+ Meer informatie

„Goede verwerking van de stof en een zeer gelukkige keuze van het materiaal'

Dr. De Kroon publiceert studie over 'vergeten' kerkhervormer Bucer

4 minuten leestijd

APELDOORN - Op 11 november is het 500 jaar geleden dat Martin Bucer, de veelvergeten reformator van Straatsburg, werd geboren. Marijn de Kroon publiceerde een boek over deze kerhervormer, waarbij met name zijn verhouding tot Calvijn, persoonlijk en theologisch, wordt belicht. Het werk is betrouwbaar, omdat het teksten biedt die niet alleen met zorg zijn gekozen, maar ook met grote deskundigheid worden toegelicht. Zo ontvangen we inderdaad „reformatorische perspectieven", zoals de ondertitel van het boek luidt.

De auteur is kenner van de theologie van Calvijn. Hij promoveerde bij prof. S. van der Linde in Utrecht op een dissertatie die tot opschrift had "De eer van God en het heil van de mens. Bijdrage tot het verstaan van de theologie van Johannes Calvijn naar zijn Institutie" (Roermond, 1968). Maar behalve deze kennis van Calvijns denken, heeft dr. De Kroon zich Europese vermaardheid verworven door zijn aandeel in de uitgave van de Duitse geschriften van Martin Bucer. Hij verricht daartoe onderzoek op het Bucer-Instituut in Munster en beschikt uit dien hoofde over de beste bronnen. Dat hij zijn stof beheerst, blijkt uit dit boek voldoende.

Predestinatie

Een viertal onderwerpen heeft dr. De Kroon uitgekozen, waarover hij eerst telkens in een inleiding informatie verschaft en waarvan hij daarna in een aantal karakteristieke bronnenpublikaties de authentieke stukken geeft. Het eerste onderwerp is dat van de predestinatie. Bucer heeft daarover, toen de tekst hem daartoe aanleiding gaf, in zijn grote commentaar op de brief aan de Romeinen (1536), zeer belangrijke stukken geschreven. De vertaling is correct en geeft een goed beeld van Bucers inzichten omtrent de verkiezing en verwerping, ook en vooral met betrekking tot het geloofsleven der christenen. Er worden nogal eens gedachten over de verkiezing gelanceerd en uitgegeven voor reformatorisch die dat echter niet zijn. De lezer kan zich hier zelf op de hoogte stellen.

Een tweede onderwerp, dat zeker in het hart voert van Bucers theologie in haar eigen aard, is dat van de rechtvaardiging. Bucer heeft daarin de oorspronkelijke lijn van Augustinus stevig vastgehouden, zodat er geen gevaar behoefde te ontstaan dat rechtvaardiging en heiliging uit elkaar zouden vallen. Ook hier kan de lezer zich aan de hand van de stukken zelf een beeldvormen.

Vroomheid

Het derde onderdeel wordt gevormd door Bucers opvatting van het ook vandaag veelbesproken begrip van de vroomheid. Ook hier laat een brede documentatie zien wat Bucer er onder verstond. Nu zo vele discussies gevoerd worden over het wezen van gereformeerde "spiritualiteit", kan het geen kwaad van dit bronnenmateriaal kennis te nemen. Ook Calvijn is hier vertegenwoordigd, in de inleiding, die aantoont dat we hier met een sleutelwoord uit beider theologie te doen hebben.

Het laatste stuk biedt de teksten die de openheid van Bucers theologie naar de kant van de ethiek in de brede zin van het woord, ook politiek gezien, biedt. Dr. De Kroon schreef eerder een boek over Bucers opvatting van de overheid, waarin hij een uitvoerige en deskundige toelichting gaf op de verhouding tussen kerk en staat bij Bucer. Hier in dit boek is een fraaie inleiding, met stukken die van belang zijn voor een oordeelkundig spreken over een visie binnen de Reformatie.

Gelukkig in keuze

In het laatste hoofdstuk geeft de schrijver een beeld dat het verschil tekent tussen Bucer en Calvijn, en dat tegelijk de "fysionomie" van Bucer zelf duidelijk laat uitkomen.

De studie is, zoals gezegd, een zeer gelukkige in de keuze van het materiaal en in de verwerking en aanbieding van de stof. Zij is een eresaluut aan een reformator die een paar eeuwen zijn plaats in vergetelheid had, maar die sinds het begin van deze eeuw, en met name in de laatste 25 jaren, terecht wordt genoemd als een van de aanzienlijke en invloedrijke theologen uit de tijd van de grote evangelische beweging van de zestiende eeuw. Wij bevelen het werk, waarvan een Duitse uitgave, vertaald uit het Nederlands, verscheen, waarin ook de Latijnse teksten werden opgenomen (Van den Hoeck & Ruprecht, Göttingen, 1991), van harte bij de lezers aanbevolen.

N.a.v. "Martin Bucer en Johannes Calvijn. Reformatorische perspectieven", door Marijn de Kroon; uitg. Meinema, Zoetermeer, 1991; 222 blz.; prijs 39,50 gulden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.