+ Meer informatie

TER OVERWEGING

11 minuten leestijd

Ds. G.P.M. van der Linden e.a. (red.), Jaarboek van de Chr. Geref. Kerken 2007. Uitg. Buijten & Schipperheijn Amsterdam 2007, 336 blz.. € 9,75.

Het jaarboek 2007 is verschenen. De blauwe omslag van 2006 is vervangen door een frisse rode kleur in 2007. Natuurlijk zijn de laatste adreswijzigingen meegenomen en worden de kerkelijke gegevens op de bekende overzichtelijke manier gepresenteerd. Het jaaroverzicht laat een aantal opmerkelijke gebeurtenissen uit 2006 nog een keer voorbijkomen, uitlopend op een aantal portretten van jubilerende predikanten en afsluitend met een ‘in memoriam’ over de di. H. van Mulligen, RJ. Kok en J. Plantinga. Uiteraard is dit slechts een greep uit de veelheid van informatie die het jaarboek waardevol maakt. Van harte aanbevolen!

Reinier Sonneveld, Jezus in 2011. Antwoorden voor overmorgen. Uitg. Buijten & Schipperheijn Amsterdam 2007,168 blz., € 11,-.

Het evangelie in de leefwereld van jongeren van vandaag: dat is in het kort de opzet van dit boek. Reinier Sonneveld laat zien dat hij de belevingswereld van hedendaagse jongeren kent en ook dat de boodschap van Gods Woord daarin helder en duidelijk kan klinken. Soms zijn de stukjes uitdagend, prikkelend en een andere keer is de toon wat meer meditatief. Aan het eind staan bijbelleesroosters en doorpraatvragen bij de verschillende hoofdstukken. Dat maakt het boek niet alleen geschikt voor persoonlijk gebruik, maar ook voor groepswerk m.n. onder jongeren.

W.H. Dekker en R. Kuiper (red.), Alle vogels hebben nesten. Nieuwe aandacht voor gezin en gezinshulpverlening. Uitg. Buijten & Schipperheijn Amsterdam 2007,119 blz., € 14,90.

Nederland heeft sinds kort een heuse minister voor jeugd en gezin. Het onderstreept hoe belangrijk het ‘nest’ is waarin vogels van diverse pluimage groot worden. Deze bundel opstellen verkent de vragen die in het kader van gezin en samenleving van belang zijn, zoals: gezin in overheidsbeleid, gevolgen van echtscheiding, beleving van huwelijk en gezin in allochtone milieus. Bij genoemde en andere vragen is de gemeenschappelijke overtuiging van de auteurs dat ieder mens zijn sociale basis in een gezinssituatie heeft en dat het daarom zo belangrijk is dat dit ‘nest’ een veilige plek zal zijn.

Ds. H. Poot, Daniël. De visioenen. Geschiedenis en toekomst. Uitg. Buijten & Schipperheijn Amsterdam 2007, 187 blz., € 14,50

De verhalende hoofdstukken van het boek Daniël zijn bekend en geliefd van de zondagsschool en op de preekstoel. De hoofdstukken 7 t/m 12 zijn minder toegankelijk door de veelgebruikte symboliek. Het gevaar is groot dat dit deel van Daniël al snel terzijde wordt geschoven, of dat men er op de klank af wat teksten uithaalt om eigen standpunten te onderbouwen. Vanuit een stuk persoonlijke betrokkenheid is ds. Poot op zoek gegaan naar de betekenis van deze moeilijke hoofdstukken uit de Bijbel. Hij laat zien dat het van groot belang is twee lijnen vast te houden: de geschiedenis en de profetie. Op beide punten heeft dit boek de geïnteresseerde bijbellezer veel te bieden.

Jos de Heer, Lucas / Acta deel 2. Het verhaal van Jezus. Uitg. Meinema Zoetermeer 2006, 391 blz., €35,-

Kort na de verschijning van het eerste deel ligt nu deel twee voor ons van de serie waarin Jos de Heer de boeken Lucas en Handelingen als een eenheid benadert. Dit tweede deel behandelt Lucas 5 tot 13. De hoofdstukken 1 t/m 4 van Lucas laten zien wie Christus is. In het gedeelte Lucas 5–13 ligt het accent vooral op de roeping van mensen om te komen tot Christus. Net als het eerste deel is ook dit tweede deel goed toegankelijk door allerlei registers, verwijzingen en excursen. De nauwgezette literaire exegese is de grootste kracht van deze commentaar.

Dr. W. van Vlastum, Profetie en tongentaai. De gaven van de Geest en de gereformeerde traditie. Uitg. Den Hertog Houten 2006, 151 blz., € 13,50

In de kerkelijke pers valt de laatste jaren te lezen dat evangelisch en reformatorisch veel van elkaar kunnen leren. Op het moment dat daartoe werkelijk pogingen worden ondernomen, blijkt het allemaal niet zo simpel te zijn. Dit boek brengt een aantal struikelblokken in beeld. Dr. W. van Vlastuin gaat uitgebreid in op profetie en tongentaai. Hij plaatst dat in het grotere geheel van het werk van de Heilige Geest en het koningschap van Christus. In een helder betoog wordt duidelijk gemaakt dat in de gereformeerde theologie de gaven van de Geest niet los staan, maar dienstbaar zijn aan het verlossingswerk van Christus. In hartelijke verbondenheid aan de klassieke gereformeerde theologie bespreekt Van Vlastuin de bijbelse gegevens over profetie, tongentaai en de andere gaven van de Geest. Op de achtergrond staat de waarschuwing dat de kerken zich niet moeten laten meeslepen door de waan van de dag, maar dat alleen nauwkeurige schriftuitleg ons kan verder helpen.

B. Cusveller, M. Verkerk, M. de Vries, De Matrix Code. Sciencefictionfilms als spiegel van technologische cultuur. Uitg. Buijten & Schipperheijn Amsterdam 2007,160 blz., € 15,60.

Drie christenfilosofen gebruiken de invalshoek van populaire sciencefictionfilms als The Matrix, Star Trek en Star Wars om te laten zien hoezeer techniek het huidige beeld van mens en samenleving bepaalt. De overheersende rol van techniek in de hedendaagse samenleving valt pas op, wanneer deze extreem wordt uitvergroot zoals in het sciencefictiongenre gebeurt. Het probleem van vrijheid en lotsbestemming komt op een actuele en tegelijk diepgravende manier aan de orde. Iets voor predikanten en jeugdouderlingen?

Alco Meesters, God in drie woorden. Een systematisch onderzoek naar de Cappadocische bijdrage aan het denken over God Drie-enig. Uitg. Boekencentrum Zoetermeer 2005, 317 blz., € 26,50.

Dit boek is de handelsversie van een proefschrift over het denken over de drie-enige God bij enkele grote theologen uit de vierde eeuw in het oosten van het huidige Turkije. Ze leefden en werkten in de tijd na de grote kerkvergadering van Nicea in 325, waar de kerk beleed dat Christus een van wezen met de Vader is. Dat was echter niet het einde van de binnenkerkelijke strijd over de belijdenis van Christus, en ook stond de kerk voor de vraag hoe zij het eigen van de Heilige Geest moest omschrijven. In de laatste eeuwen heeft men de dogmavorming als Grieks product voorgesteld, waaraan een vervreemding ten opzichte van het bijbelse denken ten grondslag lag. Dat beeld wordt hier grondig gecorrigeerd. Het omgekeerde is waar: de grote Cappadocische kerkvaders zijn vàn een filosofisch denken juist teruggebogen naar een nieuw luisteren naar de Schrift. Het is de verdienste van deze studie dat de auteur in een heldere stijl aandacht vraagt voor deze rijke periode in de geschiedenis van kerk en theologie, in haar betekenis voor de huidige discussies.

Jeremy Canette & Richard King, Spiritualiteit in de uitverkoop. De stille overname van de religie. Uitg. Kok Kampen 2005, 224 blz., € 24,90.

De auteurs van dit boek onderwerpen de huidige hang naar ‘spiritualiteit’ aan een kritisch onderzoek, waarbij ze hun vertrekpunt nemen in de functie die er in de huidige samenleving aan wordt toegekend. Het blijkt een vaag en dubbelzinnig begrip te zijn, dat van alles kan aanduiden, zoals verdiepingscursussen en mountainbiken in de natuur. De idee van ‘spiritualiteit’ heeft twee fasen van privatisering doorgemaakt: de eerste is individualisering en de tweede commercialisering. De titel van het boek is niet aanstonds duidelijk. Op blz. 12 leggen de schrijvers het als volgt uit: ‘Dit boek probeert vooral de vinger te leggen bij de kapitalistische overname van het “religieuze” door kapitalistische ideologieën.’ De tegenkracht wordt niet gezocht in het christelijk geloof, in de bevrijding van de mens van knechtende machten, maar in een spiritualiteit die weerstand biedt. ‘Wat we tegenover de dominante ideologie van het neoliberalisme nodig hebben is “een nieuw spiritueel athéisme”, dat in staat is om het materialistisch kapitalisme als religie te ontmaskeren en te weerspreken.’ (blz. 216) Is dat niet de duivel met Beëlzebub verdrijven?

Tanach. Uitg. Jongbloed Heerenveen 2007,1823 blz., € 49,95.

Van meet af aan was duidelijk dat er heel veel gedaan zou worden om de in 2004 uitgegeven Nieuwe Bijbel Vertaling een stevige plek in geestelijk en in theologisch Nederland te laten krijgen. Daar zijn in de loop van 2½ jaar dan ook veel voorbeelden van te geven, maar het jongste voorbeeld is wel heel bijzonder: een paralleluitgave van het Oude Testament, met aan de linkerkant van iedere bladzijde de tekst in de NBV-weergave, en aan de rechterkant de Hebreeuwse tekst. Het is een merkwaardige gewaarwording om aan de ene kant van links naar rechts te lezen en aan de andere kant andersom, maar dat zit nu eenmaal in het ‘systeem’ van de talen. Het boek vergemakkelijkt vergelijking van deze twee tekstweergaven in hoge mate, en daarvoor mogen we de uitgever dankbaar zijn. Zeker predikanten en andere theologen kunnen er gemak van hebben. Bijzonder is dat er op verzoek van het College van Rabbijnen enkele aanpassingen zijn gemaakt in de NBV-vertaling; ze betreffen o.a. de Godsnaam ( de Eeuwige i.p.v. de HEER), verder de namen van de bijbelboeken, persoons- en plaatsnamen. En terecht is voorrang gegeven aan het lezen op hebreeuwse wijze, dus ‘van achter naar voor’ (neemt u mij deze losse aanduiding niet kwalijk). Die tekst ging ons immers al eeuwen voor?

Petra van Leeuwen, De vrouwen van de SGP. 10 gesprekken. Uitg. De Groot Goudriaan-Kampen 2007,192 blz., €17,50.

De auteur stelde zich over de ‘vrouwen van de SGP’ drie vragen: wie zijn ze, wat willen ze en wat bindt ze aan de SGP? Dat levert soms boeiende zaken op; soms heeft het interview echter meer gezellligheid in zich dan inhoudelijkheid. Dat komt volgens mij door de keuze van de geïnterviewden; de titel dekt de lading niet helemaal wat dat betreft. Vaak is er sprake van vrouwen van mannen van de SGP, en dat geeft inhoudelijk een ander beeld dan wanneer er wérkelijk sprake is van SGP-vrouwen. Wat dat betreft springen de gesprekken met Jannie de Jong (SGP-secretaresse op het Binnenhof), Peti van Maldegem-Luteijn (actief geweest in Samen verder), Riet Grabijn-van Putten (waarschijnlijk de bekendste) en Marja Verhoeve-Meeuwse (die een heel duidelijke en pittige mening heeft) er echt positief uit. Verder komt aan het licht (en dat is minder mooi) dat er op het gebied van de onderlinge communicatie en de wil om elkaar bij verschil van mening toch vast te houden bij de SGP nog wel het een ander te verbeteren valt (viel, hopelijk). De partij is door stormen heengegaan, maar ook dan…dient elkander door de liefde!

Or. Jan Slomp, De Soefi Beweging.

Bert Gazenbeek en Piet Winkelaar, Humanisme.

Peter Huijs en Kees Bode, Rozenkruisers. Serie Wegwijs. Uitg. Kok Kampen 2007 151/140/72 blz., € 15,50/15,50/13,.50.

Wie op de vuurtoren van Katwijk aan Zee staat, ziet aan de zuidkant, iets landinwaarts een merkwaardig gebouw staan. Het is de tempel van de Soefi Beweging, geopend in 1970. In het eerstgenoemde boek wordt op duidelijke, objectieve wijze informatie gegeven over de achtergronden en actuele ontwikkelingen van deze beweging, die de universele boodschap van liefde, als verenigingspunt van alle religies, door wil geven. Wat dat betreft, blijft het merkwaardig dat die boodschap niet ‘voor Jan en Alleman bedoeld, want daarvoor niet geschikt’ is (blz. 113)..

Het tweede boek gaat over de aloude levensovertuiging waarbij mensen zelf zin en vorm (menen te) kunnen geven aan hun bestaan en daarbij het zelfbeschikkingsrecht van anderen willen respecteren. In het humanisme staan waarden als zelfbeschikking, gelijke behandeling, verdraagzaamheid en eigen verantwoordelijkheid centraal.

Ten slotte een informatief boekje over de Rozenkruisers, een verzamelnaam voor enkele groeperingen die op uiteenlopende wijze een esoterische, mystieke kennis bieden (de naam gaat terug op ene Christiaan Rozenkruis, die echter nooit werkelijk bestaan heeft, maar die wordt gesitueerd in de 15e eeuw). Ontstaan in de 17e eeuw is ze uitgegroeid tot een beweging, die in Nederland drie organisaties heeft. Een naam als die van Rudolf Steiner zal velen bekend voorkomen. Er blijft een waas van geheimzinnigheid omheen hangen, maar dat is ook geen wonder: veel van de denkbeelden worden alleen aan leden bekendgemaakt.

J.C. Philpot, De Evangeliepredikstoel. Drie delen. Uitg. De Groot Goudriaan-Kampen 2007, 3×270 blz. € 89,90.

De preken van Philpot (1802–1869) blijven aantrekkingskracht hebben. Hij was, na een leer-conflict met de Church of England, predikant van de Strict Baptists. Zijn nadruk op bevinding, de werking van Gods Geest, de vertroostingen en bemoedigingen voor Gods kinderen, maken dat na bijna twee eeuwen nog altijd mensen hierdoor gesticht worden. Naar een mededeling van de uitgever zullen die vooral gezocht mogen worden ‘bij de behoudende kant van de bevindelijk gereformeerden’. Maar ook als men zich daartoe niet rekent, kan het helemaal geen kwaad om erin te lezen! Vandaar deze fotografische herdruk van de delen, getiteld: Een eeuwige vertroosting, Verzoening en behoudenis, Sions poorten.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.