Het is Ingewikkeld Geworden

Blaauwendraads "pleidooi voor gewoon gereformeerd" is als een steen die grote kringen maakt in de kleine vijver van bevindelijk gereformeerd Nederland Sinds het boekje werd aangekondigd in een vraaggesprek met de schrijver in Reformatorisch Opinieblad Koers (augustus 1997) heeft het reeds diverse drukken beleefd en zijn er tal van interviews en besprekingen het deel van de auteur geworden Die reacties zijn vaak net zo interessant als het boekje zelf

Prof dr ir J Blaauwendraad is lid van de gereformeerde gemeente te Gouda In het dagelijks leven is hij rector magnificus van de Technische Universiteit in Delft, binnenkort zal hij die functie overigens neerleggen ^)

Zijn pleidooi richt hij aan "het gereformeerde volksdeel, in het bijzonder dat deel dat zich noemt de bevindelijk gereformeerden" Enkele zwaartepunten uit de prediking in deze kring vormen het thema Het gaat over "de weg die de Heere houdt met zijn volk" Blaauwendraad ziet de gereformeerde standenprediking, waarin hij is opgevoed, als een relatief jonge ontwikkeling, waarvoor geen aanknopingspunten te vinden zijn in de Schnft of bij de oudvaders Zijn kritiek heeft een stevige histonsche ondergrond, is systematisch van opzet en is uiterst leesbaar en liefdevol geschreven Een deel van zijn publiek wordt erdoor aan het denken gezet en een ander deel vindt herkenning in de kritische kanttekeningen van Blaauwendraad Dat geeft het bestaansrecht aan het boekje

Het betoog is het resultaat van een gedachten-ontwikkeling die is begonnen in de studententijd van de auteur en die hij uiteindelijk op schrift heeft gesteld, en in zeer beperkte kring heeft verspreid Aanvankelijk was het de bedoeling in discussie te treden met zijn mede ambts-broeders, maar allengs bleken veel kerkgangers zich te herkennen in de naar voren gebrachte verwardheid over elementen in de prediking Daarom heeft de schrijver voor een groter publiek zijn gedachtengang verwoord Hij signaleert dat de reformatorische drieslag aanbod geloof-rechtvaardiging, tegenwoordig is gescheiden en "tijdsvolgordelijk" wordt gepreekt Een "op formule gebrachte" standenprediking is de prak-tijk In de prediking kan het voorkomen dat leer zo wordt voorgesteld dat een mens in een bepaald stadium verkeert waarin hij de ene gebeurtenis al wel maar de volgende nog met heeft meegemaakt Achtereen volgens worden vaak onderscheiden de levendmaking van de zondaar voor wie Jezus dan echter nog een verborgen Persoon is, een eerste ontsluiting van de weg, de openbaring van Christus, een afhandeling, de rechtvaardigmaking (p 40)

Twee dingen zijn de auteur opgevallen in het preken over bekering en geloot het contrast van opvatting met de oudvaders, en de wetmatigheid die geschetst wordt "Op een gegeven moment werd ik een trendbreuk gewaar tussen het dankgebed aan het einde van het oude Doopformulier en het vrije gebed van eigentijdse predikanten Bij ons in de gemeenten lopen die gebeden soms naadloos in elkaar over [ ] Ik loop ook aan tegen beschrijvende gebeden, waarin predikanten tegen God vertellen hoe Hij een mens bekeert Meer dan eens staan zeer vertrouwd klinkende uitdrukkingen op gespannen voet met hetgeen de Heere in Zijn Woord leert" (Reformatorisch Opinieblad Koers, 22 aug 1997) Sinds die tijd is Blaauwendraad te sterker bij oudvaders te rade gegaan Een indrukwekkende hoeveelheid toepasselijke citaten illustreert zijn betoog Daarbij blijft het niet "Na zorgvuldig overwegen kan ik niet anders dan vaststellen dat de genoemde standenprediking geen steun vindt in Gods Woord en onze belijdenis" (p 42)

Het is hier met de plaats om een mening te hebben over de inhoud van Het is ingewikkeld geworden Het boekje IS tenslotte bedoeld discussie los te maken in de beperkte groep die wekelijks onder het gehoor is van deze prediking De velen die daarbuiten staan kunnen weinig meer dan toekijken, het boekje voor interessante kennisgeving aannemen en luisteren naar de ontsta ne discussie Opmerkelijk is voor de buitenstaander vooral de vorm daarvan In Blaauwendraads boekje valt de heldere vorm van de betoogtrant op Veel gesignaleerde reacties voorspelt hij reeds in het boekje zelf Dat hij eenzijdig is bijvoorbeeld, wat ook zijn opzet is Dat de eigen kring met gewend is om tere zaken als de prediking aan de orde gesteld te zien De titel van een bespreking in het jongerenblad van de Gereformeerde Gemeenten Daniel, demonstreert dat "De prediking ter discussie''" klinkt het wat gealarmeerd

Pijnlijker dan de kritiek zelf, moet het voor de auteur zijn dat hij het meeste heeft kunnen voorspellen, en dat veel bezwaren van een vorm zijn waartegen hij zich niet kan verdedigen De schrijver wordt zelden direct in zijn gedachtengang aangevallen of in zijn gebruik van citaten Zoals op grond van losse Bijbelfragmenten de meest tegenstrijdige opvattingen kunnen worden verdedigd, worden er losse tegencitaten van oudvaders gegeven waaruit een tegengestelde opvatting zou blijken Wat te denken van de volgende zinsnede uit hetzelfde jongerenblad "Wanneer dit boekje echter gemeenteleden kritischer naar de prediking doet luisteren, dan is dat verlies Want met een kritische houding doet vruchtbaar onder de prediking verkeren, maar een biddende houding " Of van een vraag in het Reformatorisch Dagblad van zaterdag 6 september 1997 "Wat antwoordt u als tegen u wordt gezegd Dat kan

wel waar wezen, maar Gods volk leert het anders''" Tekenend voor de welgemeendheid van de auteur en het meeleven met zijn gemeente, is dat hij alle vragen even hartelijk als duidelijk beantwoordt Hij heeft, uit angst voor een kerkscheunng, zijn kritiek ook niet in een bezwaarschrift verwoord "Hopelijk levert het een goed gesprek op Het valle hoe het valt" (RD, 6 sept)

Nav dr ir J Blasiuwendraad, Het is ingewikkeld gewor den Pleidooi voor gewoon gereformeerd Uitg J J Groen en Zoon, Heerenveen, 1997, 80 blz Prijs ƒ19,95

1) Inmiddels heeft Prof Blaauwendraad het rectoraat overgedragen (red )

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen