+ Meer informatie

Schouwenaren woedend op provincie

Uitstel tolvrijheid Zeelandbrug is voor 'eilanders' „onaanvaardbaar"

5 minuten leestijd

ZIERIKZEE — Furieus reageerden de gemeentebesturen op Schouwen-Duiveland deze week op het onaangename nieuws dat maandag uit liet provincieliuis kw&m. In een statencommissie verldaarde gedeputeerde J. I. Hennekeij onverwaclits dat wegens financiële tegenvallers en verkeerde berekeningen de toliieffing op de Zeelandbrug nog een paar jaar langer zal moeten doorgaan.

Het tolvrijmaken van de brug is al jarenlang een heet hangijzer. Toen de brug op 15 december 1965 door koningin Juliana geopend werd, werd de verwachting uitgesproken dat de brug in 1978 tol vrij zou zijn. Tot het moment dat de brug in de boekhouding afgeschreven zou zijn en er genoeg geld in kas zou zijn voor het verdere onderhoud, zou de provincie een bijdrage vragen van de gebruikers van de brug. In 1978 zou ook de Oosterscheldedam klaar moeten zijn.

Maar de dam kwam helemaal niet klaar. De Oosterschelde kreeg, na jaren vertraging, een pijlerdam die alleen op kritieke momenten gesloten wordt. Met de datum van het gereedkomen van de stormvloedkering schoof ook de datum van het tolvrij worden van de Zeelandbrug meermalen op.

Ondertussen liepen de onderhoudskosten uit de hand en viel het verkeersaanbod tegen. De weg over de pijlerdam, die eind 1986 gereedkwam, is tolvrij, dus verkiezen veel automobilisten die route boven de Zeelandbrug. De financiële perikelen werden zodanig dat de provincie een renteloos voorschot verstrekte. De tolheffing op de brug leek een „eindeloos verhaal" te worden.

Protest

Zes jaar na 1978 begon SchouwenDuiveland een beetje te mopperen. Nog altijd moesten de 'eilanders' die zich over de brug naar de overkant spoeden, hun beurs trekken en de provincie van inkomsten voorzien. In 1984 stuurden de zes gemeentebesturen van Schouwen-Duiveland moties naar het provinciebestuur waarin gevraagd werd om duidelijkheid over de datum waarop de brug tolvrij zou worden. „De gemeenten op Schouwen-Duiveland en ook de gemeenteraden waren steeds unaniem", stelt burgemeester mr. J. J. P. M. Asselbergs van Zierikzee, voorzitter van het intergemeentelijke overleg op het vroegere eiland.

In 1989 werd het humeur van de Schouwenaren en Duivelanders verder bedorven, toen op het provinciehuis de gedachte werd geopperd om na de afschrijvingsdatum in 1991 de tolheffing te laten doorgaan tot het jaar 2000, omdat ook het renteloze voorschot terugbetaald moest worden. Boos reikten de burgemeesters proteststickers uit aan automobilisten op de Zeelandbrug. Een groot deel van de 30.000 Schouwenaren plakte een sticker op hun auto.

1993

Het protest had succes. De meerderheid van Provinciale Staten (PvdA, VVD, SGP, D66 en Van Waterschoot) besloot bij de begrotingsbehandeling in november 1990 het renteloze voorschot (15 miljoen gulden) kwijt te schelden en na 1 januari 1993 geen tol meer te heffen. Voor de periode tot die datum werden de tarieven aangepast. Er kwamen 20en 40-rittenkaarten, waarbij de gebruikers respectievelijk 1,50 en ongeveer 1,25 gulden per rit betaalden in plaats van de gebruikelijke twee gulden. Ter compensatie werd de prijs van een enkele reis over de brug verhoogd van vier naar vijf gulden. Er werd een reservefonds gevormd, waarvan de rente bestemd werd voor het onderhoud van de brug.

Op 21 september 1990' hadden GS al geschreven: „De bouwkosten zullen in 1990 zijn afgeschreven. (...) Indien voorts in 1993 de tol wordt afgeschaft, zal het normale onderhoud uit de WUW-middelen moeten worden bestreden". Volgens het stuk zouden er per 1 januari 1993 voldoende middelen zijn om het groot onderhoud van de brug te kunnen betalen.

„Schouwen-Duiveland was gelukkig", verklaart burgemeester Asselbergs. „Ik was dan ook hoogst verbaasd toen ik afgelopen maandag gebeld werd door Radio Zeeland, die vroeg of ik wilde reageren op een mededeling van gedeputeerde Hennekeij dat de tolheffing ook na 1 januari 1993 moet doorgaan. Er zijn enorme tegenvallers ontdekt, waardoor men zeven a negen miljoen gulden te kort komt. In 1993 zit er daardoor niet voldoende geld in het onderhoudsfonds en dus zou de einddatum van de tolheffing wel eens 1996 kunnen worden. „Zou kunnen worden", zei de gedeputeerde, dus het kan ook later zijn.

Ik ben toen echt uit mijn bestuurlijke en menselijke vel gesprongen. Dit is onaanvaardbaar. SchouwenDuiveland accepteert dit absoluut niet. Het is gewoon een kwestie van: beloofd is beloofd. De bevolking mag niet de dupe worden van verkeerde prognoses. Dit tast de geloofwaardigheid van het provinciaal bestuur ernstig aan".

Ook in de statencommissie werd maandag verontwaardigd gereageerd. Binnen een paar weken wil de commissie een nota op tafel zien waarin de oorzaken van de tegenvallers op een rijtje worden gezet. „Het blijkt bij voorbeeld dat men vorig jaar vergeten is bepaalde dingen in de berekeningen te betrekken, zoals de wachtgeldregelingen voor de tolwachters, de kosten van het opruimen van de tolstraten en -huisjes en de loonen salarisstijgingen. Ook is het onderhoud maar liefst 70 procent duurder dan was verwacht, gedeeltelijk door de strenge milieu-eisen. De poten van de brug staan namelijk in een natuurgebied".

In de statencommissie sprak iemand zelfs van kiezersbedrog. „Een schoolvoorbeeld van klungelig bestuur", schreef de Provinciale Zeeuwse Courant deze week. „De geschiedenis van de tolheffing op de Zeelandbrug is er een van grote smoezen geweest".

Nog geen cijfers

Gedeputeerde Hennekeij, die vorig jaar als WD-fractievoorzitter in de Staten nog fel tegenstander van langere tolheffing was, „zit er zelf ook mee in z'n maag", aldus burgemeester Asselbergs. De Zeeuwse gedeputeerde verklaart desgevraagd nog niet te willen reageren, omdat hij „nog geen cijfers heeft. Medio oktober hoop ik alles op een rijtje te hebben".

Maandag beraden de zes gemeenten op Schouwen-Duiveland zich over verdere protestacties. „Ook de Kamer van Koophandel, ondernemers en vervoersbedrijven zijn in opstand gekomen. Uiteindelijk zijn het Provinciale Staten die een besluit moeten nemen", zegt burgemeester Asselbergs.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.