Bekijk het origineel

Zeeuws meisje zonder klompen

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Zeeuws meisje zonder klompen

Aleida vindt kaasmaken het leukste deel van haar vakantiewerk

5 minuten leestijd

Als ik de ruimte binnenkom, knijp ik direct m'n neus dicht. Aleida van de Pol staat in een witte overall, met witte laarzen, een wit petje en een wit plastic schort in een grote bak met smurrie te draaien. Het lijkt wel behangplaksel. Even later zitten er kleine stukjes in de grote ijzeren pan. "Van deze wrongel maken we de kaas", zegt ze tegen een groepje toeristen. Het fototoestel dat eerst nog op de buik van een van de vrouwen hing, klikt.

In de verre omgeving van kaasboerderij de Ysenagel in Oostburg zijn alleen maar weilanden. Alleen bij heel helder weer is de kerkklok van Aardenburg te ontwaren. Ik adem diep en ruik het gras. En de koeien.

Een groot bord langs de weg moet de toeristen naar de kaasboerderij trekken. In het zomerseizoen zijn er veel buitenlanders. "Op maandag is de rondleiding altijd in het Duits", staat er dan ook niet voor niets in de folder -uiteraard in die taal- vermeld. De toeristen mogen kijken, proeven, ruiken. Het traject begint bij de koe en eindigt op het moment dat de boerengoudse kaas uiteindelijk in de winkel ligt.

Zwaar

Aleida is iedere dag van half negen tot een uur of half zeven op de boerderij te vinden. Ze leidt toeristen rond, staat in de winkel, maakt kaas, yoghurt en kwark. "Er valt ook heel wat schoon te maken", vertelt de hardwerkende havo'er, die inmiddels de waterslang in haar handen houdt. "Maar dat vind ik eerlijk gezegd wel het minst leuke klusje."

Twee jaar geleden kwam de nu zeventienjarige scholier tussen de kazen terecht. "Mijn baas zocht hulp en vroeg aan m'n ouders of ik geen zin had om te komen helpen. Omdat ik in die tijd bij een slager aan de slag zou gaan, nam mijn zusje de baan aan." Even later kwam ze toch bij de kaasboerderij terecht. "De slager zei af en mijn zusje vond het werk veel te zwaar."

Aleida kan zich daar wel iets bij voorstellen. "De bakken waarin de kaas, boter en yoghurt gemaakt wordt, zijn heel groot. Moet je die schoonmaken, dan hang je bijna dubbel over de rand. Ook moet je soms met kratten flessen sjouwen. Het is niet voor niets dat ik soms last van m'n rug heb."

Toch zitten er ook heel leuke kanten aan haar vakantiejob. "Vooral het kaasmaken en klanten helpen vind ik leuk om te doen. Of het nou toeristen zijn of mensen uit het dorp, maakt voor mij niet zo veel uit."

Proeven

Het maken van kazen is een kunst apart. "Dat moet je in het begin wel leren, ja." In een boekje dat in de winkel te koop is, staat precies welke weg de kaas volgt tot die bij de klanten op tafel ligt. Aleida: "Kort gezegd voeg je zuursel en stremsel toe, zodat de melk dik wordt. Er ontstaat een soort pudding. Ga je die snijden, dan scheidt de wei zich van de wrongel. Om die wrongel gaat het. Want daar vul je de kaasvaten mee."

Aleida loopt naar de grote bak. Met een soort zeef gaat ze door de brij. Daardoor kan ze de losse stukken er gemakkelijk uit pakken. "Wil je het proeven?" vraagt ze, alsof ze het tegen een van de toeristen heeft. "Neem gerust nog wat meer", moedigt ze me aan, wanneer ze mijn afwachtende houding ziet. Voorzichtig breng ik het goedje naar m'n mond. "Valt mee, hè? Het smaakt inderdaad nog bijna naar niks."

Fabriekskaas

Omdat Aleida in de grote bak bieslook heeft toegevoegd, zitten er groene puntjes in de kaasmassa die ze in kleine witte plastic bakjes doet. "Eerlijk gezegd vind ik zelf de Italiaanse kruidenkaas en de kaas met Provençaalse kruiden het lekkerst."

Ze stapelt de bakjes op elkaar. Daarbovenop zet ze een grote, houten schijf. Dan hangt ze gewichten aan een hendel. "Zo persen we de hele boel aan elkaar", vertelt ze ondertussen als een volleerd kaasmeisje.

Het komt allemaal heel precies. Na een kwartier haalt de scholiere de kazen uit de vorm en doet ze er een soort stickertje op. "Dan weten de mensen dat ze geen fabriekskaas maar eigengemaakte boerenkaas kopen." Ze kijkt even op de tabellen. "Ze moeten nog een paar uur onder de pers. Daarna leg ik de kazen in de pekelbak."

Gatenkaas

De toeristen komen terug. Ze hebben even een ronde door de kaaswinkel gedaan. Met een gevulde boodschappentas luisteren ze naar wat Aleida te vertellen heeft. "Volgt u me maar naar de opslagruimte", zegt ze.

De mensen kijken hun ogen uit. Sommige kazen zijn helemaal omhooggekomen en tegen de houten planken aan 'gegroeid'. "Dan wordt het vanzelf gatenkaas", gaat Aleida verder. "Die is trouwens deze week in de reclame."

Na het hele proces krijgen de kazen een coatinglaagje. "Dat is tegen de schimmel en om uitdrogen te voorkomen". Aleida pakt de kwast en verft een gele laag op de kaas. "Wilt u het ook eens proberen?" Een van de toeristen komt naar voren. Dat even later niet alleen de kaas maar ook haar handen geel zijn, maakt wel duidelijk dat je op dit werk moet oefenen voordat je je een professional mag noemen.

Rijbewijs

"Het werk op de kaasboerderij is leuk, maar niet iets dat ik mijn hele leven zou willen doen", vertelt Aleida. "Ik ben na de mavo de havo gaan doen om straks gymlerares te kunnen worden. Dat lijkt me echt helemaal het einde." Maar nu spaart ze nog lekker even verder. "Voor een rijbewijs." Wie weet dat Waterlandkerkje in de verste hoek van Zeeuws-Vlaanderen ligt, snapt dat een autootje daar best handig is. "Nu moet ik altijd met de fiets, de boot en dan met de trein naar school in Goes. En als ik een verjaardag van een van m'n vriendinnen op Walcheren heb, moet ik zorgen dat ik op tijd ben om nog te kunnen overvaren. Dat betekent dat ik vaak niet tot het laatst kan blijven."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 22 juli 2000

Reformatorisch Dagblad | 28 Pagina's

Zeeuws meisje zonder klompen

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 22 juli 2000

Reformatorisch Dagblad | 28 Pagina's

PDF Bekijken