Bekijk het origineel

Gelag zonder gezag

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Gelag zonder gezag

5 minuten leestijd

Jongeren in Apeldoorn kwamen in de achterliggende jaren bij elkaar in een "oecumenische kerkdienst". Half april voor de honderdste keer. Onder het motto Hemels Gelag. "Vragen en de zoektocht" heten tijdens de vieringen van meer belang dan antwoorden. Vooral de 'beleving' van jongeren staat centraal. De bijeenkomst is interactief. Dat wil zo ongeveer zeggen dat de deelnemers veel met elkaar praten. Want ze willen hun eigen inbreng. Daarbij geldt dat geloven geen vast principe is. De durf om te twijfelen heet van groter belang.

Met triomfantelijke woorden wisten ondertussen Jehova's Getuigen in het nummer van hun blad Ontwaakt van eind april dan ook te vertellen dat "de georganiseerde religie haar greep op de massa verliest." Het Canadese blad Alberta Report schreef recent over een "ineenstorting van de gevestigde geloofsbeleving en eredienst." Ontwaakt concludeert dat "het bezoeken van een kerk niet altijd betekent dat men zich loyaal aan de kerkelijke leer houdt."

Waartoe dat tegen de gevestigde, kerkelijke orde indruisend gedoe? Waarom dat alternatief tegenover de traditionele eredienst? Daar valt veel van te zeggen. Maar -terug naar het Hemels Gelag- voor wat betreft tal van jongeren geldt dat zij het 'geloof' wel belangrijk vinden, terwijl er in de kerk voor hen niets valt te beleven.

Waar verneem ik dat meer? In de gereformeerde gezindte! Misschien schudt een lezer van dit degelijk dagblad ongelovig het hoofd. Toch is het waar. Natuurlijk niet overal. Niet op alle niveaus. Het valt wellicht nauwelijks te herkennen als de straten op zondag nog zwart zien van mensen. Maar de tekenen van het "er valt in de kerk voor ons niets te beleven", zijn er. En dan is een waarschuwing aan het adres van degenen die gerust zijn, niet misplaatst.

De signalen kunnen klinken als de wijkouderlingen ergens op huisbezoek zijn. Bij een jonge man en vrouw die iets van de wereld gezien hebben. Niet bijzonder veel. Maar ze keken in elk geval over de muren van de 'zuil'. En ze reisden waar mogelijk naar een paar andere Europese landen. De gereformeerde gezindte bestaat immers niet langer uit simpele, kleine luiden. Door het werk komt menigeen in aanraking met "degenen, die buiten zijn." Daar zien ze dat niet alle antwoorden op alle vragen bij voorbaat vaststaan. Er bestaat een grote diversiteit aan opvattingen en opinies. Dat maakt voor een echt mens met een integere geest het leven boeiend. Het schijnt aantrekkelijk. Vandaar de opmerking tijdens het bezoek van de broeders van de kerkenraad dat alle dingen in de zondagse eredienst in de eigen gemeente zo voorspelbaar zijn. Licht verwijtend en best welwillend in de richting van de kerk waar ze ooit hun geloof beleden: "Er gebeurt niets dat we niet hadden verwacht."

Er klinken ook in de gereformeerde gezindte signalen van het gevoelen dat "er in de kerk niets te beleven valt." Reden genoeg voor jonge mensen om naar het interactieve te vragen. Niet leren, maar discussiëren is plezierig. Terwijl de man of vrouw die voor de klas of in het catechisatielokaal staat niet langer geldt als gezaghebbende instantie. Een jongen of meisje wil zich in deze tijd vooral "fijn voelen." Hij of zij wil zich best met religie en godsdienst bemoeien. Intensief zelfs. Maar de bedoelde categorie wil niet iets doen waartegen afkeer bestaat. Dogmatiek heet uit den boze. Die is veel te stellig. Debatteren rond het ongewisse lijkt boeiender.

Mensen die het bij het oude houden, kunnen dat erg vinden. Zij die hechten aan gezag schudden vol bekommering hun hoofd. Maar het is verkeerd om te doen als de struisvogel. Dat beest drukt zich bij naderend gevaar met gestrekte hals tegen de grond. Waardoor het slechts beperkt meer waarneemt wat om hem heen gebeurt. Maar het is niet wijs om de werkelijkheid die zich ook binnen de kring der bevindelijken manifesteert uit de weg te gaan. De kerk is aangeraakt, beïnvloed door de huidige cultuur waarin zekerheden bijkans taboe zijn. Daarom heet de kerkelijke orde benauwend, verstikkend, onschriftuurlijk zelfs. Daarom heeft het individueel gevoelen prioriteit. En waag het niet daar met enig gezag tegenin te gaan.

Het is de moeite waard om aandacht te geven aan dit verschijnsel dat zich ook binnen de gereformeerde gezindte manifesteert. En niet slechts bij het Hemels Gelag. De kerkenraad die behalve een predikant 'onderwijsmensen' in zijn gelederen telt, is gelukkig. Want voor een businessman of een technicus is het niet eenvoudig rekening te houden met culturele verschijnselen die hun invloed doen gelden op de jeugd van de kerk. Interactief bezig zijn tijdens huisbezoek of catechisatie is niet eenvoudig. Er is ook niets op tegen. Waar het echter elk gezaghebbend spreken van het ambt torpedeert, gaat het verkeerd.

Wie de gebeurtenissen in de maatschappij die het kerkelijk leven beïnvloeden eenvoudig negeert, wekt spoedig de indruk te spreken vanuit een ivoren toren. Beter is het om knelpunten op te sporen. Verstandiger is het om als ouders en ambtsdragers te trachten in gesprek te raken met diegenen die voor hun waarneming tegen een muur aanlopen. De muur dat alles zo voorspelbaar is in de kerk. De muur van de onwil van de kerkenraad om de gevestigde orde te doorbreken. Maar dat gesprek heeft beperkingen. De grens van wat in de Schrift, de confessie, de kerk met de door haar eigen vergaderingen vastgestelde regels voor vast en bondig wordt gehouden.

Dan is het niet eenvoudig jongeren ruimte te geven om in persoonlijk gesprek of in de groep hun kritiek te uiten. Omdat jongens en meisjes ten diepste heel goed weten dat ambtsdragers hun kerk niet beschouwen als een wereldlijke vereniging. Toch moet de deur van het huis van deze of gene ouderling open. En zijn drukke agenda moet dan maar dicht. Want de jeugd moet zijn drempel over. En alle gezag respecterend, moeten ze niet het idee hebben dat die ouderling of die dominee iemand is die mijlen ver boven hen staat. Praten. Maar geen Gelag zonder gezag.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 27 april 2002

Reformatorisch Dagblad | 44 Pagina's

Gelag zonder gezag

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 27 april 2002

Reformatorisch Dagblad | 44 Pagina's

PDF Bekijken