Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Oproep: geef kerk publieke functie

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Oproep: geef kerk publieke functie

4 minuten leestijd

NIEUWEGEIN – Dat koning Willem-Alexander wordt ingehuldigd in een kerkgebouw symboliseert de manier waarop bedehuizen in Nederland door de eeuwen heen een publieke taak hadden, stelt historicus prof. Herman Pleij. Kerkbesturen moeten vandaag de dag „in het geloof” uitzien naar het behoud van kerken. Daarbij kan de religieuze functie van bedehuizen verbonden worden met de publieke functie.

Hoe maak je de vloer van een kerk bestand tegen optrekkend vocht? Waaraan moet een goede geluidsinstallatie voldoen? Wat is het belang van een goede lichtarchitectuur in een bedehuis? Maar ook: hoe zorg je ervoor dat het schilderen van het kerkgebouw met hulp van tientallen vrijwilligers een succesverhaal wordt?

De tientallen standhouders tijdens het jaarlijkse congres zaterdag van de Vereniging voor Kerkrentmeesterlijk Beheer in de Protestantse Kerk (VKB) beantwoorden dit soort vragen tijdens de pauzes van deze bijeenkomst. In de grote hal van een congrescentrum in Nieuwegein worden, tussen de belegde broodjes en de smoothies, zaken gedaan.

Toch is het juist de geestelijke kant van het kerk-zijn die de basis vormt voor het bezig zijn met hout en steen, zegt voorzitter mr. Peter de Lange van de VKB tijdens zijn jaarrede. Vanuit de kerk klinkt al eeuwen de oproep tot de wereld: „Kom en doe als wij”, aldus De Lange. Hij noemt de kerk dan ook een locatie om „eendrachtig als gemeente thuis te komen voor het aangezicht des Heeren en van elkaar. De gemeente woont in de kerk en werkt daarbuiten.”

De Lange roept kerkrentmeesters op niet te onderschatten hoe belangrijk een „zichtbaar en tastbaar kerkgebouw is. Het is de voorhof van de hemelse tempel van God.” Met een kritische ondertoon: „Relatief recent werden resterende functies, zoals de kerk als ruimte voor bijeenkomsten, nog door de geloofsgemeenschap zelf verplaatst naar de kerkelijke centra. Daardoor wordt tegenwoordig het kerkgebouw behalve voor de wekelijkse eredienst, nog nauwelijks gebruikt.”

Prof. dr. Herman Pleij, emeritus hoogleraar historische Nederlandse letterkunde, vraagt aandacht voor de publieke rol van kerkgebouwen. Niet alleen verwijst hij naar de aanstaande inhuldiging van koning Willem-Alexander in de –niet meer voor de eredienst in gebruik zijnde– Nieuwe Kerk in Amsterdam, ook herinnert hij op multifunctioneel gebruik van kerken in de geschiedenis. „In de middeleeuwen wordt er in de kerk gewandeld, gehoepeld en gehandeld. Het is een ontmoetingsruimte.”

Volgens dr. Pleij zijn kerkgebouwen door hun diverse gebruik eeuwenlang het centrum geweest van dorpen en steden, juist in een tijd waarin kerk en staat verweven waren. „Daardoor vertellen ze een verhaal dat houvast geeft. De behoefte aan zulke concrete houvasten wordt groter.” Die vlieger gaat volgens hem ook op voor wederopbouwkerken uit de jaren 50 en 60 van de vorige eeuw. Dergelijke „betonnen dozen” worden tot zijn spijt volop gesloopt.

De emeritus besluit zijn betoog met een pleidooi voor ruimdenkendheid bij de exploitatie van kerkgebouwen. Er is volgens dr. Pleij volop behoefte aan ontmoetingsruimten, aan plaatsen van zingeving, cultuur en verdieping. Het motto daarbij is, in tegenstelling tot het ”ik zal handhaven” onder het rijkswapen: ”moet kunnen”. Pleij: „Niets is onmogelijk, alles kan.”

Ds. P. L. de Jong, hervormd emeritus predikant in Rotterdam-Delfshaven en Wijk bij Duurstede, roept kerkrentmeesters ertoe op om niet te somberen over kerkverlating en exploitatietekorten. „De knop in onze gedachten moet om”, aldus de predikant.

Ds. De Jong vindt dat kerken zich moeten richten op jongeren, die veel meer dan vijftigplussers openstaan voor het bespreken van levensvragen. „In Delfshaven zitten op zondagmorgen zo’n 400 mensen in de kerk, van zo’n wie 70 procent dertigers. Hoe kan dat? Is het een nagloeien van geestelijk leven? Is het een wonder? Als dat je reactie is, heb je het gelijk geparkeerd. Nee, het gaat om visie, ook op de instandhouding van gebouwen. Schrijf dus als kerkrentmeester niet: volgend jaar gaat die of die kerk dicht. Nee, heb een beetje geloof. Misschien kunnen er in twintig jaar wel 1200 kerken opengaan, in plaats van sluiten.”


Kerkrentmeesters

Prof. Pleij bepleit nieuwe publieke rol voor kerkgebouwen.

Voorzitter kerkrentmeesters: Onderschat belang zichtbaar kerkgebouw niet.

Ds. P. L. de Jong: Zet knop om en ga voor behoud kerken in stad.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van maandag 8 april 2013

Reformatorisch Dagblad | 10 Pagina's

Oproep: geef kerk publieke functie

Bekijk de hele uitgave van maandag 8 april 2013

Reformatorisch Dagblad | 10 Pagina's

PDF Bekijken