Bekijk het origineel

Verenigde Staten versus Noriega

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Verenigde Staten versus Noriega

Proces tegen ex-dictator trefpunt van drugs, oorlog en politiek

6 minuten leestijd

DEN HAAG (ANP) - Vier keer is ze verdaagd maar deze week lijkt het er dan toch van te gaan komen: de rechtszaak in Miami tegen de voormalige dictator van Panama, generaal Manuel Antonio Noriega. Morgen staat de keuze van de juryleden op de agenda van districtsrechter William M. Hoeveier. Deze twaalf (en hun vier vervangers) zullen een uniek maar waarschijnlijk ook lang en uiterst gecompliceerd proces bijwonen.

Noriega wordt ervan beschuldigd miljoenen dollars te hebben aangenomen van de Columbiaanse drugsmafia die, in ruil daarvoor. Panama mocht gebruiken als doorgangsstation voor haar cocaïnetransporten naar de Verenigde Staten en voor het witwassen van "narco-doUars". In totaal zijn tegen de 'sterke man' van Panama twaalf aanklachten ingediend en kan hij tot 145 jaar gevangenisstraf worden veroordeeld.

Beschermeling

Zelden is een crimineel met groter machtsvertoon gearresteerd dan Noriega. Eind 1989 waren 24.000 Amerikaanse militairen nodig om de kleine generaal met het pokdalige gezicht aan boord te slepen van een C-130 transportvliegtuig en af te voeren naar het Miami Correctional Center in Florida.

De drang van de Verenigde Staten om Noriega te verjagen was in feite merkwaardig. Want de generaal, die zichzelf tot "maximaal leider" van Panama had uitgeroepen, gold begin jaren tachtig nog als een protégé van Washington. Bush' voorganger, Ronald Reagan, zag Noriega's drugsactiviteiten door de vingers zolang hij maar op diens steun voor de Amerikaanse politiek in Midden-Amerika kon rekenen.

Voor Reagan was de strijd tegen het communisme, dat volgens hem werd belichaamd door de sandinistische regering in Nicaragua en de linkse rebellen in El Salvador, belangrijker dan wat ook. Panama was voor de Amerikanen het inlichtingencentrum bij uitstek en de doorvoerhaven voor wapens aan' de contra-rebellen in Nicaragua. Noriega werd voor zijn steun betaald door de Amerikaanse inlichtingendienst CIA en het Pentagon, het ministerie van defensie.

Tegelijkertijd onderhield Noriega contacten met de leiders van het machtige Medellin-kartel in Columbia. Hij trof, tegen riante vergoedingen, voorzieningen zodat Pablo Escobar en andere drugsbaronnen via Panama hun cocaïne naar de Verenigde Staten konden transporteren en via Noriega's favoriete bank, de nu gesloten BCCI, hun gelden konden witwassen.

Het grootste deel van zijn inkomsten verkreeg Noriega echter niet door zijn contracten met de CIA of zijn hand- en spandiensten voor de drugsmafia. Met conventionele vormen van corruptie in Panama wist Noriega zoveel geld te vergaren dat op het moment van zijn arrestatie op diverse buitenlandse bankrekeningen 20 miljoen dollar op zijn naam stond gereserveerd. De Panamese regering heeft van de oud-dictator 6,5 miljard dollar schadeloosstelling geëist voor de periode dat hij in het land de scepter zwaaide.

Als dictator het hij zich aan de rechten van de mens niets gelegen liggen. Veel afschuw wekte bij voorbeeld de beestachtige moord op zijn politieke rivaal, Hugo Spandafora, die op zijn beyel werd gemarteld en onthoofd en waarover Noriega later zei: „Wat doe je anders met een dolle hond?"

Maar ook al zou Noriega een crimineel zijn, de Verenigde Staten hadden niet het recht hem te arresteren, aldus Noriega's advocaat Frank Rubino. Volgens Rubino gaat het hier om een buitenlands leider wiens eventuele misdaden niet in de Verenigde Staten zijn gepleegd. Met deze benaderingswijze wist Rubino te bewerkstelligen dat Noriega door het Hof als krijgsgevangene werd aangemerkt.

Sindsdien geniet de generaal allerlei privileges in het Miami Correctional Center: een driekamercel, een hometrainer, een kleurentelevisie en telefoon. Hij mag zijn uniform blijven dragen en krijgt regelmatig bezoek van een inspectieteam van het Internationale Rode Kruis, dat hem bovendien maandelijks 75 Zwitserse francs (zo'n 100 gulden) geeft.

In zijn 'gouden kooi' heeft Noriega een paar maanden geleden, op 15 mei, „God ontmoet", zo zegt hij. De brute dictator is nu „een herboren christen, bidt veel en ziet in Jezus Christus zijn verlosser".

Om Noriega als krijgsgevangene erkend te krijgen, moest het proces worden uitgesteld. De aanvangsdatum werd vervolgens opnieuw opgeschoven toen problemen ontstonden rond de betaling van Noriega's advocaten. Al zijn buitenlandse banktegoeden werden na zijn arrestatie onmiddellijk bevroren en hij kon geen geld vrijmaken om zijn verdediging te bekostigen. Uiteindelijk is een regeling getroffen en kan Noriega beschikken over twee advocaten, naast Rubino, John May, en vier van hun assistenten. Een gering aantal gezien het geschut dat de Amerikaanse autoriteiten in stelling brengen. Het openbaar ministerie werkt met twaalf a dertien aanklagers en. krijgt bovendien medewerking van het DEA, de speciale Amerikaanse drugsbestrijdingsdienst.

Volledige instemming

Rubino zegt zijn verdediging geheel te zullen richten op Noriega's relatie met de inlichtingendiensten van de Verenigde Staten. De Panamese' dictator heeft datgene waarvan hij wordt beschuldigd gedaan met volledige instemming en zelfs op verzoek van zijn voormaUge Amerikaanse superieuren, zo redeneert de advocaat. Het zou zijn gegaan om een zogeheten "guns for drugs"-operatie: hulp aan de Nicaraguaanse contra's die werd gefinancierd met drugsgelden.

Zo zouden Noriega's drugsactiviteiten onderdeel zijn geweest van een geheim plan de contra's te financieren. Een zelfde soort operatie en even illegaal als de Iran-contra-affaire, die in dezelfde periode speelde. De Amerikaanse autoriteiten hebben tot nu toe het bestaan van de "guns for drugs"-operatie ontkend.

Sinds kort beschikt Rubino over geclassificeerd materiaal van de CIA en het Pentagon..Dat rechter HoeveIer, na veel juridische haarkloverij, instemde de documenten, zo'n 700 stukken, aan de verdediging ter beschikking te geven, was reden tot het neming. Foto AFP. verder uitstellen van het proces dat na de laatste wijziging stond geagendeerd voor 22 juH.

Voor de Amerikaanse justitie is Noriega een ordinaire crimineel die werkte voor het Medellin-kartel en zo miljoenen "narco-doUars" opstreek. Dat hij ooit inlichtingen heeft verstrekt aan de CIA en het Amerikaanse leger staat daar los van. Ook dat Noriega een werklunch heeft gehad met Bush, toen deze in 1976 directeur van de CIA was en 300.162 dollar loon ontving van deze organisatie, worden als irrelevante bijkomstigheden beschouwd. „Het bekendmaken van de relatie met Noriega zal de CIA geen schade doen", aldus de huidige Cl A-baas Webster. „Terugkijkend kun je je afvragen of het wel zo verstandig is geweest om met hem in zee te gaan, maar als inlichtendienst heb je niet altijd de keus met wie te praten".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 3 september 1991

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's

Verenigde Staten versus Noriega

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 3 september 1991

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's

PDF Bekijken