Tolk is niet iemand die woordjes vertaalt

Even is het heel druk in de gangen waar de tolkenafdeling zetelt. Zojuist heeft in de gebouwen van het Europees Parlement in Straatsburg de bel gerinkeld en dat betekent dat de vergadering over enkele minuten aanvangt. Degenen die zijn ingeroosterd, spoeden zich naar hun werkplek. Onder hun arm de stapel dossiers die zo dadelijk aan de orde komt; altijd makkelijk om die bij de hand te hebben.

Voor elk van de elf talen is er een cabine beschikbaar, een akoestisch afgesloten ruimte waarin de tolk zich volledig kan concentreren op het geluid van de spreker. Meestal zitten er in zo'n kamertje drie personen. Ieder van hen beheerst vier of vijf vreemde talen. Met elkaar hebben zij d e taak alle redevoeringen in de zaal over te zetten; in hun moedertaal, want in die richting, en niet omgekeerd, werken zij. De versie in het Nederlands wordt dus verzorgd door Hollanders en Vlamingen.

"Simultaan vertalen vergt een enorme intellectuele inspanning", vertelt iemand van de betrokken dienst van het EP. "Luisteren, begrijpen, formuleren en spreken; en dat allemaal tegelijk. Dat houd je geen uren achtereen vol. Je moet je inleven in de gedachtegang van de spreker, in zijn logica en in de structuur van zijn betoog."

Bovendien is het een kwestie van niet alleen horen, maar ook van zien. De tolken langs de zijlijn hebben graag zicht op de persoon achter de microfoon. "Dat geeft extra informatie. Lichaamstaal, zoals een handbeweging of een gelaatsuitdrukking, voegt iets toe aan wat je verbaal uitdraagt."

Twee mogelijke misverstanden. "Een tolk is niet iemand die woordjes vertaalt", benadrukt de vakvrouw. "Dat zijn enkel de bouwstenen van de muur die hij verft in de kleur van zijn eigen taal. Hij probeert te doorgronden wat de boodschapper bedoelt te zeggen en beoogt dat door te sluizen naar de luisteraar, niet in de vorm van een samenvatting, maar als een volwaardige kopie. Verder heel belangrijk daarbij: hij mag niet iets van zijn persoonlijke mening laten doorklinken. Het publiek dient verzekerd te zijn van een betrouwbare weergave."

Achtergrond

In de tweede plaats: "Een tolk moet meer kennen dan alleen de vreemde taal. Om goed te kunnen presteren, verdient het aanbeveling veel te weten van de achtergrond van de spreker, van de inhoud van de te behandelen materie, met al het bijbehorende jargon en de technische begrippen, en van de cultuur van het betrokken land." Wat dit laatste betreft: "In het ene land zijn de mensen gewend heel direct iets mee te delen, in het andere drukt men zich veel omslachtiger uit. Kranten lezen, radio luisteren, tv kijken, je verdiepen in de onderwerpen, in het land zelf verblijven: dat zijn onmisbare elementen voor ons werk."

Tolken spelen een belangrijke rol op het podium van de EU-politiek; in het parlement, maar ook in de vergaderingen van de Europese Commissie, van de ministers van de lidstaten, van ambtenaren en van allerlei andere fora. "Wij zijn ervoor om te zorgen dat de mensen met elkaar kunnen communiceren." Zonder hun aanwezigheid zou het proces van Europese eenwording ondenkbaar zijn.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen