+ Meer informatie

BERLIJN

4 minuten leestijd

Afgelopen woensdag werd in Berlijn een expositie geopend rond de schilder Rembrandt van Rijn. Bij de opening waren aanwezig, v.l.n.r.: Eberhard Diepgen (burgemeester van Berlijn), minister D' Ancona, Richard von Weizsacker (president van Duitsland) en de Duitse hoogleraar Werner Knopp. Foto EPA. nend dat minister D'Ancona schitterde door afwezigheid op de cultuurbijeenkomst in Krakau. „Cultuur in Nederland beschermen vinden we prima, maar hoe dat dan inhoudelijk gestalte geven, daarover vermoeien we ons niet. Een land als Polen heeft daar veel duidelijkere ideeën over".

Geestelijke crisis
Maar als we nu even cultuur in diepere zin bedoelen: er is toch ook sprake van een geestelijke crisis in de westerse samenleving, er is geen oriëntatie meer. Dat is toch uiteindelijk de voorwaarde om tot creativiteit te komen, niet een of andere subsidie. „Ja, ik denk dat we hier nogal gemakzuchtig zijn gewo;-den en misschien wel wat afgestompt. Wat dat religieuze betreft, viel me op dat daar nog juist erg veel religiositeit is en dat men zich daar ook tijdens het communistisch bewind aan op heeft getrokken. Zeker in Polen, daar is de Rooms-Katholieke Kerk weer heel sterk". Benadrukking van de religieuze basis van culturele vernieuwing en eenheid tussen Oost en West heeft als ander gevolg dat de Rooms-J^atholieke, Kerk, ,in Polen bij voorbeeld -^ook aanwezig in Krakau— daar direct op inspringt. „Ik weet dat de paus ook al aardig wat initiatieven heeft ontplooid en zijn stempel op de nieuwe situatie drukt. Maar in Tsjechoslowakije ligt dat weer heel anders. Polen is in dit opzicht wel een extreem geval". HoÈ groot is die hang naar een gemeenschappelijke cultuur in de voormalige Oostbloklanden? Is daar niet meer een sterke hang naar de EG, vanwege economische perspectieven? „Ja, maar men heeft ook angst in de zin van: wat zal dat Westen allemaal wel niet brengen! Daarover beginnen ze daar eigenlijk pas nu na te denken. Bij voorbeeld over het bezit van allerlei luxe goederen: moet je uit tien soorten blikjes bier kunnen kiezen, of uit vijftien potten jam? Dat soort vragen wordt je gesteld. Ze zijn daar best heel kritisch". U spreekt ergens over „innovatie en creativiteit" in de Oosteuropese wereld wat cultuur betreft. Wat houdt die opbloei in? „Ja, dat heeft te maken met het feit dat juist de politieke top er nu wordt bemand door intellectuelen en kunstenaars. Bij ons functioneren wetenschappers en kunstenaars nog net niet aan de rand van de samenleving, maar wel buiten de politiek, buiten het bestuurlijk handelen".

Geen restauratie
Op een voorconferentie is door ds. J. E. van Veen (van Kerk en Wereld) gewaarschuwd dat we niet terug moeten naar wat hij noemde „een religieuze restauratie". Geen verworteling in traditie dus, maar anderzijds pleit men wel voor culturele en religieuze vernieuwing. Dat wordt allemaal erg zweverig. Wat moet ik me eigenlijk bij die (westerse) vernieuwing nog voorstellen? „Ja, dat is inderdaad een groot probleem. Het is jammer dat dit soort gedachten (over historische feiten en 'klassieke' waarden, normen door het christelijk geloof gevestigd, AJ) een beetje weg zijn. Het typische van mijn positie in Krakau was dat men bij mij kwam vragen om zaken die hier in het Westen zijn weggedrukt. Maar aan een stuk vernieuwing zullen de kerken ook mee moeten doen, want als je ziet wat dat voor machtsinstituten zijn geworden! En ook wat een discrepantie er bestaat tussen leven en leer. Laten we de verminkingen die dat naar andere mensen toe werkt niet onderschatten! Vernieuwing is denk ik dat je mensen in hun waarde laat, maar dat je toch bepaalde waarden en normen benoemt en ook wegen zoekt om ze uit te dragen". Wat is er nu precies uit de conferentie in Krakau gekomen? Mevrouw Bakker wijst op een lijst met 43 aanbevelingen die als voorlopig document naar buiten zijn gebracht. Concretisering zal verder nog moeten gebeuren op vervolgbijeenkomsten. Besloten wordt in ieder geval tot de uitwisseling van kennis, boeken en materialen. Regionale samenwerking wordt bepleit, door middel van bij voorbeeld Euregio's. Verder wordt de noodzaak van bescherming van cultuurgoederen tegen- een te. grote toestroom van toeristen'gesteld'.p

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.