Bekijk het origineel

IRA herstelt wapenstilstand voor N-Ierland

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

IRA herstelt wapenstilstand voor N-Ierland

„Geen garantie voor ontwapening”

4 minuten leestijd

LONDEN/BELFAST - Het verboden Ierse Republikeinse Ler (IRA) houdt zidi sinds gistermiddag aan een staakt-het-vuren. Hiermee herstelt het een wapenstilstand van augustus 1994, die het in februari 1996 verbrak. Volgens de protestantse Unionisten is er echter geen garantie dat de IRA de wapens zsJ inleveren. Het is daarom onzeker of de protestanten zullen instemmen met voortzetting van het vredesproces.

De Britse minister-president Tony Blair staat vandaag voor zijn eerste grote krachtproef als premier als hij gaat proberen de Noord-Ierse protestanten te bewegen de vredesbesprekingen niet te verlaten. Zijn kans van slagen wordt dubieus genoemd, omdat het merendeel van de protestanten het nieuwe IRA-bestand als een onbetrouwbaar politiek spelletje ziet. Door toe te geven aan de wensen van de IRA geen wapens vooraf in te leveren, heeft hij de protestantse politieke partijen van zich vervreemd. Terwijl Blair Sinn Fein (IRA) aan boord heeft getrokken, dreigen de anderen overboord te vallen. Zonder de protestantse meerderheid is een oplossing van het Noord-Ierse vraagstuk uitgesloten.

Streng schema

Premier Blair heeft zijn hoop geves tigd op David Trimble, de leider van de Ulster Unionisten, de grootste partij van Noord-Ierland. Hij zal Trimble van de aanvaardbaarheid van de voorwaarden waarop Sinn Fein (IRA) tot de besprekingen is toegelaten moeten overtuigen, terwijl die voorwaarden door het grootste deel van de Unionisten als onaanvaardbaar zijn bestempeld. De uiterste concessie die van Trimble valt te verwachten is dat hij de eis van het inleveren van wapens vooraf wil accepteren, maar dan moet daar een streng schema van ontwapening tijdens de besprekingen tegenover staan.

Volgens Trimble heeft Blair zich laten meevoeren in het kamp van de Nationalisten waardoor hem nog „weinig manoeuvreerruimte rest”. Regeringskringen hebben die opmerking inmiddels als „idioot” afgedaan. Blairs voorstel is een internationale onafhankelijke commissie te benoemen, die tijdens de besprekingen voorstellen zal doen over een schema van ontwapening, afhankelijk van de uitkomst van de onderhandelingen. Voor Trimble is dat te vrijblijvend. Hij wil dat vooraf precies wordt vastgesteld wanneer en hoeveel wapens zullen moeten worden ingeleverd.

Intussen heeft Sinn Fein’ (IRA) de afgelopen weqkwisseling nog wat zout in de wonde gewreven door bij monde van onderhandelaar Martin McGuinness te stellen dat de IRA „geen enkele kogel” zal inleveren totdat de besprekingen zijn afgerond.

Ook de positie van Trimble zelf is moeilijk. Hij loopt het risico dat hij, als hij de gezamenlijke voorstellen van de regeringen van Groot-Brittannië en de Republiek Ierland afwijst, te boek wordt gesteld als de vernietiger van een laatste kans op vrede. Tot woensdag heeft hij uitstel om zijn standpunt te bepalen, de datum waarop binnen zijn partij over de voorstellen wordt gestemd. Een lichtpuntje is dat zelfs als de Unionisten zullen besluiten niet aan de besprekingen deel te nemen, die op 15 september beginnen, er toch een aparte lijn met de regering zal blijven openstaan. In de praktijk betekent het dat er via twee kamertjes wordt onderhandeld: in het officiële vertrek zit Sinn Fein; in het onofficiële de protestantse delegatie.

Referenda

De inzet is niet zozeer de vrede zelf, alswel de toekomstige invulling van dè positie van Noord-Ierland. Maar in die bredere opzet staat natuurlijk in eerste instantie een oplossing van het Noord Ierse vraagstuk centraal. Die besprekingen, waaronder de basis nu zo wankelt, moeten in mei volgend jaar zijn afgerond. Het resultaat zal een beslag krijgen in twee referenda, die gelijktijdig aan de bevolking van Noord- en Zuidlerland worden voorgelegd. Als de Noord-Ierse partijen -en in grote lijnen zijn dat Sinn Fein en de Unionisten- op geen enkele wijze tot een conclusie komen, zullen de regeringen zelf de inhoud van het referendum bepalen. Inmiddels is de status van Sinn Feinleider Gerry Adams na de afkondiging van het bestand ogenblikkelijk opgewaardeerd. Verwacht wordt dat hij vandaag besprekingen zal voeren met de Britse minister voor Noord-Ierse zaken, Mo Mowlam. Ook wordt verwacht dat hij de volgende maand een bezoek aan het Witte Huis in Washington zal brengen, een voorrecht dat hem was onthouden nadat de IRA de terroristische acties had hervat.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van maandag 21 juli 1997

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

IRA herstelt wapenstilstand voor N-Ierland

Bekijk de hele uitgave van maandag 21 juli 1997

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

PDF Bekijken