Het Leven van Matthew Meade en Zijn Werken -1-

Het boek De bijna-Christen ontdekt is vele malen bekender dan de puriteinse auteur ervan: de predikant Matthew Meade (1629-1699). Deze puritein uit Engeland is vooral bekend geworden door dit boek. Maar zijn vruchten reiken veel verder dan dit werk alleen. Wie was Matthew Meade en wat is zijn erfenis? 1. Afkomst en geboorteMatthew Meade (1629 1 -1699) werd geboren in Leighton Buzzard in het graafschap Bedfordshire. Zijn naam werd later ook wel Mead gespeld, maar omdat hij met de naam Meade werd geboren, is die laatste de naam die in dit artikel gebruikt wordt. Hij was de zoon van Richard Meade (1605-1643) en Joane Bennet (1605-1670), die in totaal tien kinderen kregen. 2 Matthew werd op 7 maart 1629 gedoopt te Soulbury, Buckinghamshire.2. Staatkundige plaatsbepalingVoordat verder op het leven van Matthew Meade wordt ingegaan, is het noodzakelijk om in het kort de staatkundige veranderingen van Engeland in zijn tijd te schetsen. De Engelse burgeroorlogen die in zijn tijd plaatsvonden (1642-1645 en 1648-1649) leidden tot de afschaffing van de monarchie: tussen 1649 en 1660 was er in Engeland geen koning aan de macht, maar een (zelfbenoemde) Lord Protector. In 1660 vond het herstel van de monarchie plaats. Deze veranderingen hebben grote invloed op het leven van Matthew Meade gehad. Zodoende is zijn leven alleen dán goed te begrijpen, als duidelijk is in welke onrustige (staatkundige) periode hij leefde en werkzaam was. En dus is het om die reden van belang daarbij kort stil te staan.Op het moment van de geboorte van Matthew Meade in 1629 was Engeland een monarchie. Koningin Elizabeth I van Engeland (1533-1603) werd in 1603 opgevolgd door koning James I (1566-1625), die daarvoor al enkele jaren koning van Schotland was. Koning James I streefde naar vergaande eenwording tussen Engeland en Schotland en noemde zich koning van Groot-Brittannië. Hij was een calvinist en degene die in 1604 opdracht gaf voor het vertalen van de Bijbel.Die Bijbel kennen we nu als de King James Version uit 1611. Hij werd in 1625 opgevolgd door zijn zoon koning Charles I (1600-1649), die na de laatste burgeroorlog in 1649 afgezet en onthoofd werd.Na die laatste burgeroorlog werd Engeland tot 1658 bestuurd door Oliver Cromwell (1599-1658). De monarchie was omver geworpen en Cromwell had zichzelf de titel Lord Protector aangemeten. Cromwell was puriteinsgezind en vele puriteinse gemeenten kwamen in die tijd tot bloei. Na de dood van Oliver Cromwell in 1658 nam zijn zoon Richard Cromwell zijn plaats in. Hij werd echter na acht maanden al afgezet en de monarchie werd in ere hersteld door in 1660 (uit het Huis Stuart) Charles II tot koning te kronen. Hij was de zoon van de in 1649 onthoofde koning Charles I. Deze herinvoering van de monarchie in 1660 staat bekend onder de naam Restauratie. Daarmee veranderde er voor de puriteinen in Groot Brittannië zeer veel. Koning Charles II kondigde wetten af die verregaande consequenties hadden voor predikanten en kerkgenootschappen die niet tot de Staatskerk, de Church of England, behoorden; er was sprake van een ware vervolging die voor vele puriteinen eindigde in de dood. De vervolging nam enigszins af toen koning Charles II in 1685 stierf en zijn broer James II hem opvolgde. Maar een nog grotere ommekeer ten goede was er toen koning James II in 1689 afgezet en opgevolgd werd door zijn protestantse dochter Mary en haar man koning William III of Orange (dit was stadhouder Willem III van Oranje-Nassau). Die omwenteling staat bekend als de Glorious Revolution. Deze staatkundige voorgeschiedenis is van belang om te begrijpen hoe het leven van Matthew Meade verlopen is.3. Studie aan het Eton CollegeMatthew Meade werd toegelaten aan het Eton College te Eton, hemelsbreed circa 55 kilometer ten zuiden van zijn woonplaats Leighton Buzzard. Eton College was (en is anno 2014 nog steeds) een jongensinternaat. Dit internaat werd in 1440 opgericht door koning Henry VI als The King’s College of Our Lady of Eton besides Wyndsor. Het oorspronkelijke liefdadigheidsdoel van het Eton College was om gratis onderwijs te verstrekken aan zeventig jongens uit arme milieus. Zij konden vervolgens doorstuderen aan het King’s College in Cambridge. Ook het King’s College in Cambridge was in 1441, een jaar na de oprichting van Eton, opgericht door koning Henry VI.Aan het Eton College had Meade een gedisciplineerd, bijna Spartaans internaatbestaan. Oude documenten van het Eton College schetsen hoe studenten gewekt werden om vijf uur ‘s morgens, hoe zij tijdens het aankleden gebeden zongen en tussen zes uur ’s ochtends en acht uur ’s avonds (in het Latijn) onderwijs kregen. Er was één uur speeltijd per dag. Het Eton College kende per jaar twee vakanties van drie weken: rond de Kerst en in de zomer. 3 Dit was waarschijnlijk ook de wijze waarop Matthew Meade opgroeide en onderwijs genoot aan dit internaat.4. Vervolgstudie aan het King’s CollegeVervolgens werd Meade in 1648 toegelaten aan het King’s College te Cambridge, circa 75 kilometer ten noordoosten van zijn geboorteplaats Leighton Buzzard. De Alumni Cantabrigienses 4 melden van hem wat hiernaast in een kader afgedrukt is.Er is enige onduidelijkheid over de precieze betekenis van deze tekst. Verscheidene bronnen, waaronder gerenommeerde uitgaven van de Oxfort University Press, spreken ervan dat Meade in 1648 werd toegelaten aan het King’s College, waarna hij in 1649 als fellow (lid van de staf of onderzoeker) werd aangesteld en daar in 1651 ontslag nam. 5 Dat vertrek zou te maken hebben gehad met het feit dat Meade onder de Oath of Engagement (een loyaliteitsverklaring aan de Commonwealth of England, Scotland and Ireland) uit wilde komen. Hoewel de strekking hiervan in veel publicaties is herhaald, is voor die invulling van fellowship geen hard bewijs. Ook zijn jonge leeftijd maakt een aanstelling als fellow niet erg aannemelijk. De tekst uit de Alumni Cantabrigienses, zoals hierboven afgebeeld, zegt daar ook niets over. Het ligt in de rede dat Meade in 1648 als student werd toegelaten (admission) aan het King’s College in Cambridge, alwaar hij rond Pasen 1649 zijn toelatingsexamen (matriculation) behaalde en waar hij in 1651 vertrok.Wat wél opmerkelijk is, is dat Meade zijn opleiding aan het King’s College verliet zonder een Bachelor- of Mastergraad. De Alumni Cantabrigienses verwijzen namelijk niet naar een behaalde graad (iets wat bij andere alumni wel gebeurt) en in zijn vele publicaties is nooit een graad bij zijn naam vermeld. Bovendien meldt John Spurr (vrij vertaald): “Meade vertelde Richard Baxter later dat hij het King’s College had verlaten zonder graad, maar met een behoefte aan verdere begeleiding in de filosofie en de godsdienst”. 6 Kortom: Meade studeerde tussen 1648-1651 aan het King’s College en verliet die zonder zelfs de laagste academische graad te hebben verkregen. Dat maakt de veronderstelling dat Meade in die tijd (academische) functies heeft gehad aan het King’s College te Cambridge nog minder aannemelijk.Overigens zegt het ontbreken van deze academische graden niets over Meades intellectuele vermogens of capaciteiten. Zijn grote naam in de kerkgeschiedenis en zijn vele rijke nagelaten publicaties geven behalve van een enorme Bijbelkennis ook blijk van een groot intellectueel en analytisch vermogen. Meades gedisciplineerde en gedegen opleiding aan het Eton College, maar wellicht ook zijn niet-afgemaakte ver-volgopleiding aan het King’s College in Cambridge hebben wel degelijk rijke vruchten afgeworpen. Zijn nagelaten werken zijn tot in deze eeuw herdrukt en zijn velen tot zegen geweest.5. Conflict om predikantschap in Great Brickhill 7Tussen 1653 en 1655 was Matthew Meade betrokken bij een hoog opgelopen onenigheid over een predikantsplaats in Great Brickhill, Buckinghamshire. Francis Charlet was daar sinds 20 december 1608 (op aanwijzing van patroon John Duncombe) aangesteld als predikant. Duncombe had in die positie als zogenaamde patroon grote invloed op de predikantsbenoeming en hij trad op als beschermheer voor zijn voorgedragen kandidaten. Predikant Francis Charlet overleed in 1653. Matthew Meade hoopte hem daar op te volgen. Dit leidde tot de volgende gebeurtenissen. 8 Thomas Clutterbuck In 1653 werd niet Matthew Meade, maar Thomas Clutterbuck door patroon John Duncombe voorgedragen als opvolger voor de overleden Francis Charlet. De familie Duncombe had reeds generaties lang het recht om de voorganger in de parochie van Great Brickhill te benoemen, zo blijkt uit de literatuur. 9 Matthew Meade had echter ook ambitie om daar predikant te worden en maakte aanspraak op die positie. Vervolgens is niet helemaal duidelijk wat er gebeurde, maar het lijkt erop dat Meade ‘iets’ 10 aantoonde in de voordracht van Clutterbuck en dat hoog opnam. Beweerde Meade met succes dat hier sprake was van geloofsafvalligheid van John Duncombe of Thomas Clutterbuck? Wat het precies was, is niet duidelijk, maar Meade maakte er met succes een zaak van en ontving daarvoor de Great Seal 11 , het rijkszegel van Oliver Cromwell, die sinds 1649 aan de macht was gekomen.Dan is niet helemaal helder wat er precies gebeurt. Er ontstaat juridisch getouwtrek, maar niet duidelijk is wie precies welke actie onderneemt. Wel is duidelijk dat John Duncombe zich met een petitie richtte tot de Commission of approbation of public preachers, een staatscommissie die gezaghebbend was op het gebied van kerkelijke benoemingen. Deze commissie stond het John Duncombe toe om dit geval juridisch te onderzoeken. Daarop volgde een uitspraak van de Aylesbury Assizes, een periodieke zitting van de rechters in Aylesbury, ten gunste van Thomas Clutterbuck. 12Matthew Meade liet het er echter niet bij zitten. Hij liet de zaak behandelen door Haberdashers’ Court (waarschijnlijk een hoger rechtscollege). Hier trok hij het recht van John Duncombe in twijfel om een predikant te benoemen in Great Brickhill op grond van malignancy. 13 De termijn van de rechters aan deze rechtbank was echter verstreken voordat er een oordeel was geveld en Matthew Meade werd voor de vacature in Great Brickhill voorgedragen door het staatshoofd zelf, de Lord Protector Oliver Cromwell. In de tussentijd bleef John Duncombe echter proberen om de voordracht van Thomas Clutterbuck door de Commission of approbation of public preachers goedgekeurd te krijgen. Die poging bleek tevergeefs: de commissie vertraagde het proces opzettelijk om Meade zo in de gelegenheid te stellen een nieuwe aanklacht tegen Duncombe in te dienen. Clutterbuck, die na twee jaar procederen vermoeid en getergd was, gaf vanwege het uitblijven van die goedkeuring al zijn rechten en de aanspraak op de pastorie in Great Brickhill op. De predikantsplaats te Great Brickhill werd, wat hem betreft, in 1655 verbeurdverklaard. Robert Hocknell Maar daarmee was de zaak niet geëindigd. Hoewel Matthew Meade door de Lord Protector zelf als rechthebbend predikant in Great Brickhill benoemd was, droeg John Duncombe in juli 1655 opnieuw een kandidaat voor in de persoon van Robert Hocknell. Generaal-Majoor Parker, een van de commissarissen van de Commission of approbation of public preachers, wees de commissie erop dat Duncombe zijn recht om predikanten te benoemen verloren had. Op zijn advies besloot ook de commissie in te stemmen met de benoeming van Matthew Meade als predikant in Great Brickhill. Generaal-Majoor Parker meldde aan John Duncombe dat de Protector zelf had opgedragen om Matthew Meade in die functie te benoemen. De dag daarna werd de pastorie vanuit Aylesbury overvallen door een groep soldaten te paard. Met geweld werden de huurders het huis uitgejaagd en het bezit ervan werd overgedragen aan Matthew Meade. Het koren en het hooi, behorende bij het land van de pastorie, werd meegenomen. 14 William Peirce De duimschroeven van Duncombe, die aanvankelijk nog probeerde vast te houden aan zijn rechten, werden steeds verder aangedraaid. Matthew Meade kreeg Majoor-Generaal Parker zover dat hij Duncombe door een boodschapper van Oliver Cromwell liet aanhouden en hij dreigde hem volledig te ruïneren. Vervolgens ging Hugh Peters 15 zich ermee bemoeien. Eerst werd John Duncombe (in eerste instantie tevergeefs) aangepakt, totdat Hugh Peters aan enkele vrienden van Duncombe meldde dat Oliver Cromwell “would have his heart blood out”; Cromwell gaf daarmee blijk van een zeer grote persoonlijke afkeer van Duncombe. Toen Duncombe daarvan lucht kreeg, koos hij eieren voor zijn geld: hij wilde niet dat zijn familie het slachtoffer zou worden van deze juridische touwtrekkerij en hij nam het dreigement serieus. Zo staakte hij alle (juridische) acties tegen Matthew Meade en herriep hij de eerdere voordrachten die hij gedaan had voor de vacature in Great Brickhill. In plaats daarvan schoof hij in 1656 met succes een nieuwe kandidaat naar voren: William Peirce, een neef (oomzegger) van Hugh Peters. 16 Onduidelijk einde van deze kwestie Het blijft onduidelijk waarom Matthew Meade, die de Lord Protector (Oliver Cromwell) en de Commission of approbation of public preachers aan zijn zijde had, uiteindelijk geen predikant is geworden in Great Brickhill. Op de lijst van predikanten 17 in Great Brickhill komt Meade in het geheel niet voor; die laat het volgende zien: 1608 - Francis Charlet 1653 - Thomas Clutterbuck 1655 - Robert Hocknell 1656 - William Peirce 16?? - Robert Hocknell, restored 1660 - Thomas Clutterbuck, re-admitted 1679 - Samuel Barton Het lijkt erop dat Robert Hocknell nadien nog kort predikant is geweest in Great Brickhill. Ook Thomas Clutterbuck keerde terug: hij was circa negentien jaar lang predikant van deze plaats. Ondanks alle acties tegen hem bleef John Duncombe zijn bevoegdheid houden om predikanten te benoemen. Samuel Barton was in 1679 de laatste predikant die door Duncombe voorgedragen werd; daarna werd dat recht overgenomen door een van zijn erfgenamen, waarschijnlijk vanwege zijn overlijden. 186. Huwelijk met Elizabeth WaltonOp 3 januari 1654, terwijl de kwestie in Great Brickhill nog volop speelde, trad Matthew Meade in het huwelijk met Elizabeth Walton (circa 1630-1707) in de St. Mary Woolnothchurch te Londen. 19 De meeste bronnen duiden erop dat uit dit huwelijk dertien kinderen zijn geboren; tien van hen zijn traceerbaar en hebben een naam, te weten: Matthew jr. (1655); Anna (1656); William (1658); Rebecca (1662); Robert (1664); John (1668); Samuel (1670); Richard (1673); James (1675) en Elizabeth jr. (1679). Van Matthews zoon Richard weten we dat hij, net als zijn broer Samuel, studeerde aan de Universiteit van Utrecht en dat hij tot doctor promoveerde. Tevens weten we van Richard dat hij doceerde aan het Eton College, het internaat waar zijn vader tot 1648 woonde. 207. Lecturer in Stepney (St. Dunstan) en andere functiesIn 1655, waarschijnlijk direct na de kwestie Great Brickhill, vertrok Meade naar Stepney voor de functie van morning lecturer in de St. Dunstan Church (All Saints Church); hij hield er ochtendlezingen. 21 Sinds 1652 was William Greenhill als predikant aan deze old parish church verbonden. Deze kerk was onderdeel van de Church of England. Naast deze gemeente diende Greenhill echter nog een andere gemeente: hij was vanaf 1644 namelijk ook predikant van een non-conformistische 22 congregatie, genoemd naar het gebouw waarin zij samenkwamen: Stepney Meeting House. Dit was een onafhankelijke kerk, dat wil zeggen dat het geen onderdeel uitmaakte van de Church of England, de Staatskerk. Deze gemeente, waar Matthew Meade zich in 1656 als lid bij aansloot, was in 1644 mede opgericht door William Greenhill, die daar de eerste predikant was.In 1658 werd Meade op aanwijzing van Cromwell hulppredikant in de New Chapel in Shadwell. Deze functie verloor hij alweer in 1659. Vervolgens werd Meade hulppredikant aan St. Bride’s aan de Fleet Street. Hoe lang hij daar gearbeid heeft, is niet bekend. In die tijd schreef Meade (samen met Joseph Caryl, Thomas Cockayne, Ralph Venning, William Dell, Matthew Barker, William Adderley en Henry Jersey) An English-Greek Lexicon. 23 Maar er waren grote veranderingen op komst…8. Staatkundige veranderingenVanaf 1659 brak er een andere tijd aan die, naarmate de tijd vorderde, grote gevolgen had voor het leven van Meade en enkele duizenden predikanten in zijn dagen. De Lord Protector, staatshoofd Oliver Cromwell, stierf in 1658. Hij werd opgevolgd door zijn onervaren en zwakke zoon Richard Cromwell. Richard Cromwell bleek niet in staat het land verenigd te houden en het parlement herstelde de monarchie door die in 1660 te restaureren en koning Charles II als koning aan te stellen. De haat van koning Charles II tegen Oliver Cromwell en zijn regime was enorm. Om die reden liet hij de (reeds ontbonden) lichamen van Cromwell en zijn metgezellen Bradshaw and Ireton uit de grafkelders halen om die op 30 januari 1661 een dag lang op te hangen in Tyburn, als een postume executie. Dat was op de dag af 12 jaar na de executie van zijn vader koning Charles I. Terwijl Cromwells lichaam nadien in een kuil werd gegooid, werd zijn hoofd vervolgens tot 1684 tentoongesteld op een paal buiten Westminster Hall.Onder koning Charles II werd alles anders voor hen die niet aangesloten waren bij de Staatskerk (de Church of England), de zogenaamde non-conformisten. Charles II streefde namelijk naar een sterke, nietverdeelde Staatskerk en gaf meer en meer ruimte aan roomse elementen. Hij moest niets hebben van onafhankelijke gemeenten of predikanten en hij kondigde forse en vergaande maatregelen af om die tegen te gaan. Zo werden er tijdens het ministerschap van Edward Hyde, graaf van Clarendon, tussen 1661-1665 vier wetten van kracht die later bekend werden onder de noemer Clarendon Code. Ze waren ontworpen om de eenheid van de Church of England, de Staatskerk, te bestendigen en de kracht van onafhankelijke gemeenten te verlammen.- De Corporation Act van 1661 verbood overheden om mensen aan te nemen die niet in de twaalf maanden daarvoor hadden deelgenomen aan het Avondmaal in de Staatskerk, de Church of England. Ook werd bevolen om eden van trouw en oppergezag aan de koning te zweren en de Solemn League and Covenant uit 1643 te verwerpen. 24 Het doel van deze wet was om leden van onafhankelijke gemeenten van een openbaar ambt uit te sluiten. Deze wetgeving werd pas in 1828 ontbonden.- De Act of Uniformity van 1662 had hetzelfde doel, maar dan voor kerkelijke functies. Deze tweede wet stelde ook het gebruik van het Book of Common Prayer (een liturgisch handboek met onder meer formuliergebeden) wederom verplicht in de kerkdiensten. Dat was iets waar puriteinen vanuit hun geweten niet aan konden voldoen. Circa 2.000 puriteinse voorgangers weigerden dan ook te voldoen aan deze wet en konden in hun gemeenten niet meer (legaal) voorgaan.- De Conventicle Act van 1662 (herzien in 1670) verbood onafhankelijke kerkelijke gemeenten om bijeenkomsten te beleggen met meer dan 5 mensen die geen lid van hetzelfde huishouden waren als ook het preken door leken. Het doel was om te voorkomen dat kerkgenootschappen, anders dan die van de Staatskerk, bijeenkomsten zouden beleggen.- De Five-Mile Act van 1665 ten slotte verbood het onafhankelijke voorgangers om te wonen of bezoeken af te leggen in een plaats binnen een straal van 5 mijl (8 kilometer) waar zij als predikant hadden gediend. Ook werd het hun verboden om les te geven op scholen. Zo werden zij verdreven van huis en woonplaats.Kortom: wie niet behoorde tot de Staatskerk werd het leven steeds moeilijker gemaakt. Enkele duizenden predikanten die hieraan niet konden voldoen, werden afgezet of vervolgd onder deze wetten. Hoewel hierover veel meer te zeggen valt, wordt op deze wetten - en de gevolgen daarvan - op deze plaats verder niet ingegaan, anders dan voor de gevolgen die het had voor de persoon van Matthew Meade.9. St. Sepulchre’s Church te HolbornHoewel de precieze tijd van zijn aanstelling onbekend is, was Meade tot aan zijn afzetting in 1662 (als gevolg van de genoemde wetten) lecturer aan de St. Sepulchre’s Church te Holborn. Daar, in die kerk, preekte Meade in 1661 zeven maal over de huichelaar en de hypocriet; de bijna-Christen, mensen die Christus belijden maar Hem tóch niet werkelijk dienen. Deze serie preken werden de basis voor het boek dat in 1662 verscheen onder de titel The almost Christian discovered; or, The false professor tried and cast. Het boek werd vertaald naar het Nederlands en gepubliceerd onder de titel: De bijna-Christen ontdekt, of De valse belijder beproefd en verworpen. Dit boek is verreweg zijn meest bekende werk dat tot op de dag van vandaag zowel in het Engels als in het Nederlands vele herdrukken heeft beleefd. Behalve als gebouw voor kerkdiensten had de St. Sepulchre’s Church ook nog op een andere manier een bijzondere functie, waarmee Meade kennisgemaakt moet hebben. Deze kerk lag dichtbij en op de route van de Newgategevangenis naar de executieplaats Tyburn. De klokkentoren van de St. Sepulchre’s Church beschikte over een tenor bell, die geluid werd op de ochtenden van een executiedag. 25 Daarnaast beschikte de kerk over een kleinere handbel, de execution bell. 26Op executiedagen bezocht de bellman van de St. Sepulchre’s Church met deze execution bell na middernacht de Newgategevangenis waar hij, vlak onder de dodencel, twaalf dubbele slagen luidde en vervolgens de volgende pastorale rijm reciteerde, waarmee hij de terdoodveroordeelden op de allerlaatste nacht van hun leven op indringende, Christelijke wijze tot berouw aanspoorde, onder verwijzing naar hun aanstaande ontmoeting met de Hemelse Rechter:“All you that in the condemned hole do lie, prepare you, for tomorrow you shall die. Watch all and pray; the hour is drawing near, that you before the Almighty must appear. Examine well yourselves; in time repent, that you may not to eternal flames be sent, and when St Sepulchre’s Bell in the morning tolls, the Lord above have mercy on your souls.”Vrij vertaald staat hier (niet in rijm):“Allen die in deze dodencel liggen, bereidt u voor, want morgen zult u sterven! Waakt en bidt; het uur komt dichterbij dat u voor de Almachtige verschijnen moet. Doe zelfonderzoek; heb op tijd berouw zodat u niet naar het eeuwige vuur zult worden gezonden en dat, wanneer St Sepulchre’s klok in de ochtend zal luiden, de HEERE Zich ontfermen zal over uw zielen.”De Newgategevangenis verwierf in 1783 zijn eigen klok. De tenor bell van de St. Sepulchre’s Church werd vanaf die tijd niet meer gebruikt. Ook Matthew Meade zal dit proces waarschijnlijk meermalen hebben meegemaakt. (wordt Deo volente vervolgd) Noten1) Er is enige onduidelijkheid over het precieze geboortejaar van Meade: dat zou 1630 geweest zijn. Zijn grafsteen noemt 1629 als geboortejaar. Foto van hem: Gustavus Ellinthorpe Sintzenich [Public domain], via Wikimedia Commons2) Voor genealogische data is hoofdzakelijk gebruikgemaakt van http://mrslaron2002.tribalpages.com/familytree/mrslaron2002/343/2/Matthew-Mead-Family3) Eton College (2014), in: http://www.etoncollege.com/ briefhistory.aspx (foto: jtriefen (Flickr) [CC-BY-2.0 (http://creativecommons.org/licenses/by/2.0)], via Wikimedia Commons)4) J. Venn & J.A. Venn, Alumni cantabrigienses. A biograph ical list of all known students, graduates and holders of office at the University of Cambridge, Part I (From the earliest times to 1751), Volume III, Cambridge, University Press 19245) S. Lee (ed), Dictionary of national biography, vol. 37, New York / London, 1894, p. 180-181 (hierna: Lee); zie ook: R.L. Greaves, Meade [Mead], Matthew (1628/1629- 1699), clergyman and ejected minister, Oxford Dictionary of National Biography, Oxford University Press, 2004; online edn, Jan 2008 [http://www.oxforddnb. com/view/article/18466, accessed 12 May 2014] (hierna: Greaves)6) J. Spurr, ‘Matthew Meade’, in: T. Webster & F.J. Bremer (red). Puritans and Puritanism in Europe and America. A Comprehensive Encyclopedia. Santa Barbara, California / Denver, Colorado / Oxford, England: ABC-CLIO, 2005, p. 172 (hierna: Spurr); ook in: Greaves7) Met dank aan drs. H. van den Broek te Hengelo, docent Engels en cultuurwetenschapper, voor zijn technische hulp om de context en de complexe Engelse tekst rondom het gebeuren in Great Brickhill te kunnen duiden.8) Ontleend aan: J. Walker, An Attempt towards recovering an Account of the Numbers and Sufferings of the Clergy of the Church of England (etc), 1714, p. 215, 261 (hierna: Walker) en G. Lipscomb, The history and antiquities of the county of Buckingham, Londen, 1847, p. 63-64 (hierna: Lipscomb)9) Lipscomb, p. 63. (foto: R. Farrow [CC-BY-SA-2.0 (http:// creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0)], via Wikimedia Commons)10) Letterlijk: Meade ‘pretended a lapse’11) The Great Seal of the Realm is the chief seal of the Crown, used to show the monarch’s approval of important State documents, in: http://www.royal.gov.uk/MonarchUK/ Symbols/Greatsealoftherealm.aspx12) The National Archives, Richmond. http://discovery.nationalarchives.gov.uk/SearchUI/Details?uri=C4585066 (record C 9/17/42; Duncomb v. Mead), http://discovery.nationalarchives.gov.uk/SearchUI/Details?uri=C5210621 (record C 6/131/41)13) Iemand is ‘malign’ als hij of zij ‘evil in nature or effect’ is. Wij zouden zeggen dat hij of zij niet deugt of dat zijn of haar ondeugdzame karakter nare consequenties heeft.14) Walker, p. 26115) Een beruchte persoonlijkheid; hij werd geëxecuteerd op 16 oktober 1660. In dit artikel wordt op zijn persoon verder niet ingegaan.16) Walker, p. 215, 26117) Lipscomb, p. 64, zie ook: http://met.open.ac.uk/genuki/ big/eng/BKM/GreatBrickhill/rectors.html18) Lipscomb, p. 6419) Deze kerk bestaat anno 2014 nog steeds, te vinden op de hoek van de Lombard Street en de King William Street.20) Lee, p. 18121) J.R. Beeke & R.J. Pederson, Meet the puritans. With a guide to modern reprints (4th printing 2012), Grand Rapids, Michigan: Reformation Haritage Books, 2006, p. 444-447 (hierna: Beeke & Pederson). (foto: Zeisterre - wikimedia, http://creativecommons.org/licenses/by-sa/ 3.0/deed.en)22) Brittanica: ‘Nonconformist’ of Dissenter, or Free Churchman, any English Protestant who does not conform to the doctrines or practices of the established Church of England. The word Nonconformist was first used in the penal acts following the Restoration of the monarchy (1660) and the Act of Uniformity (1662) to describe the conventicles (places of worship) of the congregations that had separated from the Church of England (Separatists) (…).23) Greaves24) Een eerdere overeenkomst tussen Schotse Covenanters en het Engelse Parlement.25) Onder andere: L.K. Alchin, The Secret History of Nursery Rhymes. Babyseen Ltd, 2010 (2 e druk), p. 8926) Deze handbel is nog steeds tentoongesteld in de St. Sepulchre’s Church: http://www.st-sepulchre.org.uk/early_history.html (foto: Lonpicman - wikimedia, http:// creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/deed.en)

Uitgebreid zoeken

Uitgebreid zoeken

Standaard operator

Zoekwoorden

Datum

Bronnen

Het Leven van Matthew Meade en Zijn Werken -1-

Artikel niet beschikbaar

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 juli 2014

Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 juli 2014

Ook interessant voor u