Veel handwerk bij telen stoelenmattenbiezen
Langs oevers Zuidhollandse rivieren
BARENDRECHT — In veel woningen maken stoelen van biezenmatten deel uit van het interieur. Ook op folkloristische markten zit altijd wel iemand die een demonstratie stoelenmatten ten beste geeft. Het materiaal, de biezen, is dan echter al kant en klaar. Daar gaat echter nog het een en ander aan vooraf. In dit artikel volgen wij de bies vanaf de oever van de Oude Maas totdat ze klaar is voor de handel.
Door getij den werking ontstaan er platen en slikken in en langs de benedenrivieren en Hollandse en Zeeuwse stromen. In de loop van de tijd komt er op dit „land" plantengroei. Het eerst voelt de driekantige bies zich in deze vochtige omgeving thuis. De driekantige bies kan ongeveer 1,25 meter lang worden.
Soorten biezen
Op wat hoger land groeit de zeebies met vrij veel blad en ook de stoelenmattenbies. Deze heeft evenals de driekantige bies geen bladeren. De stoelenmattenbies en de driekantige bies lopen daardoor het gevaar dat ze geheel overgroeid worden door de zeebies. Een nadeel van de zeebies is ook dat in de winter wilde ganzen in groten getale neerstrijken op de biesvelden om zich te goed te doen aan de wortels van de zeebies.
Het is dus van belang dat er op een stuk land geen andere planten komen dan goede stoelenmattenbiezen. Er zijn zoete en zoute biezen en onder beide soorten weer verschillende rassen. Ook kunnen beide soorten verbasteren met de bovengenoemde driekantige bies. Dit geeft, als het land maximaal hoog is, een bijzonder goede kwaliteit.
De zoete biezen groeien in zoet water en de zoute kunnen ook brak water verdragen. De zoute biezen groeien echter ook goed in zoet water en kunnen als de grond goed is wel twee meter lang worden.
Eb en vloed
Sedert de afsluiting van het Haringvhet is de werking van eb en vloed in de Biesbosch, het Hollandsch Diep en het Haringvliet minimaal. Bovendien is de waterstand zo laag geworden, dat de meeste gorzen (aangeslibd land) niet meer onder water komen.
Langs de Oude Maas, onder andere bij Barendrecht, is er nog wel voldoende verschil tussen hoog en laag water om biezen te telen die goed van kwaliteit zijn. Het kost wel meer geld doordat er kribdammen om de gorzen gemaakt moeten worden. Gebeurt dit niet, dan zou het drukke scheepvaartverkeer door de haalgolven al het land weg spoelen. Bovendien groeit er op dit land nogal dat onkruid wat steeds verwijderd moet worden.
De biezen worden om de twee jaar, in de maanden juni en juli, gesneden en gedroogd. Het snijden gebeurt met de hand. Het is zeer zwaar werk. Om de biezen te drogen wordt er een stelling gezet. Een stelling bestaat uit palen die op een rij staan met bovenlangs een stevige lat en onderlangs een gespannen touw. De schoven biezen worden aan de latten vastgebonden en de touwen dienen ter ondersteuning voor het doorzakken en wegwaaien.
Wanneer de schoven biezen eenmaal aan de stelling staan wordt de band waarmee ze gebonden zijn wat naar boven geschoven en het ondereind wijd uit elkaar gezet zodat de biezen beter kunnen drogen. Na enkele dagen worden de schoven binnenstebuiten gekeerd om het drogen te bevorderen en het broeien te voorkomen.
Als de biezen droog genoeg zijn om van de stelling gehaald te worden, (dan is het dikke groene ondereind nog niet droog) klampt men ze op. Dan zitten de dikke ondereinden aan de buitenkant en kunnen ze goed het vocht kwijt raken. Is de lucht bijzonder droog dan komen ze aan de klamp droog. Is dit niet het geval dan worden ze omgezet.
Begin oktober, soms vroeger, zijn de biezen droog genoeg om af te leveren. Deze foto geeft een overzicht van het nadrogen van de biezen.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 20 oktober 1983
Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 20 oktober 1983
Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's