Bekijk het origineel

OM DER ZONDE WIL

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

OM DER ZONDE WIL

4 minuten leestijd

<br />

In het Nijmeegs Hervormd Weekblad heeft prof. J. van den Doel verslag gedaan van de bevindingen van een plaatselijk interconfessionele werkgroep over Evangelie en maatschappelijke vraagstukken. Het voormalige socialistische Kamerlid komt daarbij tot de conclusie dat de kerken het besef moeten kweken dat wij „socialist moeten zijn om der zonde wil".

Anders gezegd, wie geen socialist is, stapt lichtvoetig over de zondige aard van de mens heen. Alle orthodoxe protestanten zouden dus eigenlijk krachtens hun geloofbelijdenis in de PvdA thuis horen. Dat is nogal wat!

Een andere conclusie van de werkgroep is dat gestreefd moet worden naar een zo gelijk mogelijk welzijn van alle mensen. Dit gelijke welzijn wordt heel direct gekoppeld aan de inkomensverhoudingen.

Dat is wel typisch socialistisch, maar beslist niet Bijbels. In de traditionele socialistische visie wordt het menselijk bestaan en de kwaliteit daarvan, sterk bepaald door materiële zaken. Dat is in de Bijbel heel anders. Niet onze inkomenspositie is daar bepalend voor ons welzijn, maar ons hart. Wat baat het immers de mens zo hij de hele wereld wint, maar schade lijdt aan zijn ziel?

Maar nu de stelling dat we socialisten moeten zijn vanwege de zondige aard van de mens. Van den Doel signaleert dat de mens zich veelal laat leiden door eigenbelang. Dat is inderdaad een feit en dat is ook een gevolg van de zondeval. Daardoor zijn we geworden zoekers van onszelf en haters van God en onze naaste.

Om die menselijke verdorvenheid enigszins te beteugelen is de overheid ingesteld. Die overheid is er inderdaad om der zonde wil. Moet nu die overheid alle beslissingsbevoegdheden, ook op economisch gebied, aan zich trekken? Van den Doel wil de beslissing over lonen en salarissen zelfs een zuiver politiek karakter geven. Iets waar trouwens de socialistische vakbeweging fel tegen is, omdat zij vindt dat zij daarmee van haar voornaamste taak beroofd wordt. Maar dat terzijde.

Ondanks het feit dat de mensen veelal hun eigenbelang nastreven en daarmee in botsing komen met anderen, is het in de niet-socialistische maatschappijen meestal toch geen chaos. Er is in de maatschappij namelijk een tendens tot een zekere harmonie. Uit welbegrepen eigenbelang kunnen mensen tot een samenwerkingsverband komen.

Ook al streven de arbeiders naar een zo hoog mogelijk loon en de werkgevers naar een zo veel mogelijk drukken van de loonkosten, dan geldt toch nog dat beiden belang hebben bij het voortbestaan van het bedrijf. Nationaal gezien hebben de werkgevers er ook belang bij dat de koopkracht van de arbeiders gehandhaafd blijft. Anders komt immers de afzet in gevaar. Omgekeerd hebben de werknemers er belang bij dat de bedrijfsrendementen redelijk zijn, anders komt de werkgelegenheid op de tocht te staan.

Zo zijn er in onze maatschappij gelukkig allerlei evenwichtstendenties, waardoor het egoïsme van de mens hem nog niet naar de chaos voert. Deze evenwichtstendenties moeten we ook weer niet overschatten. De 19e eeuwse liberalen met hun vooruitgangsgeloof meenden, dat hoewel iedereen zijn eigenbelang najaagde, er toch een onzichtbare hand was die al die botsende belangen met elkaar in harmonie bracht. De werkelijkheid bleek wel even anders te zijn.

Maar zoals de maatschappij zonder overheidsingrijpen een anarchie wordt, zo wordt de allesbeheersende staat tot een dictatuur. Om der zonde wil moet er een overheid zijn, maar juist vanwege de zondige aard van de mens leiden grote machtsconcentraties tot corruptie en verstikking van de enkeling. Ook collectieve beslissingen worden ingegeven door de zondige aard van de mens. Daarom moeten we de socialistische opvattingen over de staatstaak beslist afwijzen. Om der zonde wil kunnen we geen socialist zijn.

In tijden van oorlog en crisis moet de overheid dieper ingrijpen in het maatschappelijke leven dan in meer normale perioden. Zo geldt zeker ook dat de door de werkgroep genoemde grondstoffenproblematiek een groter overheidsoptreden op dat gebied noodzakelijk maakt, maar daarmee is de allesregelende socialistische staat gelukkig nog wel te vermijden.

In deze discussie moeten we trouwens ook niet vergeten dat het socialisme vanouds uitgaat van een optimistisch mensbeeld, dat met de werkelijkheid van de zonde geen rekening houdt. Dat moeten Van den Doel en Buskes toch ook weten. Juist omdat de socialisten uitgaan van een optimistische kijk op mens en wereld, zijn ze in de loop der geschiedenis zo vaak teleurgesteld uitgekomen.

Links aan de macht leidt nogal eens tot een teleurstelling bij de eigen aanhang. Dan blijkt immers dat de mooie beloften lang niet allemaal kunnen worden waargemaakt. De gang van zaken met het kabinet-Den-Uyl levert daarvan opnieuw het bewijs.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 17 juli 1976

Reformatorisch Dagblad | 12 Pagina's

OM DER ZONDE WIL

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 17 juli 1976

Reformatorisch Dagblad | 12 Pagina's

PDF Bekijken