Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Toegangspoort tot de drugsmarkten van Europa

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Toegangspoort tot de drugsmarkten van Europa

Rotterdam; de grootste zeehaven ter wereld is tevens cocaïnehaven nummer één

9 minuten leestijd

Van de 2,5 miljoen containers die jaarlijks Rotterdam worden binnengevaren, doorzoekt de douane er buiten wat steekproeven om maar een paar honderd. Controle van liet totale goederenverkeer zou de economie verlammen. De Europoort geeft zo óók handelaren in verdovende middelen een gemakkelijke toegang tot Europa. Aan boord van zeeschepen komen de drugs met honderden kilo's tegelijk Rotterdam binnen. De grootste zeehaven ter wereld •is tevens cocaïnehaven nummer één.

Van een steiger in de Rotterdamse Sint Jobshaven, waar ook de boten van de rivierpolitie liggen afgemeerd, vertrekt de "Mantelmeeuw" naar de Waalhaven. Aan boord is een team van de „zwarte bende", een surveillancegroep die een honderdtal douaniers omvat. De bende duikt (zowel op het land als op het water, op zee en op de rivieren) onaangekondigd op ter visitatie. Op een computerprint staat een Griek aangestreept, de "Calliroe Patronicola" uit Piraeus. In het verleden wilden Grieken, bij de douane bekend als rassmokkelaars, nog wel eens illegaal drank en sigaretten invoeren. Er is deze keer geen bijzondere reden om het schip te doorzoeken, of het moet de herkomst van de lading zijn. Deze is vanuit Australië via Brazilië naar Rotterdam gekomen. Er zou in Zuid-Amerika natuurlijk cocaïne geladen kunnen zijn. Die mogelijkheid bestaat altijd.

Onmogelijke opgave

Langs de scheepswand klappert een touwladder tussen het douanebootje en het dek van de oceaanreus. In het open ruim schuift een bulldozer het meel van sojabonen bij elkaar. Het zal later aan vee worden gevoerd. Vanaf de kade hapt een kraan telkens een deel van de lading weg. Het lijkt een onmogelijke opgave een dergelijk schip in een paar uur tijd te doorzoeken. Er zijn legio plaatsen om een paar kilo verdovende middelen te verstoppen. „We zijn eens drie dagen bezig geweest op een klein coastertje", zegt een douanier. „Er moest een paar ton hasj aan boord zijn. Het bleek in een loze mast te zitten. Een andere keer waren we ook drie dagen aan boord van een coaster. We vonden niets. Dat is jammer. In Duitsland ontdekten ze toen later 15 kilo cocaïne, 't Is dan niet anders".

De Griek wordt vier uur lang van de rollen touw en bussen verf in de voorpiek tot loze leidingen en kleine richeltjes in de machinekamer gecontroleerd. De vijf douaniers in blauwe werkoveralls laten zich niet gemakkelijk om de tuin leiden en kijken achtgr deurtjes en luiken waar simpel iets weg te stoppen zou zijn. Wanden, vloeren en plafonds worden beklopt, maar niet opengebroken. Dat gebeurt alleen als er harde aanwijzingen zijn dat er wordt gesmokkeld.

In de hutten van de opvarenden wroeten ze in persoonlijke spullen, in wasgoed en onder de matrassen. Een bodem van een kast is een hele leuke plek om iets weg te stoppen. Achter spiegels blijkt regelmatig een ruimte uitgezaagd. Met de wijzers van de klok mee worden de hutten systematisch doorzocht. Ze zakken op de knieën voor de bedden en kijken met behulp van zaklampen en spiegels tot in onbereikbare hoeken en gaten. „Ik hebben alles gehad. Hier is niets", stelt een douanier tevreden vast en zet met wit krijt een paraaf op de deur van een hut.

Bolletjes

Op een KLM-vlucht van Caracas naar Amsterdam stierf een achttienjarig meisje omdat in haar maag vijf cocaïnebolletjes kapot scheurden. De Columbiaanse probeerde zo 68 gram cocaïne te smokkelen. Ze reisde eind mei via de noordelijke cocaïneroute, een smokkellijn vanuit Columbia per vliegtuig via Caracas naar Europa. Langs een variant op deze route gaat de cocaïne met kilo's tegelijk eerst per vrachtschip of snelle speedboot naar Aruba en de Nederlandse Antillen en vandaar per vliegtuig naar Schiphol. Maar de grootste partijen, tot honderden kilo's cocaïne in een keer, komen aan boord van zeeschepen via Curagao, Aruba en Suriname naar Rotterdam.

Volgens de Centrale Recherche Informatiedienst is het zelfs niet mogelijk een betrouwbare schatting te maken van de omvang van de smokkel van cocaïne per schip van Zuid-Amerika naar Rotterdam. Vast staat dat de Columbiaanse kartels vanwege de enorme financiële belangen zelf de invoer van de cocaïne in Nederland controleren. De eerste kartelleden werden al in 1983 in ons land gesignaleerd. De belangstelling voor West-Europa groeide toen de cocaïnemarkt in Amerika langzamerhand verzadigd raakte. Tegelijkertijd bleef het aanbod van cocaïne stijgen.

De drugsorganisaties beschikken jaarlijks over een wereldvoorraad van meer dan een miljoen kilo cocaïne. Daarvan onderschepten douane en politie in West-Europa vorig jaar maar een paar duizend kilo. De Columbiaanse geheime politie DAS (Departemente Administration de Seguridad) gaf in april een rapport vrij waarin stond dat de drugskartels nu al hun aandacht lijken te concentreren op Nederland en Spanje. „Nederland biedt uitstekende mogelijkheden vanwege z'n havens, waar dagelijks zo'n 7000 containers arriveren. De havens zijn belangrijke centra geworden voor het ontvangen en bevoorraden van heel Europa", aldus het rapport van de DAS.

Geen toevalstreffer

Rotterdam als cocaïnehaven nummer één. Het wordt lijdzaam erkend door bedrijven, bestuur, politie en Justitie. Er wordt op gewezen dat het onbegonnen werk is om al die schepen goed te doorzoeken. Controle van de totale scheepvaart is ondoenlijk. De economische belangen van de grootste zeehaven ter wereld zouden in het gedrang komen door enorme vertragingen vanwege de drugscontroles. Hier en daar een steekproef wordt zinloos geacht. En toch was het allerminst een toevalstreffer dat de douane vorige maand aan boord van de Deense vrachtvaarder Elisabeth Boye in een partij hardhout 357 •kilo cocaïne uit Suriname ontdekte.

In het belastingkantoor aan de Westzeedijk vouwt H. M. Huisman, chef van de douanerecherche, op tafel een kaart van het Rotterdamse havengebied uit. Langs 40 kilometer kadelengten meren per jaar zo'n 32.000 zeeschepen af. Goederen worden opgeslagen in douaneloodsen met een totaalvloeroppervlak van een miljoen vierkante meter. Daarbij zijn niet inbegrepen de opslagtanks, graansilo's en koelhuizen. Vijftienhonderd ambtenaren van de douane zien er op toe dat alle formaliteiten voor invoer en transit worden vervuld.

Tot medio de jaren zestig was de goederenstroom nog eenvoudig te controleren. Balen, kisten, manden en kratten stonden opgeslagen in de douaneloodsen. Ze konden gemakkelijk worden geopend en gecontroleerd. Problemen ontstonden toen in 1967 de eerste container Rotterdam binnen kwam. Het was eigenlijk een grote laadkist met aan een kant deuren. Huisman: „Als je echt wil weten wat in een container zit, moét je hem helemaal leegmaken. Dat vereist speciale apparatuur en mensen. Een container controleren kost tussen de 1500 en 2000 gulden. Als wij alle containers zouden leegmaken, wijken handel en bedrijfsleven uit naar andere havens waar ze wat minder moeilijk zijn".

Speelgoed

De chef van de douanerecherche herinnert zich hoe in de jaren zeventig de eerste grote zending hasj werd onderschept. Over die partij van 70 kilo ging toen een speciaal rapport naar het ministerie. In 1976 ontdekte de douane voor het eerst een partij heroïne in een container. Een Chinees benaderde iemand om opslagruimte te zoeken voor een container met speelgoed uit Thailand. Na aankomst van de container zocht de Chinees vijf dozen heroïne uit het speelgoed en vertrok vervolgens. Hij werd een volgende keer gepakt toen hij in een partij elastiekjes 125 kilo heroïne probeerde te smokkelen.

„Ik werd daar niet vrolijk van en realiseerde mij maar al te goed dat op deze manier veel binnen kan komen zonder dat je er grip op hebt", zegt Huisman. Er kwam een stroom van containers op gang, die inmiddels per jaar 2,5 miljoen stuks groot is. En het wordt elk jaar meer. Rond het jaar 2000 zullen er naar verwachting 3,5 miljoen containers Rotterdam worden binnengevaren. Elk jaar worden toch nog 40 tot 50 ton in containers verborgen verdovende middelen onderschept. De douane ontdekte vorig jaar tientallen kilo's heroïne tussen stofdoeken, cocaïne verpakt in rollen plastic en meer dan 25.000 kilo marihuana en hasj in balen rubber, badjassen, vloeibare latex en in dubbele bodems van kinderstoelen.

Deze drugsvangsten zijn vaak geen toevalstreffers. Net zomin als de ontdekking van cocaïne aan boord van het Deense vrachtschip vorige maand. In de schaduw van de routinecontroles analyseren vijf douaneambtenaren het goederenverkeer met bestemming Nederland. Huisman: „Het heeft drie jaar geduurd om alle vervoerspatronen zichtbaar te maken." Het eerste succes van het Container Informatie Centrum (CIC) dateert uit 1982. Een container met rubber uit Ghana had Zwitserland als bestemming. Deze verbazingwekkende, onbekende goederenlijn trok de aandacht van de douane. Onderzoek wees uit dat het Zwitserse bedrijf een gewoon woonhuis was. De douane trok de conclusie dat iets vreemds gaande was, maakte de container open en vond 1500 kilo marihuana.

De douane onderzoekt jaarlijks van ongeveer 100.000 containers de herkomst en bestemming. Toch is het niet zo simpel dat alleen op de ladingpapieren wordt gekeken waar een container vandaan komt en naartoe onderweg is. Huisman is terughoudend met meer informatie over de containeranalyse. Hij spreekt van „het geheim van de kok", dat hij liever niet op straat ziet liggen. „Kijk, containers worden omgeleid langs andere havens; het lijkt of ze niet meer uit de bronlanden van drugs afkomstig zijn. Wij moeten in staat zijn om vast te stellen dat iets van het normale patroon afwijkt. Dan zijn we er. Onze tactiek is er niet op gericht om een partij verdovende middelen onmiddellijk in beslag te nemen. We kijken liever wat gebeurt als de drugs niet worden ontdekt. We willen de organisaties die erachter zitten in kaart brengen en ontmantelen".

Op aanwijzing van het Container Informatie Centrum worden wekelijks vijf tot tien containers opengemaakt en doorzocht. In 75 procent van deze controles is het raak. Behalve drugs wordt op deze wijze ook andere smokkelwaar ontdekt, zoals wapens, munitie en uitheemse diersoorten. Huisman kreeg recent toestemming van het ministerie van financiën ook het informatieproject uit te breiden. Niet alleen containers voor Nederland, maar ook het containerverkeer dat in transito naar andere Europese bestemmingen gaat, wordt in de toekomst onderzocht. Hiermee komt Nederland tegemoet aan buitenlandse druk, waar jaar en dag wordt geklaagd over de overslag van drugs in de Rotterdamse haven. „Ik hoor het van buitenlandse collega's op elke vergadering. Terecht wordt ons gevraagd er iets aan te doen", aldus Huisman.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 6 juni 1991

Reformatorisch Dagblad | 22 Pagina's

Toegangspoort tot de drugsmarkten van Europa

Bekijk de hele uitgave van donderdag 6 juni 1991

Reformatorisch Dagblad | 22 Pagina's

PDF Bekijken