Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Aanval op Catalaanse 'vorst' ingezet

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Aanval op Catalaanse 'vorst' ingezet

Zelfbewuste Spaanse autonome deelstaat naar de regionale stembus

5 minuten leestijd

BARCELONA - Tegenstanders zien hem als een nationalistische populist. Voorstanders als de onbetwiste onderkoning van Spanje, die hun autonome regio een taal en een semi-eigen fiscus heeft verschaft. Zondag gaat Catalonië naar de regionale stembus. Het is de vraag of de ongekroonde vorst Jordi Pujol erin slaagt zijn monopoliepositie te behouden om Catalonië de volgende eeuw binnen te leiden.

Als het aan de Catalaanse president Jordi Pujol ligt, wordt Catalonië nog zelfstandiger dan het al is en wordt er in de toekomst zuiver en alleen nog maar Catalaans gesproken. Ruim twintig jaar nu -vanaf 1980- bepaalt de 69-jarige Pujol het gezicht van het aan de Middellandse Zee gelegen gebied dat de welvarendste van de Spaanse autonome regio's is. Aan het hoofd van de Generalitat (de Catalaanse regering) sleepte hij de ene zegening na de andere voor Catalonië binnen. Behalve dat dwong hij respect af als staatsman die zijn bijdrage leverde aan de politieke stabiliteit van het Spanje na dictator Franco. Zijn enige wens is nu nog ongeveer dat de paus eens zijn nieuwjaarswens in het Catalaans zal uitspreken.

Een rigide nationalist mag Pujol worden genoemd, zij het van een ander kaliber dan de Fransman Le Pen of de Italiaan Bossi. Ook is Pujol een pragmaticus, die heel goed beseft dat de centrale Spaanse regering in Madrid van zijn CiU (Convergencia i Unio) afhankelijk is geworden. Hij weet daar bij tijd en wijle handig van te profiteren.

Tegenstand

Toch krijgt Pujol bij de verkiezingen van zondag serieuze tegenstand te verduren. De voormalige burgemeester van Barcelona en socialist Pasqual Maragall (58) heeft het nu gemunt op de hoogste post binnen de Generalitat. Maragall vindt dat Catalonië minder in zichzelf gekeerd moet zijn, minder prikkelbaar als het op de identiteit aankomt en opener jegens Spanje. Naar het schijnt is Maragall vast van plan Pujol op deze punten te onttronen.

In zeker opzicht heeft Maragall de wind in de zeilen. Elke zichzelf respecterende Spaanse democraat meent dat Pujol lang genoeg aan de touwtjes heeft getrokken en zijn stempel op Catalonië gezet. Zo zou het bepaalde mensen dankzij Pujol wel verdacht goed naar den vleze gaan. Veelbetekenend is in dit verband dat afgelopen zondag zo'n 15.000 mensen Pujol uitjouwden in het park Guineueta, midden in een socialistische wijk van Barcelona.

Anderzijds kan Pujol nog bogen op een formidabele reputatie. Hij is de man van de grootse en volkse samenkomsten, meer iemand van het platteland dan, zoals Maragall, van de stad. Volgens de recentste opiniepeilingen ligt zijn christen-democratische CiU nog altijd zes zetels voor op de socialisten van Maragall (54 tegenover 48 van de 135 zetels). Kortom: Pujol is te verslaan, maar moeilijk. Bij de regionale ronde van 1995 behaalde zijn partij 41 procent van de stemmen.

De polls wijzen erop dat zowel Pujol als Maragall coalitiepartners nodig heeft. Dat kunnen vrienden maar ook vijanden zijn. Het ligt voor de hand dat elke partij in Catalonië het vermijdt de rivaal al te zeer voor het hoofd te stoten.

Pujol zal vermoedelijk zijn ogen richten op een regionale alliantie met de PP, maar distantieert zich nu ogenschijnlijk van deze partij, om bij zijn kiezers niet de indruk te wekken dat hij met de centralisten flirt. "Een fabeltje", noemde hij begin deze week een mogelijke samenwerking. De regerende centrum-rechtse Volkspartij (PP) van premier Aznar beloofde hem steun - omdat het kabinet-Aznar sedert 1996 in de landelijke Cortes regeert met gedoogsteun van de CiU.

Imago

De socialisten van Maragall sympathiseren met de Groenen en de voormalige communisten onder de gezamenlijke slogan "Weg met de conservatieven". Ondertussen probeert Maragall het weinig flatteuze imago van de landelijke socialisten van zich af te schudden. Die waren tijdens de opeenvolgende PSOE-regeringen in diskrediet geraakt wegens frauduleuze handelingen en vermeende hulp aan de GAL-doodseskaders.

Het Britse magazine The Economist schrijft op de gebruikelijke ironische toon dat Maragall een platform van progressieve krachten op de been heeft gebracht van schrijvers, kunstenaars en burgergroeperingen. Hij betoogt dat de Spaanse democratie nu volwassen genoeg is om het federalisme te omhelzen. De autonome regio's zouden volgens Maragall meer greep moeten krijgen op de besteding van de publieke gelden. Nu mogen zij eenderde zelf beheren - wat naar de mening van de socialist met 40 procent moet worden opgeschroefd.

Om een glorieuze winst te maken, mikt Maragall op de Catalaanse outsiders: degenen die zich in Catalonië vestigden maar uit andere gebieden van Spanje komen. Het vergeet daarbij gevoeglijk dat ze zijn ambivalente retoriek met een zekere scepsis zullen begroeten.

Maragall garandeert hun dat Catalonië onder zijn bestuur vrijer en onafhankelijker (lees Catalaanser) zal worden, maar vergeet daarbij dat dat koren op de molen is van de Spanjaarden, die het als een doorn in het vlees ervaren dat de Catalaanse taal verplicht is geworden. Zij beschouwen Maragall dan wel niet als zo'n dogmaticus als Pujol, maar zullen toch liever hun stem aan de PP geven. Die pleit er tenminste openlijk voor dat de Kastiliaanse taal op zijn minst gelijkwaardig blijft aan het Catalaans.

De verkiezingen in Catalonië vormen een graadmeter voor de algemene parlementsverkiezingen, voorjaar 2000 te houden in Spanje. Dat betekent voor nu: premier Aznar zit niet te wachten op een revival van de socialistische PSOE en zal, zij het binnensmonds, zijn eigen PP en Pujols CiU het voordeel van de twijfel geven.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van Wednesday 13 October 1999

Reformatorisch Dagblad | 26 Pagina's

Aanval op Catalaanse 'vorst' ingezet

Bekijk de hele uitgave van Wednesday 13 October 1999

Reformatorisch Dagblad | 26 Pagina's

PDF Bekijken