Bekijk het origineel

Londen biedt Schotten eigen parlement aan

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Londen biedt Schotten eigen parlement aan

Bevolking stemt in referendum over voorstel

3 minuten leestijd

EDINBURGH (AP) - De Britse regering heeft Schotland gisteren een een parlement en een belastinginning aangeboden. „Ons doel is om de regering opener, toegankelijker en verantwoordelijker te maken voor de mensen die we dienen”, verklaarde de Britse minister voor Schotland, Donald Dewar, in het Lagerhuis. De Schotse bevolking kan zich op 11 september in een referendum over het voorstel uitspreken.

Het voorstel voor een Schots parlement van 129 zetels werd tegelijkertijd in Londen en Edinburgh gepresenteerd. De grotere Schotse autonomie, waarover in de verkiezingscampagne van Labour al sprake was, betekent de ingrijpendste staatsrechtelijke verandering in het Verenigd Koninkrijk sinds de Ierse onafhankelijkheid van 1922. In de 290-jarige unie tussen Londen en Edinburgh zal derhalve een verwijdering, maar geen scheiding komen.

Dinsdag ging de regering al akkoord met een minder verreikende autonomie voor Wales. En als het moeizame vredesoverleg over Noord-Ierland tot een goed einde komt, zal ook daar op den duur een machtiger regionaal bestuur komen.

Schotland is nooit volledig geïnte greerd geweest met Engeland en Wales. De Schotten hebben al lange tijd hun eigen onderwijs- en rechtssysteem. Bovendien heeft Schotland zijn eigen presbyteriaanse kerk.

Ineenstorting

De Britse Conservatieven, die op 1 mei een vernederende verkiezingsnederlaag moesten slikken, noemden de plannen van de nieuwe Labour-regering „gevaarlijk, schadelijk en oneerlijk” omdat ze uiteindelijk de ineenstorting van het Verenigd Koninkrijk zouden betekenen.

De Schotse Nationale Partij, die een totale onafhankelijkheid van Schotland nastreeft, heeft nog geen standpunt ingenomen over het nieuwe voorstel. „De bevolking moet ervan overtuigd raken dat een Schots parlement een werkelijk verschil zal zijn”, zei SNP-leider Alex Salmond.

Schotland krijgt straks ook een eigen premier. Het parlement in Edinburgh krijgt de zeggenschap over de gezondheidszorg, onderwijs, huisvesting, transport, politie, gerechtshoven, landbouw, sport en kunst. Het koningshuis en de Britse regering in Londen blijven echter verantwoordelijk voor buitenlandse zaken, defensie en het grootste deel van het belasting- en economische beleid. Er zal echter een EU-bureau bij het Schotse parlement komen dat „in aangewezen gevallen zou kunnen spreken voor het Verenigd Koninkrijk”, zo staat in het voorstel.

De bijna vier miljoen Schotse kiezers mogen op 11 september, de 700e verjaardag van de overwinning van de Schotse held William Wallace op het Britse leger bij Stirling Bridge, in een referendum ja of nee zeggen tegen de nieuwe Schotse autonomie. Opiniepeilingen wijzen erop dat het “ja” zal worden. De Schotten kunnen zich bovendien uitspreken over de vraag of het parlement de macht mag krijgen om de Britse inkomstenbelasting met maximaal 3 procent te verhogen of verlagen.

„Het erkent Schotlands kenmerkende identiteit, alsmede de sterke banden die ons bijeenhouden als het Verenigd Koninkrijk”, aldus Dewar over het voorstel. Dewar vertrok vervolgens naar het noorden, omdat hij in Edinburgh Castle werd verwacht bij de festiviteiten die op het programma stonden ter gelegenheid van het autonomievoorstel.

Geen enkele invloed

Met de beloftes over autonomie wist het Labour van de huidige premier, Tony Blair, de concurrentie van de SNP in Schotland, waar de wrok na achttien jaar Conservatief bewind groot was, het hoofd te bieden. Labour haalde 56 van de 72 te verdelen Schotse zetels in het Lagerhuis binnen, de SNP zes.

De Engelse bevolking zal geen enkele invloed kunnen uitoefenen op de besluitvorming over de Schotse autonomie. Enkele Conservatieven en dissidente Labour-leden hebben gezegd dat dit niet eerlijk is, omdat de Schotse parlementariërs in het Londense Lagerhuis nog steeds hun stem kunnen laten gelden over bijvoorbeeld het onderwijs in Engeland. Dewar zegde vervolgens toe dat het aantal Schotse zetels in het Lagerhuis zal worden verminderd.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 25 juli 1997

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's

Londen biedt Schotten eigen parlement aan

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 25 juli 1997

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's

PDF Bekijken