Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Wie zorgt er voor de ‘mantelzorgers’?

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Wie zorgt er voor de ‘mantelzorgers’?

In Nederland verplegen 1,3 miljoen mensen soms jarenlang een chronisch ziek familielid

6 minuten leestijd

In Nederland zorgen maar liefst 13 miljoen menisen, vaak jaren achtereen, voor iemand anders. Niet omdat het hun baan is, maar omdat hun gehandicapt of chronisch zieke kind, partner, vriend, vriendin of ouder hulp nodig heeft. Dit wordt ook wel „mantelzorg’ genoemd, omdat de zorg als het ware „een warme mantel om iemands schouders” legt Maar hoe kan de mantelzorger voorkomen dat hij of zij overbelast raakt?

Iemand thuis verzorgen, is niet altijd een gemakkelijke opgave, zeker niet als de zorg langere tijd duurt. Niet zelden ontstaan allerlei problemen en vragen bij mantelzorgers.

„Hoe krijg ik wat tijd voor mezelf?”

„Kan ik met anderen praten over de manier waarop zij dingen oplossen?”

„Kom ik in aanmerking voor een reiskostenvergoeding”?

„Kan het huis worden aangepast op het gebruik van een rolstoel”?

Zo maar een greep uit de vragen van mantelzorgers. Veel verzorgers hebben daarom behoefte aan duidelijke informatie. Op deze en nog veel meer vragen geeft „De kleine almanak voor mantelzorgers” antwoord. De uitgave van het Nederlands Instituut Zorg en Welzijn (NIZW) bevat informatie over: kiezen voor verzorging thuis, zorgen dat de mantelzorger het volhoudt, een luisterend oor, praktische hulp aan huis, tijdelijke of blijvende overname van zorg, financiële en wettelijke zaken en ten slotte: als het einde in zicht komt. Een adreslijst en een uitgebreid register completeren de uitgave, die in een handig formaat is verschenen.

Vorige week kreeg staatssecreta ris van VWS, mevrouw E. Terpstra, het eerste exemplaar aangeboden in verpleeghuis De Drie Maasstede in Schiedam. Dat gebeurde juist daar, omdat er de Oproepcentrale Nieuwe Waterweg-Noord is ondergebracht. Deze oproepcentrale zet zich al jaren in om al dan niet inwonende mantelzorgers te ontlasten door een paar uur per week vrijwilligers in te zetten om de zorg over te nemen.

Cursus en boek

De almanak is speciaal ontwikkeld voor iedereen die zorgt voor iemand in de naaste omgeving. Het initiatief tot deze uitgave komt voort uit een samenwerkingsproject van het NIZW en de Stichting Educatieve Omroep Teleac. Samen hebben zij de Teleac-serie “Zorgen voor een ander” opgezet, die vanaf 14 april wekelijks wordt uitgezonden. Deze cursus, waarvan ook een gelijknamig leerboek is verschenen, is nu eens niét bedoeld om de zorgende leek praktische vaardigheden, zoals het verschonen van lakens bij een bedlegerige patiënt, te leren. De cursus is -ondanks een flinke scheut subsidie van het ministerie van VWS- evenmin opgezet om over de ruggen van mantelzorgers zoveel mogelijk op professionele krachten te bezuinigen.

De auteurs, Huub Buijssen en Pim Cuijpers, stellen de mantelzorger centraal. „Onderzoek laat zien dat eenderde van hen door de intensieve verzorging er zelf lichamelijk of psychisch onderdoor gaat. Om dat te voorkomen, bieden wij ken nis, vaardigheden en tips aan. Weet de mantelzorger waar hij hulp en steun kan vinden? Kent hij zijn eigen wensen en behoeften voldoende en komen z’n hobby’s door de verzorging niet in het gedrang? Wie zichzelf voor lange tijd wegcijfert, kapt een stukje van zichzelf af waardoor klachten kunnen ontstaan. Daarnaast confronteren we mantelzorgers met de vraag of ze het wel aankunnen. Hun gemiddelde leeftijd is 57 jaar en de psychische belasting is vaak groot”.

Buijssen: „Zorgen is voor vrouwen veel vanzelfsprekender dan voor mannen. Als een man dat doet, is het meteen geweldig. Hij krijgt ook eerder complimenten en hulp. Bovendien stelt hij lagere eisen aan de zorg. Vrouwen leggen de lat veel hoger. Zowel de omgeving als zijzelf vindt dat een vrouw naast een carrière ook goed moet kunnen zorgen. Daar komt bij dat zij haar hele leven lang al gezorgd heeft”.

Drempel

„Zowel de almanak als de cursus is bedoeld om de mantelzorgers de leuke dingen te leren zien”, zegt Buijsse. „Zo kunnen ze zich beter tegen stress wapenen. Ze moeten meer tijd voor zichzelf durven nemen. Gaat het met jou als mantelzorger goed, dan gaat het óók goed met de patiënt”.

Voor de patiënt is het allemaal wel geregeld, meent Buijsse, maar de zorg voor de mantelzorger behoeft des te meer aandacht. Soms ligt dat ook aan de ‘mantelzorger zelf, zo bleek uit de ronde-tafel-discussie bij de presentatie van almanak en cursus. Mantelzorgers moeten vaak een drempel over om hulp te vragen. En het feit dat je een vreemde in huis haalt, is niet niks. Maar de mantelzorger moet voorkomen dat hij of zij overbelast raakt. Ook daar moet aan gewerkt worden. De mantelzorger moet leren om in een zo vroeg mogelijk stadium hulp in te roepen. En hulpverlenende instanties moeten soms beter leren de hulpvraag te doorzien.

Tijdens de discussie bleek wel dat de deskundigheid vaak de grootste belemmering vormt voor een goede samenwerking tussen mantelzorger en professionele hulpverlener. Wanneer de mantelzorger voor dag en dauw is opgestaan, de patiënt keurig heeft verzorgd, netjes alles aan kant heeft gedaan en de hulpverlener mét de koffie ontvangt, is het maar de vraag of de professionele hulpverlener de schreeuw om hulp op een juiste waarde weet te schatten.

Voor sommigen moet de professionele hulpverlener ontvangen worden door de mantelzorger die de krulspelden nog in het haar heeft, zich niet verontschuldigt voor het feit dat de patiënt nog in zijn vuil ligt, de boel nog niet aan kant heeft, laat staan aan koffie heeft gedacht. En met een flinke schep klaagzangen er bovenop zou de hulpverlener wel in de gaten hebben hoe hard er hulp nodig is. Komt de hulpverlener, dan laat zij even in ijltempo zien hoe het allemaal moet. Het ene en het andere uiterste.

Iedereen was het er wel over eens dat er het nodige aan scholing moet gebeuren om de problemen te zien met zowel de ogen van de mantelzorger als met de ogen van de hulpverlener. De communicatie tussen die twee zou heel wat beter kunnen.

En mantelzorgers zouden zich eerder moeten laten horen. De Landelijke Organisatie Thuisverzorgers (LOT) maakt zich daarvoor sterk. Ten slotte verdienen de allochtonen de nodige aandacht. Vallen zij niet vaak tussen wal en schip?

De kleine almanak voor mantelzorgers(auteurs: Jolanda Keesom, Adi Bijlsma, Gerrie ter Steege, 223 biz.) is telefonisch of schriftelijk te bestellen bvj het Nederlands Instituut voor Zorg en Welzijn (NIZW), postbus 19152, 3500 DD Utrecht. Tel.: 030 - 230.66.07. De prijs bedraagt ƒ 19,50 incl. porto.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van woensdag 3 april 1996

Reformatorisch Dagblad | 22 Pagina's

Wie zorgt er voor de ‘mantelzorgers’?

Bekijk de hele uitgave van woensdag 3 april 1996

Reformatorisch Dagblad | 22 Pagina's

PDF Bekijken