+ Meer informatie

AMNESTY VOERT ACTIE IN NEDERLANDSE KERKEN

Is organisatie wel zo neutraal ?_

7 minuten leestijd

,. De organisatie Anuiesty InternationaJ (AI) voert dit . najaar in de keriien een grote anti-inartelingenactie. -.et is bekend dat Amnestv' goede contacten onderlioudt niet de kerkverbanden in Nederland die zijn aangesloten bij de Raad van Kerken. Enkele maanden geleden echter is men bronnen aansluiting te zoeken bij de kerken die geen lid van de Raad zijn; met name de Christelijke Gereformeerde kerken hebben postief gereageerd op de oproep van Ajimesty International. Volgens een woordvoerster van de Amsterdamse afdeling van de organisatie, Marijke Verhagen, wordt er — op langere tenm'JD — naar gestreefd ook andere eveneens niet bij de Raad van Kerken aangesloten kerkverbanden, zoals de Gereformeerde Gemeenten e.d. te winnen voor de plannen van Amnesty.

Klaas G. van Smeden benadert namens de Werkgroep Martelingenactie CGK '74 van de Christelijke Gereformeerde kerken de bonden. Als doel van de actie geeft hij op: het in eerste instantie op gang brengen van een bewustwardingsproces onder de chnistenen i.v.m. de problematiek van het martelen. Volgens Van Smede n moet een bezinning op de geweldloze bestrijding ervan met de actie gepaard gaan. Binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken hebben zich reeds 47 contactpersonen gemeld om de acties voor te bereiden en te begeleiden. De bladen van de jeugd-, mannen- en vrouwenbond hetiben reeds bereidwillig ruimte opengelaten voor het schrijven van Van Smeden.

Vooraar^staande Christelijke Gereformeerde personen, zoals het kamerlid dr. C. Boertien en vier Apeldoomse hoogleraren hebben zitting genomen in het comité van aanbeveling. Zij zijn van mening dat het martelen van mensen een mensonterende, tegen Qods gebod ingaande en daarom onduldbare praktijk is. Zij menen dat de najaarsactie van Amnesty International alle steun en aandacht verdient.

In Zijn woord wist God van ons dat wij de onderdrukte en gemartelde medemens met daadwerkelijke hulp bijstaan. Niet gestoeld op wat de bijbel leert, maar vanuit ethisch humanitair oogpunt zijn er tal van algemene organisaties, die zich inzetten voor steun aan de m moeilijkheden verkerende medemens. Men denke hierbij alleen nog maar aan het Bode Kruis, dat toch van allerwegen instemming geniet, dank zij het neutrale krakter van de organisatie. Ook Amnesty heeft zich het kenmerk neutraal toebedacht. Stellen wij de organisatie en haar werkwijze echter aan een nader onderzoek bloot, dan blijkt dan aan die „neutraliteit" nog wel het een en het ander te mankeren.

• Doodstraf

Volgens eigen zeggen werkt Amnesty sinds 1961 voor de vrijheid van menings.uiting op politiek en godsdienstig gebied: Amnesty treedt op in alle gevallen waar wordt gemarteld en in alle gevallen waar de doodstraf wordt uitgesproken. In 1973 startte Amnesty een intemationale caaipaigne voor het afschaffen van martelingen, met als eerste doel de wereld te informeren en om daarna te komen tot een wereldwnvattend protest, dat het systematisch martelen tot een onmogelijkheid moet maiken.

Amnesty International beeft ruim 40.000 leden in 60 verschillende landen. De grootste afdelingen zijn gevestigd in WestDuitsland, Nederland, Zweden en Engeland. Het internationaïle secretariaat en het onderzoekbureau zijn in Londen' gevestigd. Overal ter wereld wordt in de putoliciteltsmedia aandacht gevraagd, voor de politieke gevMigenen, vaak op basis van door Amnesty verzamelde gegevens. Het in ons, land gevestigde vluobtelingenseoretardaat helpt politieke vluohtelitigen maar Nederland te komen. ,

• Recht van de mens

Amnesty International heeft een consultatieve status bij de Verenigde Naties en de Raad van Europa. Het streeft naar handhaving -van de Universele verMaring van de rechten van de mens, dit is een der fundamenten waarop Amnesty rust. Doch tevens het belangrijkste punt, waarop vele christenen Amnesty International als onacceptabel afwijzen. Zij voelen zich niet aangesproken door de verklaring van de rechten van de mens, maar erlcennen alleen het recht van de Schepper van hemel en aarde. De ufiniversele verklaring heeft alles te maken met de Franse revolutie: vrijheid, gelijibheid en' broederschap. Paulus schrijft aan de Thessalondcensen dat in tijden van smaadheid en strijd niet de steun bij de mensen maar bij God gezocht moet worden. „Maar, gelijk wij van Godbeproefd zijn geweest, dat ons het Evangelie zou toebetrouwd worden, alzo spraken wij, niet als^ mensen behagende maar Gode, die onze harten beproefd". (1 Thess. 2 : 4, Rom. 1 : 21).

De Nederlandse afdeling van Amnesty telt zo'n 15.000 leden. Jaarlijks komen enkele honderden actievelingen dn vergadering bijeen, om een bestuur te kiezen. Dr. Willem L. Meljering werd op deze wijze als voorzitter van de afdeling Nederland gekozen. Enkele mensen van Amnesty zullen wij nader belichten om aan te tonen welke standpunten zoal vertegenwoordigd zijn in de organisatie.

Dr. Meijering was ten tijde van de moeilijkheden rond ' de psychiatrische kliniek Dennendal in Den Dolder,, Inspecteur geestélij'ke volksgezondheid. Hij was de man die in 1971 drs. Cairl Muller de hand boven het hoofd hield, bij het plan van de toenmalige staatssecretaris dr. R. Kruisinga om Muller te schorsen. Meijering was van mening dat de behandeling van geestelijk gehandicapte patiënten dringend aan vernieuwing toe was. Mede onder zijn toezicht is het „Dennendalexperimen't" uit de hand gelopen. Het verwijt aan Meijering was dat hij kabouters en drugverslaafden naar Dennendaal haalde en ze aanstelde als verplegend personeel.

Isoleercel

Een andere persoonilijkheid in Amnestykringen is de -Rotterdamse arts dr. H. A. van Geuns. Hij is lid van het internationaal bestuur van Amnesty. Van Geuns interpreteert het begrip „martelen" niet vanuit juridisch gezichtspunt. Hij geeft de voorkeur aan de volgende omschrijving; marteJen is het opzettelijk veroorzaken van lichamelijk of geestelijk (!) leed buiten de wil van de persoon om die het ondergaat. Hij illustreert deze zienswijze met een voorbeeld. Zo vindt dr. Van Geuns de Isoleercel een vorm van martelen. In het bijzonder ijvert Van Geuns voor de gezamenlijke opsluiting van leden van de Baader-Meinhoff-terreurgroep in West-Duitsland. Van Geuns heeft deelgenomen aan een onderzoek van Amnesty International naar de „martelpraiktijken" van Britse soldaten in Noordlerland.

Dr. Van Geuns betreurt het, dat overheden van bepaalde landen — en hij noemt met name Brazilië, Zuid-Afrika en Griekenland — niet voor de rechter gedaagd kunneai worden. Van Geuns: misschien is het nog belangrijker wat Sean MacBride (voorzitter van het internationaal bestuurvan Amnesty International) voor ogen heeft, nl. het martelen maken tot iets, dat even onacceptabel is- als slavernij. We moeten er zoveel over praten, dat martelen: een geladen betekenis krijgt, aldus MacBride. Overigens is dr. Van Geuns vaii mening, dat er een internationale conventie moet worden opgesteld; hierop zal een arts, die niet wenst mee te werken aan „martelpraktijken" zich kunnen beroepen.

• Activiteiten

Met enkele voorbeelden zullen we de activiteiten van Amnesty in binnen- en buitenland naar voren brengen. Amnesty heeft de 44-jarige secretaresse Pat Arrowsmith uit Londeai geadopteerd als politieke gevangene. Pat werd op 20 mei van dit jaar veroordeeld tot achttien maanden gevangenisstraf voor het uitdelen .van pamfletten waarin Werd duidelijk gemaakt aan Engelse soldaten, hoe ze hun militaire dienst in Noord-Ierland konden ontlopen.

Dr. Mulder, minister van voorlichting van Zuid-Afrika zegt van Amnesty: Amnesty International bestaat in hoofdzaak uit idealisten. Idealisme is te begrijpen en beDe beruchte gang-leider Andreas^É'aciMér zit eensaam opgesloten in een Duitse cel; Amnesty ijvert ervoor om hem met andere leden van de groep te herenigen. wonderenswaardig. Helaas ' hebben wij moeten vaststellen, dat de propagandavoering tegen Zuid-Afrika deze organisatie verleidt tot gevolgtrekkingen die yeelal elke reële achtergrondinformatie missen. Met haalt onze methoden en doelstellingen dooreen. Dr. Mulder wijst op het feit, dat in Zuid-Afrika nog nooit iemand op politieke gronden ter dood is veroordeeld.

In een oproep aan de bevolking van Groningen om te demonstreren uit solidariteit met het Chileense volk zien wij tussen de organisatoren ook de naam van Amnesty luternatioÜM prijken, te midden van organisaties zoals: Aktiegroep arm-rijk. Werkgroep Latijns Amerika, Wereldwinkel en de afdelingen Groningen van de politieke partijen CPN, D'66, PPR, PvdA PSP. Op onze vraag, wat Amnesty aanvoert legen dé bewering dat de prganisatie gerekend kan worden tot de linkse groeperingen, luidde het antwoord: fascistisch ingestelde mensen zullen ons hiderdaad wel links vinden....

Hopelijk is uit het voorgaande duidelijk geworden dat Amnesty minder neutraal staat opgesteld dan dat zij zich voordoet. Voor de kerkverbanden waarmee de organisatie in de toekomst in contact zal treden is het gewenst enkele zaken nauw te onderzoeken, alvorens voor Amnesty positieve besluiten te nemen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.