Bekijk het origineel

Een waarschuwing

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Een waarschuwing

4 minuten leestijd

Pas op dat niet alleen de positieve kanten van de toenemende wel vaart voor ogen wor den gehouden. Dat zou uiteindelijk het milieu weer een eind achterop helpen. In feite is dat al zo. Dat is de boodschap die het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu gisteren in de Milieubalans 97 deponeerde. De cijfers van die balans zijn die t ot en met 1996, dus ni et ’ kakelvers’ . Een reden t emeer om de waarschuwi ng serieus t e nemen. De groei is sindsdien doorgezet.

We mogen dankbaar zijn dat het in ons land economi sch goed gaat. Wi e anders denkt of zegt, vergeet al t e makkelijk wat het betekent werkl oos t e zijn of t e moet en rondkomen met een krap budget. Toch is het goed voor t dur end de negatieve aspecten van een dergelijke groei onder ogen t e zien. Want die zijn er ook, i mmateri eel en materieel.

Hoewel er geen di recte oorzaak-gevolgrelatie is tussen toenemende wel vaart en egocentrisch gedrag, is het wel zo dat een gunstig economi sch kl imaat de individuele burger de idee kan geven dat hij of zij het voor elkaar heeft. Wi e dan niet verder ki j kt - en dat doen we soms bewust ni et - gaat ervan ui t dat de eigen situatie maatgevend is. Het is opmerkel i j k hoe moei l i j k het is om juist in deze t i j d het probl eem armoede maatschappelijk aan de orde t e krijgen. Laat staan dat er sprake is van meeleven. De maatschappij is hard.

Het kabinet legt de laatste hand aan de begroti ng 1998. Het is de dr oom van elke regeringsploeg de laatste begroti ng van een kabi netsperi ode t e presenteren als een ’ oogstplan’ . Di t jaar l i j kt dat beter t e lukken dan ooi t . Maar ook met een rui me oogst moet en we leren omgaan. Een samenleving waari n ieder zijn deel bevecht, ontaardt uiteindelijk in maatschappelijk kannibalisme.

Hoe gaan we met het ons gegeven goed om? Dat blijft de kernvraag. Het ’ ant woor d daarop is gebed in een ethi ek van het besteden. Hoe dan ook. Een van die ethische patronen is die van het rentmeesterschap. Wij dienen zorgvul di g om t e gaan met het goed dat we krijgen. Omdat het ui teindelijk gaat om Gods schepping.

Ook materi eel heeft economische groei zijn schaduwkanten. Het gemak daarvan Is dat die mi n of meer ui t t e drukken zijn In getallen. Di e zijn op hun beurt weer via rekenmodel l en bij t e sturen. ’ De Mllieubalans 97 geeft aan dat de i ndustri e en de l andbouw (verlaging van de ammoni akui tstoot) het goed gedaan hebben.

Groei vraagt om meer grondstoffen en energiebronnen. En er blijft meer afval over. Een mi l i eutechnisch verant woorde producti e Is gespitst op een zo efficiënt mogelijk (her)gebrui k en verwerking van bronnen en afval. Wat nu gebeurt, maakt het probl eem complexer. De consument koopt meer en luxer, en doet daarmee een grot er beroep op energi ebronnen (el ektri ci tei t, aardgas, brandstof voor de mobi l i tei t) en laat meer afval achter dan hergebrui kt kan wor den. De afvalberg zal dus groei en, zowel de l etterl i j ke als die van toenemende luchtvervuiling en geluidshinder. De overhei d heeft nu niet meer van doen met i ndustri eën die ’ makkelijk’ t e sturen zijn, maar met het einde van de producti e/consumpti eketen, de i ndividuele burger.

Het is begrijpelijk dat mi ni ster van milieu De Boer aangeeft dat die burger nog veel milieubewust er t e wer k moet gaan. Gel ukki g gaat zij er daarbij ni et van ui t dat voorl i chti ng t ot verantwoor d gedrag genoeg is. Di e zal gepaard gaan, als zij haar zin krij gt, met een hogere di recte belasting op milieuvervuilende goederen en diensten. Als die gecompenseerd wor dt door een lastenverlichti ng op arbeid, betekent het dat zo’ n operati e neutraal verl oopt . Hoe de burger daarna zijn geld besteedt, is t och weer een kwesti e van mi l i eumoraal . Een reden voor pol i ti eke parti jen om een bijbels verant woord omgaan met geld, goed en milieu in het verki ezi ngsprogramma t e onderst repen met de ethiek daarvan én de praktische consequenties.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 9 september 1997

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

Een waarschuwing

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 9 september 1997

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

PDF Bekijken