Kabinet valt na crisis in LPF

Zalm, die alle vertrouwen in de LPF heeft verloren, wil dat er snel nieuwe verkiezingen komen en dat het kabinet-Balkenende demissionair doorgaat. Zalm gaat ervan uit dat het CDA op zijn lijn zit.

De liberale leider gaf vanmorgen aan het vervelend te vinden dat premier Balkenende een dag na de uitvaart van prins Claus naar koningin Beatrix moet om het ontslag van het kabinet aan te bieden.

LPF-fractievoorzitter Herben, die vanmorgen eenstemmig door de LPF-kamerleden tot opvolger van fractievoorzitter Wijnschenk werd gekozen, deed aan het eind van de morgen nog een uiterste poging om het kabinet te redden. Volgens hem moest het nog mogelijk zijn om snel twee capabele LPF'ers te vinden die Heinsbroek en Bomhoff konden vervangen. Even later bleek dat echter al niet meer nodig te zijn, toen VVD-leider Zalm aangaf dat het kabinet er volgens hem zo snel mogelijk mee moest stoppen.

Herben gaf overigens aan dat hij, nu het kabinet ging vallen, geheel met zijn werkzaamheden voor de LPF stopt.

Vice-premier Bomhoff gaf vanmorgen aan dat hij is afgetreden omdat er binnen zijn partij en binnen het kabinet een "onwerkbare situatie" was ontstaan. Volgens de LPF'er is hij in het conflict met Heinsbroek over het CPB "totaal verkeerd begrepen." Bomhoff heeft in zijn relatie met de minister van Economische Zaken "nooit iets lelijks gezegd", zo stelde hij vanmorgen. "Vertrouwen en respect blijven voor mij maatgevend, ook als die het voor een ander blijkbaar niet meer zijn."

Bomhoff blijft LPF-lid, keert waarschijnlijk weer terug naar de wetenschap en wil zijn ervaringen nog eens in boekvorm "aan een breder publiek voorleggen."

Kringen rond de premier gingen er gisteravond al van uit dat het kabinet ging vallen. Volgens hen was het niet meer de vraag of dit ging gebeuren, maar alleen nog wanneer en hoe. Ook Balkenende toonde zich vanmorgen al somber. "Het gaat dit kabinet om duidelijkheid en daadkracht. Daar moeten we uiteindelijk alles aan meten."

Of CDA en VVD zullen proberen een 'rompkabinet' te vormen, was vanmorgen nog niet duidelijk. Volgens een CDA-bron is dat "een aannemelijke variant', omdat een rompkabinet -als het voldoende steun heeft in de Tweede Kamer- wat krachtiger kan optreden dan een demissionair kabinet. Dat zou vooral handig zijn bij de belangrijke Europese top die in december in Kopenhagen plaatsheeft. De EU-landen beslissen dan over de uitbreiding van de Unie.

"Met een rompkabinet kun je voorkomen dat alles stilvalt", aldus een CDA'er. Een VVD-bron zegt dat er "tal van mogelijkheden" zijn. In die kring is men sceptischer over de genoemde variant.

Een tijdelijk minderheidskabinet van CDA en VVD is overigens alleen mogelijk als de LPF-fractieleden, of eventueel delen van de fractie, dit in de Kamer aan een meerderheid willen helpen. In theorie valt ook nog te denken aan 'gedoogsteun' van enkele oppositiepartijen.

In het verleden zijn er na kabinetscrises wel vaker minderheidskabinetten gevormd, in afwachting van vervroegde verkiezingen. De laatste keer gebeurde dat na de val van het tweede kabinet-Van Agt in 1982. Dit kabinet van CDA, PvdA en D66 liep na acht maanden stuk doordat de PvdA er de brui aan gaf. CDA en D66 zijn vervolgens vijf maanden met zijn tweeën verdergegaan.

Zie ook pag. 3

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen