Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Iedere les een ander paard

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Iedere les een ander paard

7 minuten leestijd

Gewillig staat het oudste paard van de manege toe dat de onervaren ruiter op zijn rug klimt. Instructeur Karst: "Paardrijden is net fietsen. Heb je het eenmaal onder de knie dan verleer je het nooit meer."

"Duw je hielen in zijn buik zodat hij gaat lopen." Eros (27) hoort het woord "lopen" en begint zonder verdere aansporing geroutineerd aan zijn rondjes in de bak, een overdekte ruimte van 20 bij 40 meter met een laag zand op de vloer. "Via de teugels sta je in contact met zijn mond. Dat is een gevoelige plek. Door de teugels voortdurend onder druk te houden, kun je direct ingrijpen als het nodig is", zegt Karst van der Laan van Manege Lelystad. Hij legt de grondbeginselen van het paardrijden uit tijdens een introductieles voor beginners.

De les is begonnen met de verzorging van het paard in de stal. "Hij heeft vanochtend in de wei gelopen waardoor er modder en steentjes in zijn hoeven kunnen zitten", vertelt instructrice Mariska terwijl ze de hoeven uitkrabt. "Daar kan hij zich aan verwonden tijdens het rijden. Ook is het van belang dat zijn vacht goed schoon is, zodat er niets onder het zadel kan zitten waardoor wondjes worden veroorzaakt." Ze pakt een borstel en gaat het paard stevig te lijf. Grote stofwolken komen vrij. Ondertussen eet de ruin (gecastreerde hengst) onverstoorbaar van het hooi dat op de grond ligt.

Na deze grondige schoonmaakbeurt wordt Eros gezadeld. Onder het zadel komt een "dekje", een langwerpig, gewatteerd kleed. "Puur voor het comfort van het paard." Ieder dier heeft zijn eigen zadel en hoofdstel. Deze hangen aan een groot rek verderop in de stal. Bordjes met namen als Ginger, Joker, Tripper en Silverboy vermelden de eigenaar.

Enorm

Van der Laan bevestigt het hoofdstel. "Doe eerst de teugels over de nek van het paard. Leg dan het bit met je vlakke hand in zijn mond. Als hij zijn mond dicht heeft, duw je met het bit tegen zijn tanden tot hij hem opendoet. Doe dan het hoofdstel achter de oren en leg de frontriem op het voorhoofd. Vervolgens maak je de neus- en de keelriem vast. Niet te strak, er moet nog een vuist tussen kunnen." Het lijkt makkelijker dan het is.

Het opzadelen is klaar, de rit kan beginnen. Maar eerst moet Eros vanuit de stal naar de bak. Ook voor het lopen naast een paard zijn regels. "Ga altijd aan de linkerkant van het paard staan, zodat je met je rechterhand de teugels vlak onder zijn hoofd kunt vasthouden." Door zachtjes aan de teugels te trekken loopt het enorme dier, zijn schoft komt op gelijke hoogte met de schouders van een volwassen persoon, in de gewenste richting de stal uit.

Drie uur per dag

Met ruimte voor zeventig paarden is Manege Lelystad een groot bedrijf. Samen met zijn broer Vincent (22) heeft Karst (24) het familiebedrijf begin dit jaar overgenomen van zijn moeder. "Ik zeg altijd: net als een mens moet een paard vijf dagen werken en twee dagen rusten. Maar zelf kom ik daar niet echt aan toe", vertelt hij. "We wonen op het terrein van de manege. Als ik buitenkom, word ik meestal direct aangesproken door personeel of klanten. Altijd blijf je de manegehouder. Hoewel we hier ook zijn opgegroeid, had ik dat van tevoren niet verwacht."

Het is nu rustig op het terrein. De meeste klanten hebben een leeftijd waarop ze op dit moment nog op school zitten. "Om halfvier wordt het hier druk", zegt Van der Laan. "Per week hebben we zo'n 500 klanten. Die moeten allemaal rijden in de relatief korte tijd vanaf dat ze uit school komen tot een uur of acht. Veel later kun je het niet maken, want de kinderen moeten vanaf de manege ook weer naar huis."

Het grootste gedeelte van de dag hebben de paarden dus niets te doen. "Per dag mag een paard maximaal drie uur worden bereden", zegt Van der Laan. "De rest van de tijd heeft hij rust nodig." Iedere ochtend worden de edele viervoeters naar een van de drie weides gebracht waar ze een paar uur grazen. Vervolgens gaan ze naar binnen, waar ze blijven tot de lessen 's middags beginnen.

Naast de veertig eigen manegepaarden staan er dertig pensionpaarden in de stallen van het ruim opgezette bedrijf aan de rand van Lelystad. Deze worden door hun eigenaren voor zo'n 350 euro per maand gestald bij de manege. "Meestal zijn er twee of drie meisjes die zo'n paard onderhouden", zegt de manegehouder. "Zij betalen de eigenaar een bepaald bedrag per maand waarvoor ze het dier mogen verzorgen en berijden. Voor veel ouders is dat interessanter dan zelf een paard aanschaffen."

Rouleren

Het is halfvier, de school gaat uit. Niet veel later wordt het snel drukker. Het ene na het andere meisje komt het terrein van de manege op. Bijna allemaal dragen ze lange, zwarte rijlaarzen en een zwarte cap. De meesten lopen direct door naar de kantine. Daar staat Suzanne achter een computer bij de bar. Met behulp van een speciaal voor dit doel ontwikkeld programma verdeelt de 21-jarige instructrice de paarden. "Het is belangrijk dat ze rouleren", zegt ze. "Ieder paard gedraagt zich op een andere manier, waardoor de meisjes van elk dier weer iets anders leren."

"Yes", roept een meisje van een jaar of twaalf met een roze bodywarmer. In haar hand heeft ze een roze koffertje en een zweep. Vandaag mag ze op haar favoriete paard. Ze rent naar buiten. Glimlachend volgt haar moeder haar.

De meeste klanten zijn meisjes. "Vooral op jonge leeftijd zijn er weinig jongens die rijden", zegt Van der Laan. "Nog steeds hebben we last van het hardnekkige vooroordeel dat paardrijden iets is voor doetjes. Toch kan ik je verzekeren dat een uurtje op een paard behoorlijk vermoeiend is." Zelf rijdt hij al van jongs af aan en mag inmiddels op alle niveaus lesgeven. De laatste jaren richt hij zich vooral op het springen. "Ik kom net terug van een wedstrijd in Groningen. Helaas niet gewonnen, net een paar puntjes tekort."

Gehoorzaam

Een van de eigenschappen die een manegepaard moet bezitten, is een volgzaam karakter. Eros, het oudste paard van de manege, beschikt daar ruimschoots over. Iedere maandagavond is er les voor mensen met een verstandelijke handicap. Hij heeft dan een vaste berijdster.

Ook tijdens introductielessen laat Eros zien dat hij het klappen van de zweep kent. Gehoorzaam volgt hij de meeste bevelen op al voordat ze worden gegeven. "Trek maar aan de teugels om hem te laten stoppen", instrueert Van der Laan. Niet nodig, het paard staat al stil. Nu wordt het nut van het roulatiesysteem duidelijk: iemand die goed wil leren paardrijden, zal ook af en toe op een ander paard moeten gaan zitten.


Sterrenmanege

Van de 1500 maneges in Nederland zijn er ruim 350 aangesloten bij de Federatie van Nederlandse Ruitersportcentra, de FNRS. Deze brancheorganisatie bestaat sinds 1930 en behartigt de belangen van aangesloten maneges en pensions.

Met behulp van een sterrensysteem kan de consument zien hoe veilig en klantvriendelijk het bedrijf is. Manege Lelystad heeft vier van de vijf FNRS-sterren. "We willen de klant een goed verzorgde en onderhouden manege bieden", zegt eigenaar Karst van der Laan. "Met behulp van die sterren laten we onder andere zien dat hier alleen gediplomeerde instructeurs lesgeven. Bovendien onderscheiden we ons van de hobbyboer die wat bijklust."

Af en toe komt er iemand van de FNRS inspecteren of de manege zijn sterren nog wel verdient. Vorig jaar nog moest Van der Laan een nieuwe omheining om het springterrein maken om zijn vierde ster te behouden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 21 oktober 2008

Reformatorisch Dagblad | 48 Pagina's

Iedere les een ander paard

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 21 oktober 2008

Reformatorisch Dagblad | 48 Pagina's

PDF Bekijken