+ Meer informatie

"Hout doet altijd iets met je"

4 minuten leestijd

Naam: Daan Zuiddam

Leeftijd: 52 jaar

Bedrijf: Protecta/Conserduc/Renofors, Gemert Waar: Delft

De passie

Na enige uitleg weet de personeelsman van Protecta precies wie ik hebben moet: Daan Zuiddam. Die is enthousiast over zijn werk, kundig in zijn vak en nog strengkerkelijk ook. Net iets voor het RD dus.

Daan werkt al zeventien jaar voor Protecta. Hij is specialist in de restauratie van houtconstructies met de zogenoemde Bètatechniek. Grote, dikke, dragende balken in bouwwerken kunnen in de loop van de eeuwen wegrotten of verteerd worden door zwammen, schimmels of insecten. Door de Bètatechniek hoeven dit soort balken niet meer geheel vervangen te worden. Alleen de aangetaste delen worden vervangen. "Onderzoek met boor en computerpistool wijst uit welke delen zijn aangetast. Vervolgens gaan we aan de slag. Eerst stempelen. De balken moeten ondersteund, anders zakt alles in elkaar als de zaag erin gaat. Rotte delen worden verwijderd en we boren diep in het gezonde hout gaten waardoor we glasvezel wapeningsstaven inbrengen. Geen ijzer; dat trekt vocht aan en is een stuk zwaarder. Het gat dat is ontstaan door het verwijderde hout wordt hierna opgevuld met kunsthars, een tweecomponentenmortel. Na het drogen kan dat worden geschuurd en geschilderd."

Prachtig werk, vindt Zuiddam. Niet alleen om de vrijheid en de eigen verantwoordelijkheid, ook om het vak zelf, de liefde voor het hout. "Hout doet altijd iets met je."

Onder handen

Het waren drie pakhuizen aan de Delftse Scheepmakerij, verschillend van vorm en ouderdom. Maar alle drie de koppen naar de Schie, de hijsbalken als vingers die naar de overzijde van het water wijzen. Eén heeft de sloopbal niet overleefd, de oudste van de drie -"die al terug te vinden is op schilderijen van Johannes Vermeer"- is gerestaureerd. Het derde pakhuis krijgt nu een beurt. "Dat pand -zo'n 150 jaar oud- herbergde jarenlang een lijnoliefabriek, de molen stond een eindje naar achteren. Afgelopen zes jaar kraakten kunstenaars het pakhuis. Bijna letterlijk, want de nieuwe eigenaar, BPO, moest eerst 30 ton aan afval uit het pan kruien."

Het pakhuis, dat nu een kantoor wordt, moet zo veel mogelijk origineel blijven, de houten vloeren en balkenconstructies intact gelaten. "Prachtig, maar 't zal 's winters wel koud blijven. Wil je zo'n pand op temperatuur houden, dan mag je voor je deur in de Schie wel een schip met geld leggen."

Met een pneumatische beitel wordt de lijnolie van de houten vloeren 'gekrabt'. Zuiddam loopt als een museumgids door het pand en laat al het restauratiewerk zien. Dragende balken voor de vloeren, zelf weer gedragen door gietijzeren zuilen, zijn stuk voor stuk gecontroleerd en behandeld, een klus van ongeveer drie weken.

Mooiste klus

Moeilijk te zeggen, vindt Zuiddam. De officierswoningen bij Fort Zeelandia in Paramaribo? "Een prachtig project, maar niet het minst omdat het in Suriname was." Het Trippenhuis aan de Kloveniersburgwal? "Fijne klus, moest heel voorzichtig gebeuren om de schilderingen niet te beschadigen. Echt een mooie klus was het uithollen van een balk van 8 meter lang en zo'n 50 centimeter breed en hoog, een gevaarte dus. De zwam had erin huisgehouden. Om de 2 centimeter boorden we een gat en stukje bij beetje werd de balk leeggehaald en opgevuld met epoxiehars. De vloer er weer over en niemand die zag dat de balk als een worst gevuld was met kunsthars."

Grootste blunder

"Die vergeet ik het liefst snel. Natuurlijk gaat er wel eens iets fout. Dat kan ook grote gevolgen hebben. Ik voerde eens een constructie uit volgens plan. Het leek allemaal perfect, maar na verloop van tijd verzakte het pand. Met die mogelijkheid was onvoldoende gerekend.

Maar pijnlijker was een restauratie boven in een kerktoren. Bij het aangieten liep er kunsthars naar buiten en kwam op eeuwenoude grafzerken terecht. 'k Zeg niet dat het te voorkomen was, maar je voelt je wel even ellendig."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.