+ Meer informatie

Een niet te stuiten wapenwedloop

Westen heeft Iraakse produktie van oorlogstuig jarenlang onderschat

5 minuten leestijd

CAIRO - "Ontspanning'' is het wachtwoord van de internationale politiek, maar de wapenwedloop in het MiddenOosten gaat op volle kracht door. Het meest in het oog lopend is de groeiende produktie in Irak. Bagdad werkt aan een eigen ruimtevaartprogramma, aan raketten voor de lange afstand, aan gevechtsvliegtuigen en wellicht ook aan een eigen atoombom.

Tijdens de militate parade die vorge week in Bagdad plaatsvond, bleek hoe westerse militaire experts de ontwikkeling in Irak jarenlang verkeerd hebben ingeschat. Kenners hebben de lokale industrie altijd met een lachertje als „inefficient" bestempeld. Vorige week rolde een overweldigende breedte van zelfgeproduceerde technologische topprodukten door de straten van Bagdad.

Een maand geleden bereikte de Iraakse oorlogsindustrie een voorlopig hoogtepunt met de lancering van een 48 ton zware drie-trapsraket die satellieten in een baan om de aarde kan brengen. Om zelf ook een satel-' liet te kunnen bouwen, is Irak in onderhandeling met een Braziliaans bedrijf.

De Iraakse president, Saddam Hoessein, was zo ingenomen met de succesvolle lancering van deze drietrapsraket, dat hij het gevaarte "El Abd" noemde. Dat is Arabisch voor "de dienstknecht". De president koos die naam om de „verering voor en de dankbaarheid jegens Allah te tonen vanwege dit Iraakse en Arabische succes", aldus het officiële Iraakse Pers Agentschap.

Volgens El Oadissiya, de Iraakse krant van het ministerie van defensie, betekent El Abd „het begin van een nieuw tijdperk voor Irak en voor de Arabische natie". Internationale militaire experts zijn het daarmee eens. Zij reageerden geschokt en vrezen een sterke toename van de wapenwedloop in het Midden-Oosten.

Verrast

Israëlische militaire experts zijn sceptisch over het bericht dat Irak ruimtetechnologie heeft ontwikkeld. „De meesten zouden verrast zijn als het bericht waar is", aldus Gerald Steinberg. Hij werkt voor de Hebreeuwe Universteit in Jeruzalem, en werkte daarvóór aan het ruimtevaartprogramma van de Verenigde Staten. „Een raket van 25 meter lengte die de ruimte in wordt geschoten, zou op de Amerikaanse en P.ussische radarschermen • moeten oplichten als een kerstboom", zegt een militaire attaché in het Midden-Oosten. „Maar als ze inderdaad zo'n raket hebben, kunnen we maar beter beginnen met onze bunkers te bouwen". Volgens ondersecretaris Nizar Hamdoen van het ministerie van buitenlandse zaken in Bagdad is "El Abd" uitsluitend bedoeld voor vreedzame wetenschappelijke missies. „Deze raket heeft niets te maken met enig militair aspect. Het is geen oppervlakte-raket, want die hebben we apart ontwikkeld".

In december werden naast "El Abd" ook met succes twee zelf ontwikkelde oppervlakte-raketten met een bereik van ruim 2000 kilometer getest. Tijdens de Golfoorlog begon Irak een eigen programma om oppervlakte-raketten te bouwen. Dat werd echt ernst toen Iran in 1985 aanvallen op Bagdad begon. Vooral in 1987 en 1988 bestookten Irak en Iran eikaars hoofdsteden.

Tot, voor kort was het bereik van de Iraakse raketten niet meer dan 850 kilometer. Waarschijnlijk was Irak zelf in staat de Russische Scud BS-raket aan te passen, waardoor het bereik van de Scud tot 850 kilometer werd vergroot.

Financiële offers

Irak heeft lang geprobeerd met Argentijnse hulp Condor-II-raketten te bouwen. Vanwege strenge westerse controle op de export van strategische materialen naar ontwikkelingslanden is het Irak nog niet gelukt het geleidingssysteem van de Condor II te vervaardigen.

Wel heeft Bagdad het afgelopen jaar raketten met een bereik van 1000 kilometer ontwikkeld. Deze "El Abbas" en "Badr 2000" zijn waarschijnlijk van de Russische Scuds afgekeken. Dank zij grote financiële offers heeft Saddam Hoessein dus raketten voor de korte, voor de middellange en voor de lange afstand ontwikkeld. Daarmee is Irak éèn regionale macht geworden.

Politieke analisten denken dat de verspreiding van raketten voor de middellange en de lange afstand een ernstige bedreiging vormt voor de stabiliteit in het Midden-Oosten. Nizar Hamdoun denkt juist dat een militair overwicht van Irak tot vrede met Iran zal leiden.

„Wij, als de regering van Irak, denken dat de Iraanse regering in de nabije toekomst verstandig zal worden en serieus zal denken over het sluiten van vrede met Irak", aldus de Iraakse onderminister.

Vrede of niet, de commandant van de Iraakse luchtmacht, Moezahem Saab Hassan, heeft aangekondigd dat Bagdad in 1990 zijn eerste eigen oorlogsvliegtuigen zal hebben. „Het project is al in een vergevorderd stadium", deelde hij mee.

Atoombom

Veel schokkender voor de hele regio is de onthulling die de Britse nieuwsbrief Mideast Markets van de Financial Times onlangs deed. Irak probeert met Chinese hulp een atoombom te bouwen en heeft in Europa een netwerk van bedrijven die materiaal en expertise leveren.

Volgens het rapport helpt Peking bij de bouw van centrifuges die hoog verrijkt uranium kunnen produceren. Irak, dat het non-proliferatieverdrag heeft ondertekend, ontkent voortdurend dat het een atoombom probeert te maken. Israël bombardeerde een Iraakse kernreactor in aanbouw in 1981.

Jeruzalem is ook nu gealarmeerd door de berichten over de opbouw van de wapenindustrie in Irak. „Defensie waakt nauwkeurig over ontwikkelingen in Irak op verschillende technologische terreinen. Vooral de Iraakse vooruitgang in het ontwikkelen van oppervlakte-raketten voor de middellange en de lange afstand, het ruimtevaartprogramma en de ontwikkeling van niet-conventionele wapens heeft onze aandacht", zei minister van defensie Rabin.

„Israël zal de noodzakelijke beslissingen nemen'*, waarschuwde hij. Een reden voor Irak om zijn luchtafweer in volle staat van paraatheid te hebben. De Iraakse ambassadeur in Koeweit, Jacoeb Joesoef: „Irak, dat er in slaagde zijn ruimtevaartprogramma jarenlang geheim te houden ondanks intensieve activiteiten van Amerikaanse en Europese spionagesatellieten, is in staat zijn installaties te beschermen".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.