Bekijk het origineel

Europese troonopvolgers ontwikkelen eigen stijl

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Europese troonopvolgers ontwikkelen eigen stijl

13 minuten leestijd

Waaraan laat zich de ideale troonopvolger kennen? Een positief imago of een antenne voor wat er speelt in de samenleving? Voor kroonprins Willem-Alexander kan een aanstaande koning maar beter realist zijn. De Prins vanOranje is een van de tien aspirant-monarchen van Europa. Hij hoopt op 27 aprilzijn dertigste verjaardag te vieren. Dit kroonjaar is een goede aanleiding om tevens een korte profielschets van zijn collega's te geven: kroonprinses Victoria van Zweden en acht erf- en kroonprinsen. Twee prinsen zijn getrouwd en hebben eem gezin: Henri van Luxemburg en Aloys van Liechtenstein.

NEDERLAND
Willem-Alexander: praktisch
„Nergens in de wereld is een opleiding voor kroonprins", zegt Willem-Alexander. Hij bewondert de discipline en werkkracht van zijn moeder, maar blijft liever zichzelf. „Zo perfectionistisch als mijn moeder zal ik nooit worden", relativeert hij. De oudste zoon van koningin Beatrix en prins Claus is op 27 april 1967 geboren. Beatrix hield haar zoon van jongsaf in de luwte van de publiciteit. Zij wilde dat Willem-Alexander een zo normaal mogelijke jeugd kreeg en naar gewone scholen ging. Zijn middelbare opleiding voltooide de prins op het Atlantic College (Engeland), waar hij zijn internationale baccalaureaat behaalde. Na zijn diensttijd bij de Koninklijke Marine en de Koninklijke Laffltaacht ging Willem-Alexander naar Leiden, zoals het een Van Oranje betaamt. Hij studeerde af in algemene geschiedenis, met als bijvakken staatsrecht, Europees recht, volkenrecht, economie en parlementaire geschiedenis. "Een praktisch mens", zegt de Leidse hoogleiaar algemene geschiedenis dr. H.L. Wesseling over zijn oud-pupil. De Prins van Oranje zet graag de punten op de i. Hij heeft een hekel aan chaos. „Het moet strak gelijnd zijn", vindt hij. Sinds zijn afstuderen in 1993 treedt de kroonprins steeds meer naar buiten. Hij legt werkbezoeken af in binnen- en buitenland, vergezelt zijn ouders bij staatsbezoeken en belangrijke (handels) missies, woont vergaderingen van de ministerraad bij en loopt stage in Den Haag bij regeringsinstanries. Al doende leert hij de spelregels van de constitutionele monarchie.

Voorkeur
De Prins wordt nogal eens afgeschilderd als een oppervlakkige levensgenieter, maar dat beeld is te eenzijdig. Zijn voorkeur gaat vooral uit naar de serieuze aspecten van het vak. „Zonder inhoudelijke kanten weet ik niet hoe ik tegenover het koningschap zou staan", aldus de prins, die zich realiseert dat „het koningschap een functie is die nooit zwaarder aan inhoud zal worden". De grootste belemmering van zijn toekomstige positie vindt hij "geen vrijheid van meningsuiting". „Publiekelijk heb ik vaak zin om dingen recht te zetten en dat kan nooit." Als het koningschap niet op zijn weg gelegen had, zou hij 't liefst piloot geworden zijn. Vliegen voor Artsen zonder Grenzen heeft zijn hart. „Dat was mooi vhegen", in zijn eigen woorden. Behalve zijn vliegbrevet behaalde de prins zijn racelicentie, maar van praktische beoefening heeft zijn moeder hem weten te weerhouden. Willem-Alexander is een liefhebber van sport. Als enthousiast supporter geeft hij acte de presence bij (inter)nationale sportevenementen. De Prins van Oranje is nog ongehuwd maar heeft wel een vriendin: de juriste Emily Bremers. Hij woont en werkt naast Paleis Noordeinde in Den Haag en beschikt over een eigen secretariaat. De protestantse Willem- Alexander heeft 23 maart 1997 belijdenis gedaan.

BELGIË
Philippe: bescheiden

Het plotselinge overlijden van koning Boudewijn in 1993 leidde niet tot de verwachte generatiewisseling aan het Belgische Hof. In plaats van de door Boudewijn voorbestemde opvolger, prins Philippe, kwam diens vader, Albert II, de wettige troonopvolger, aan de regering „omdat de prille federale structuur van het land om wijsheid en ervaring vraagt". De op 15 april 1960 geboren oudste zoon van koning Albert en koningin Paola is hoog opgeleid, maar mist volgens veel Belgen charisma, iets dat niet te leren valt. Philippe doorliep aan de Militaire School in Brussel een opleiding als piloot, parachutist en commando. Hij volgde colleges moderne geschiedenis en politieke wetenschappen aan het Trinity College in Oxford (Engeland) en studeerde af in de politicologie aan de Stanford University in Californië. De Hertog van Brabant heeft de portefeuille "bevordering van handel en industrie" van zijn vader overgenomen. Met die opdracht reist hij mee met handelsmissies. Representatie is echter niet zijn sterkste kant.

Prinses Astrid
De prins bezoekt veel royaltyfeesten in Europa, maar heeft nog geen trouwplannen. De laatste tijd nemen de geruchten toe als zou prins Philippe terugtreden ten gunste van zijn zuster, prinses Astrid, die met haar gezin in Zwitserland woont. Onder de herziene grondwet kan zij koningin worden als haar broer afstand doet van zijn troonrechten. De rooms-katholieke Philippe woont en werkt in Laeken.

ENGELAND
Charles: excentriek

Dat het reilen en zeilen van de monarchie sterk verbonden is aan het functioneren van personen, blijkt in Groot-Brittannië, waar koningin Elizabeth II de scepter zwaait. Zij is zeer geliefd bij de Britten, maar over haar zoon lopen de meningen uiteen. Dat bleek onlangs weer in een televisiedebat? over "the monarchy", waarbij het publiek geen blad voor de mond nam. IDe kroonprito'zou onvoldoende band hebben met het volk. Bovendien maakt hij de indruk niet uiteet juiste hout te zijn gesneden. Zijn privé-leven (gescheiden van prinses Diana, twee kinderen) valt echter niet onder de "uitzonderlijke omstandigheden" waardoor hij van troonopvolging zou kunnen worden uitgesloten. Toch blijft de kandidatuur van de oudste Europese troonopvolger (geboren 14 november 1948) omstreden. In Groot-Brittannië is de koning tevens hoofd van de Anglicaanse Kerk. Charles' levenswandel -hij heeft een vriendin en zou zich te weinig met zijn zoons Willam (1982) en Henry (1984) bemoeien- achten veel Engelsen in strijd met de traditionele waarden van het gezin en het koningschap. Bovendien hebben persoonlijke publikaties van Charles en Diana het aanzien van de koninklijke familie geschaad.

Verdiensten
Gelukkig is er ook veel positiefs over Charles te melden. Zo is het zijn verdienste dat hij als eerste aandacht vroeg en kreeg voor de materiële en sociale afbraak in havens en industriecentra als Liverpool, Birmingham en Londen. Hij laat geen gelegenheid voorbijgaan om een lans te breken voor "de architectuur van het hart": een stadsmilieu waarin mensen niet vervreemd raken van hun omgeving. Tact is soms niet zijn sterkste kant. Zo viel Charles' uitspraak „Kinderen horen niet in flats" in een hoogbouwwijk van Jan Modaal minder goed. Charles probeert niettemin het wankele evenwicht te bewaren tussen bestemming en individuele ontplooiing. Hij zoekt graag de eenzaamheid om te schilderen en te vissen, en put rust uit zijn tuin („Ik praat zelfs tegen de planten"). In de Kalahariwoestijn zette hij zijn tent op met de Zuid-Afrikaanse schrijver Laurens van der Post.

Isolement
Over zijn Spartaanse opvoeding heeft de Prins meermalen een boekje opengedaan. De harde training op de Koninklijke Militaire Academie van Sandhurst en zijn studie politieke wetenschappen en economie zouden hem niet het begeerde contact met leeftijdgenoten hebben gebracht. Integendeel, het versterkte zijn isolement. Maar met gevoel voor understatement relativeert hij van jongsaf zijn job "in de wacht". Charles maakt graag grapjes over zijn band met koningin Beatrix, met wie hij als kind een "vakbond voor troonopvolgers" had. „Maar zij is opgeschoven, dus ik ben als het enige lid overgebleven.

LIECHTENSTEIN
Aloys: populair
Erfprins Aloys, geboren op 12 juni 1968, is de oudste zoon van vorst Hans Adam II en prinses Marie. Aloys mag zich verheugen in een grote populariteit. Zijn huwelijk in 1993 met Sophie, hertogin van Beieren, en de geboorte van hun twee kinderen hebben daar zeker toe bijgedragen. Aloys volgde een officiersopleiding aan de Koninklijke Militaire Academie in Sandhurst (Engeland). Aansluitend studeerde hij rechten aan de universiteit van Salzburg. De grondwet van Liechtenstein voorziet in een actieve politieke rol van het staatshoofd. Dat doet vooral Hans Adam genoegen, die wel het "enfant terrible" van de Europese vorsten wordt genoemd. De vorst claimt een prominente rol voor het staatshoofd en dat wil hij graag zo houden. Over de toekomstige plaats van Liechtenstein en de invloed van de vorst zijn echter al sinds 1992 heftige discussies gaande; men zou de politieke bevoegdheden van de vorst willen indammen. Hans Adam streeft vooral duidelijkheid na. Daarmee is in zijn opinie ook zijn zoon en opvolger Aloys het meest gebaat. Vorig jaar zei vorst Hans Adam ter gelegenheid van zijn vijftigste verjaardag nog: „Tot het jaar 2000 ben ik beschikbaar, daarna moet Aloys het maar overnemen." Strikt genomen heeft de erfprins dus nog drie jaar te gaan om (vooral) van zijn gezin en de natuur te genieten -Aloys is een buitenmens- alvorens staatszaken hem volledig in beslag nemen. Aloys is rooms-katholiek en woont in Vaduz.

LUXEMBURG
Henri: communicatief
Erfgroothertog Henri fungeert als spin in het financieel-economische web van Europa. Hij wordt dagelijks geconfronteerd met de professionalisering van het vak. Met het grootste gemak communiceert hij via faxen, modems en internationale netwerken. Zijn specialisme, internationale betrekkingen, komt hem als economisch ambassadeur goed van pas. Daarvoor studeerde de oudste zoon (geboren op 16 april 1955) van groothertog Jean en groothertogin Josephine Charlotte politicologie in Genève, waar hij zijn vrouw leerde kennen. In 1981  trouwde hij het Cubaanse burgermeisje Maria-Teresa Mestre. Henri en Maria-Teresa zijn zeer praktiserend rooms-katholiek. Er zijn vijf kinderen. Het gezin woont op kasteel Fischbach, buiten de hoofdstad Luxemburg. Henri en zijn vrouw reizen veel en onderhouden intensieve contacten met andere vorstenhuizen. Mede door hun toedoen is de afstand tussen het stijve Luxemburgse hof en het volk verkleind. Henri en Maria-Teresa houden van kunst, muziek, zwemmen, paardrijden en skiën.

MONACO
Albert: manager-vorst in spé
Een gelukkig gezinsleven a la Henri van Luxemburg wenst vorst Rainier zijn zoon Albert ook graag toe. Maar tot nu toe wil het niet erg vlotten met de keuze van een huwelijkspartner. Albert is nog te veel verknocht aan de sport en het leven van de jet-set. Geleidelijk raakt hij echter vertrouwd met staatszaken en treedt hij steeds vaker als rechterhand van zijn vader op. Vorst Rainier wil echter niets forceren. „Albert krijgt zijn verantwoordelijkheden als de tijd daar is", vindt hij. „Mijn zoon moet de continuïteit van het vorstendom kunnen garanderen." Als manager-zakenman streeft hij naar honderd procent kwaliteit en effectiviteit. Aan die hoge eisen moet ook zijn eigen zoon kunnen voldoen.

Profiel
Qua opleiding en scholing beantwoordt Albert met glans aan het gewenste profiel. Hij volgde een militaire opleiding bij de Franse marine en de Koninklijke Militaire Academie van Sandhurst. Zijn studie politieke wetenschappen, geschiedenis en economie aan de universiteit van Amherst in Massachusetts (VS) rondde hij succesvol af Financiële ervaring deed hij op bij een bank in New York. Een zware slag voor Albert was het overlijden van zijn moeder, prinses Gracia, in 1982. De prins (geboren op 14 maart 1958) is in haar voetsporen president van het Rode Kruis in Monaco. Hij is rooms-katholiek en woont en werkt in Monte-Carlo.

SPANJE
Felipe: representatief
In Spanje is het koningschap aan mannen voorbehouden. De feitehjke macht ligt niet bij de koning, maar bij de premier. Toch ontvangt de prins van jongsaf (hij is geboren op 29 januari 1968) als mannelijke erfopvolger een training en een opleiding die klinken als een klok. Volgens de traditie van de Spaanse Kroon werd hij als negenjarige al geïnstalleerd als Prins van Asturië en accepteerde hij vlak daarna een erefunctie in het leger, lang voor zijn opleiding aan de Militaire Academie van Saragossa. Felipe leerde Engels op de Lakefieldschool in Canada en studeerde Spaanse taal en letterkunde in Madrid. Daar voltooide hij ook zijn academische studie in rechten en economie, aangevuld met colleges internationaal recht aan de Georgetown University in Washington.

Intervieuw
De prins, die ouder lijkt dan hij is, blinkt uit in representatie en treedt nadrukkelijk op de voorgrond. Hij speecht regelmatig met vijftien jaar gaf hij zijn eerste interview! Tijdens officiële bezoeken aan het buitenland komen zijn sociale talenten van pas. Dat doet vooral zijn trotse ouders, koning Juan Carlos en koningin Sofia, een genoegen. De prins is rooms-katholiek en een liefhebber van watersporten.

ZWEDEN
Victoria: sprankelend
Met haar vrolijke charme is kroonprinses Victoria een graag geziene gast op internationale heffeesten. Regelmatig duiken er berichten op in de media als zou Victoria een geschikte huwelijkspartner voor kroonprins Willem-Alexander zijn. In geval van een echtverbintenis zou een van beiden echter moeten afzien van troonrechten. Voor die troonrechten van Victoria heeft haar vader, koning Carl Gustaaf, nu juist de Salische wet veranderd. Al vrij snel na haar geboorte (21 juli 1977) diende de vorst een wetswijziging in om de mannelijke troonopvolging ten gunste van zijn oudste dochter te wijzigen. Hoewel het Zweedse koningschap voornamelijk een representatieve functie is zonder politieke betekenis, doet Victoria qua educatie niet onder voor haar collega's. Zij genoot een internationaal georiënteerde academische scholing en culturele vorming in Amerika en Duitsland. De protestantse Victoria studeerde Zweeds staatsrecht en moderne talen en volgde een wetenschappelijk en sociaal studieprogramma aan het gymnasium van Enskilda.

Victoria-dag
Victoria doet de Zweden versteld staan van het gemak waarmee zij (televisie) interviews geeft. Hoe populair de goedlachse prinses is, blijkt op haar verjaardag: Victoria-dag! De Zweden vieren feest met de koninklijke familie en de jarige wordt bedolven onder boeketten. Victoria houdt van watersporten en van vissen.

DENEMARKEN
Frederik: relaxt
De op 26 mei 1968 geboren Deense troonopvolger heeft de Franse esprit met de paplepel ingegoten gekregen van koningin Margrethe en de van origine Franse prins Hendrik. Het is dus niet zo verwonderlijk dat prins Frederik in zijn middelbare-schooltijd naar Frankrijk ging, waar zijn ouders een wijnboerderij bezitten. De kroonprins koos voor een stage bij een wijnbouwer in Californië, maar bekwaamde zich volgens zijn bestemming vooral in economie. Hij studeerde tevens recht en politieke wetenschappen aan de universiteit van Arhus en volgde een pittige training aan de Deense Militaire Academie. Prins Frederik maakt deel uit van de Royal Life Guards en het Regiment van Huzaren. Frederik is lid van de Raad van State.

Met zwier
Hoewel in Denemarken ook de plicht voor het meisje gaat, vervult de kroonprins zijn representatieve taken met zwier en bepaald relaxter dan de meeste van zijn collega's. Prins Frederik is nog ongehuwd, maar is wel enige tijd bevriend geweest met een fotomodel. Koningin Margrethe huldigt de opvatting dat een huwelijkskandidate geschikt moet zijn. Of zij van burgerlijke of vorstelijke komaf is, is van minder belang. Niet zo'n vreemde uitspraak van een vorstin die gelukkig is in haar werk en privé („wij steunen en inspireren elkaar"). De protestantse prins Frederik woont in Kopenhagen. Zijn favoriete hobby is diepzeeduiken.

NOORWEGEN
Haakon Magnus: student
De op 20 juli 1973 geboren kroonprins komt qua persoonlijkheid nog niet echt uit de verf Dat geldt ook voor zijn representatieve kwaliteiten en contactuele eigenschappen, waarover een toekomstige vorst idealiter moet beschikken. Vooralsnog werkt Haakon Magnus hard aan zijn academische en culturele vorming. Hij studeert in Berkeley (VS) politieke wetenschappen. Daarnaast verwerft hij kennis van etiquette, protocol en religie. Een veeleisende opleiding. Al eerder volgde hij de marine-opleiding in Bergen. Volgens de traditie doen Noorse koningen geen troonsafstand. Menselijkerwijs gesproken kan het dus nog jaren duren voor Haakon Magnus zijn vader, koning Harald V (60), opvolgt. Dat neemt niet weg dat de Prins wordt ingewijd in alle aspecten van de monarchie. Zo staat Haakon Magnus naast zijn vader als deze de troonrede voorleest. Verder heeft de kroonprins zitting in de staatsraad, te vergelijken met de Raad van State. De protestantse prins houdt van het leven op het platteland.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van woensdag 2 april 1997

Terdege | 84 Pagina's

Europese troonopvolgers ontwikkelen eigen stijl

Bekijk de hele uitgave van woensdag 2 april 1997

Terdege | 84 Pagina's

PDF Bekijken