Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

„Boerenpracht en visserstooi

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

„Boerenpracht en visserstooi

Tentoonstelling in museum Boymans

5 minuten leestijd

Wie denkt dat klederdracht alleen bestaat uit kleding heeft het mis. Een onmisbaar onderdeel vormen de gouden en zuiveren „oorijzers", „kapspelden", „oorhangers", „zijnaalden", „voorhoofdsnaalden", broches en kettingen, versierselen die niet aleen fraai maar ook functioneel zijm. Toch was vroeger Sflechts een kleine minderheid in staat, deze vaak zeer rijke en kostbare stukken te kopen. Het is dus niet te verwonderen dat we ook sieraden tegenkomen van eenvoudiger materiaal, zoals hout, glas. tin, messing en zelfs leer.

Wie wat meer wil weten over de klederdrachten uit de verschillende '"streken van ons laftd, moet eens de moeite nemen naar Rotterdam te reizen. In de oude vleugel van museum Boymans-van Beuningen aan de Witte de Witstraat kan men de verschillende klederdrachten met alles wat daarbij hoort van dichtbij bekijken. De tentoonstelling die „Boerenpracht en visserstooi" heet. is tot 2 maart volgend jaar geopend en is de moeite waard om te bezoeken.

Oorsprong

Als we ons iets meer verdiepen in de oorsprong van alle klederdrachten zien we dat sieraden vroeger alleen maar functioneel waren. Later versierde de goud- en zilversmid zijn produkten steeds fraaier zodat vrouwen en meisjes meer sieraden kochten.

De afmeting van bijvoorbeeld speldeknoppen werd groter, men versierde ze met draadwerk, k:oraaltjes, pareltjes en andere bekoorlijkheden. De artistieke en technische bekwaamheid van de goud- en zilversmeden kwam hierin wel duidelijk

Hij veranderde van kleur, en boog eerbiedig voor de geweldige.

Antiochus Epiphanes, dat is de Verlichte of de Edele staat in de geschiedenis bekend als een vorst van de meest uiteenlopende, tegenstrijdigste karaktertrekken.

Hij was een man van kracht en energie, van een taai, koppig doorzetten, en als zijn geest de draden van een weefsel had gegrepen, dan rustte hij niet, voor dit weefsel geheel was afgewerkt.

Doch ondanks die koninklijke gaven zag men meer dan eens een plotselinge inzinking van zijn hoog gespannen kracht;, dan kromp de reus in tot een dwerg; dan werd de geweldige Koning van liet Syrische wereldrijk een ijdele dwaas.

Gaarne vertoonde hij zich aan zijn onderdanen in al de luister van een Oosters despoot. Dan verhief hij zich tot zijn indrukwekkende gestalte; majesteit flikkerde uit die donkere ogen en zijn hovelingen knielden voor hem in het stof

Dat verhinderde hem echter niet, om hen in het volgende ogenblik fnet zijn koninklijke hand uit het stof op te heffen, en in het gewaad van een alledaagse lurger, tussen deze slaven van zijn vo .lelijke tuinen in, als een bandiet de straten van Antiocbië en Damaskus onveilig te maken.

Hij was een ijverig «reerder van Zeus de Olympiër, maar bekommerde zich in zijn gedrag noch om goden noch mensen; hij schepte er behagen in om van achter een schutting, om de hoek van een straat de mensen met stenen te werpen, en in het wit gekleed als een Romein van adel, smeekte hij het volk, hem bij de eerstvolgende verkiezing tot pretor te verkiezen. Als pretor liet hij dan de nietigste geschillen voor zijn vierschaar brengen, om ze met het ernstigste gelaat te beslechten. naar voren. Op zeer deskundige wijze werd ook het graveerwerk verricht.

We moeten wel bedenken dat niet iedere vrouw haar vurige wens zulke prachtige stukken in haar bezit te hebben in vervulling zag gaan. Men moest zich veel ontzeggen om een zilveren oorijzer te kunnen kopen. In Zeeland werkte menig meisje een jaar lang om een dergelijk stuk te bemachtigen. In Noord-Holland ging het weer anders... Men moest veertig koeien op stal hebben om een gouden oorijzer te mogen dragen en minstens vijfentwintig voor een zilveren.

In armere streken en m streken waar kleurige klederdracht wordt gedragen zal men niet zoveel sieraden aantreffen. Wat betreft de kleur is het trouwens wel leuk om te weten dat men goud en bloedkoraal draagt „uit de rouw", zilver of granaat in „lichte of halve rouw" en alles zwart glorie gedronken. Asahel bevond zich in een pijnlijke bij „zware rouw". De kleur zwart is dan weer onderscheiden in gitzwart of bijvoorbeeld glas.

Oorijzer

In wezen dient het oorijzer om de muts op het hoofd vast te zetten. Eerst gebeurde dit met een ijzerdraad maar later — vermoedelijk om hygiënische redenen — met een zilveren draad.

De uiteinden van het knopje drukten op de wang en daarom boog men ze krom. Dit gaf inspiratie tot allerlei versieringen. Men kwam op het idee er een fluwelen strikje met een pareltje aan te hangen (de „strikken" van Walcheren") en later zagen we krullen, strikken, rouwklokken of bruidskroontjes. wordt gedragen, zodat meer haar zichtbaar is.

„Borststuk"
Zeeuws-Vlaanderen en Twente. Ze waren meestal behangen met kettinkjes, of kruisjes. De broche daarentegen wordt in heel Nederland gedragen. Allereerst als sierspeld op de borst maar ook om de omslagdoek vast te maken. Het is niet altijd duidelijk wanneer er van een mannenof vrouwenbroche sprake is. Op Walcheren dragen de mannen veelal een gouden broche op de boezeroen onder de keelknoppen.

Dit artikel werd u aangeboden door: Reformatorisch Dagblad

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 19 december 1974

Reformatorisch Dagblad | 12 Pagina's

„Boerenpracht en visserstooi

Bekijk de hele uitgave van donderdag 19 december 1974

Reformatorisch Dagblad | 12 Pagina's

PDF Bekijken