+ Meer informatie

Kruisbestuiving

4 minuten leestijd

Het is met het onderwijs net als met het weer, de tandarts en de wachtgeldregeling voor ex-ministers. We hebben allemaal onderwijs genoten, gehad althans, als het meezat ook nog wat geleerd - en dus meent iedereen er verstand van te hebben. En denkt iedereen vooral ook te weten hoe het beter kan. Vandaar de roep om het onderwijs zakelijk te gaan benaderen, om binnen het onderwijs bedrijfsmatiger te gaan werken en om allerlei instrumenten vanuit het bedrijfsleven ook binnen de schoolwereld te omhelzen.

Ik ben het daar van harte mee eens. Laten we alleen even goed definiëren wat we met "zakelijk" bedoelen. Het zou jammer zijn als we elkaar verkeerd begrepen in deze tijd van taalvervuiling. Onlangs vernam ik van iemand die de overstap gemaakt had van de commerciële sector naar het onderwijs. Hij zei: "Ik ben gewend aan een open en directe communicatie en dat zou ik hier ook graag willen zien." Prachtig, zo'n volzin. Bedoelt meneer wellicht dat het onderwijs niet open is en niet direct? Dat moet dan à la minute veranderen. Wordt bedoeld dat we bijvoorbeeld net zo open en direct moeten zijn als de zakenlieden die bij de bouwfraude-enquête aan het woord kwamen? Een kleine bloemlezing: "Sorry, dat kan ik mij niet herinneren." "Nee, dat is volledig buiten mij om gegaan." "Nou, moet u luisteren, ik heb dat niet zelf door de papiervernietiger gehaald, dat heeft mijn secretaresse gedaan. () Ja, in mijn opdracht, ja."

Is wellicht de openheid van glossy, gelikte, goedgekeurde jaarverslagen voorbeeldig voor het onderwijs? Zo van: "De naamsbekendheid van, bijvoorbeeld, Konmar is met 24 procent gestegen; de omzet heeft zich omgekeerd evenredig gestabiliseerd." "Zoals bekend slaagt van alle fusies 15 procent en daarom hebben we ons aangesloten bij de meerderheid."

We moeten zakelijker gaan werken in het onderwijs. Is het aanbevelenswaardig om dan ook maar reclame in te schakelen om het product te verkopen? Net als Camel-reclame: "Rook als een kameel, heb de lifestyle van een kameel, wees een pakezel als een kameel." En fotografeer in je advertentie "roken is dodelijk" op zijn kop, zodat je dat tenminste niet direct ziet, maar je wel voldoet aan de wettelijke eisen.

Het is echt zakelijk om een monopoliepositie uit te buiten. Ook regionaal. Eis als zeven reformatorische scholen voor voortgezet onderwijs een exorbitante ouderbijdrage, schaf regelingen over maximumbijdragen per gezin aan vervoerskosten af, zet de toeleverende basisscholen voor het blok, vorm een PO-VO-partnership en leg je wil op. Kortom, gedraag je in alles als solide zakenrelatie.

Als je zakelijk wilt opereren, geldt ook dat de klant koning is ("customer satisfaction"). Als de aandeelhouder maar keizer blijft ("shareholders value"). In de vertaalslag (zo'n dierbaar Zoetermeers woordje) naar het onderwijs: we vragen wel aan onze leerlingen en ouders wat ze willen, maar wij (docenten, schoolleiding) bepalen wat er gebeurt en wanneer.

Moeten we de terminologie overnemen? Total Quality Management, good practice, benchmarking, input-output, meetings, monitoring, auditing, core-business?

Binnen het onderwijs moet zakelijk gewerkt worden; ik ben het er roerend mee eens. Maar dan niet zoals hiervoor geschetst. Geen grijze boekhouding en Engelse kretologie.

Maar hoe dan wel? Pro-actief. Een visie vormen en daar naartoe werken. Niet eindeloos praten, maar wel goed communiceren met alle geledingen. Personeelsbeleid bezien vanuit pedagogische en onderwijskundige keuzes. Je gereedschap scherp houden door middel van gerichte nascholing, intervisie en supervisie. Doelmatig omgaan met de beschikbare middelen. Hart hebben voor de zaak. Van kinderen houden. Ervoor gaan en ervoor staan. Verantwoordelijkheid nemen. Een specialist zijn op leergebied. En al deze woorden inhoud geven in de praktijk van alledag. Zo kunnen zakenwereld en onderwijs zonder wederzijds dédain aan kruisbestuiving doen.

Ir. P. M. Murre, coördinator aan het Calvijncollege in Middelburg en voorzitter van de reformatorische basisscholen in de Zeeuwse hoofdstad

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.