Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Bekende marxistische wijsgeer Ernst Bloch gisteren overleden

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Bekende marxistische wijsgeer Ernst Bloch gisteren overleden

3 minuten leestijd

STUTTGART — Professor Ernst Bloch, bekend Duits filosoof en essayist, is op 92-jarige leeftijd gestorven, zo heeft de universiteit van Tübingen bekend gemaakt. Bloch overleed donderdagochtend aan hartzwakte. Naar zijn weduwe meedeelde, is hij niet ziek geweest.

Bloch geldt als voornaamste vertegenwoordiger van het „utopische marxisme". Zijn filosofie van de hoop zoekt een „rijk van vrijheid, waarin de menselijke Waardigheid haar tehuis heeft". Tot zijn leermeesters rekende hij naast Marx en Hegel ook Schelling en Fichte. Als zijn voornaamste werk geldt ,,Das Prinzip Hoffnung" (Het principe ,,Hoop").

De sinds 1961 in Tubingen wonende wijsgeer werd 8 juli 1885 in Ludwigshafen geboren. In München en VViirzburg studeerde hij wijsbegeerte, fysica en muziek. Nadat hij in 1908 afgestudeerd was, woonde hij als schrijver in Duitsland, Italië en Frankrijk.

Naar en uit DDR

Wegens belediging van het ,.Derde Rijk" moest Bloch in 1933 Duitsland
verlaten. Via Zwitserland en Frankrijk kwam hij in de Verenigde Staten terecht.
In 1949 werd hij tot hoogleraar in Leipzig benoemd. In verband met de
opstand in Hongarije van 1956 werd hij in 1957 gedwongen met pensioen te
gaan. Bloch vestigde zich in 1961 in de Bondsrepubliek. Hij kreeg een professoraat in Tubingen. In 1964 werd Bloch onderscheiden
met de cultuurprijs van de Westduitse arbeidsfederatie en in 1967 kreeg hij
de Vredesprijs van het Westduitse Verbond van boekhandelaren.

Joodse atheïst

Ernst Bloch heeft zijn marxistische opvattingen èn zijn joodse afkomst nooit verloochend. De hoop is voor hem de droom uit zijn jeugd en het afweermiddel tegen angst en vrees. Als marxist noemde Bloch zijn denken het „warme rood" van een nog niet vervulde toekomst voor de lijdende en arbeidende mens.
 
Zijn dragende grond was een onverwoestbare hoop op nieuw leven. Voor hem is het belangrijkste in de joodse en christelijke traditie de Bijbel, die hij beziet vanuit het atheïsme en het dialektisch materialisme. Mozes, Job en Christus zijn centrale figuren in zijn werken. Bloch ontkent het bestaan van God, maar de (voor hem lege) ruimte waar deze geprojecteerd wordt, laat hij bestaan. De nieuwe hemel en de nieuwe aarde kunnen alleen door ons verwezenlijkt worden door te werken aan de wereld en aan onszelf. Daardoor wordt de lege ruimte steeds minder een „incognito", zoals hij zegt. Die lege ruimte blijft over, nadat alle opvullingen eruit zijn genomen. Ondanks de afwijzing van de religieuze inhoud is de religie voor Bloch onmisbaar, als de ruimte voor toekomstige mogelijkheden.
 
De mens kan deze lege ruimte vullen en het „incognito" opheffen, want hij heeft door zijn arbeid de ontwikkeling in eigen hand. De keu« ze tussen rijk of chaos hangt niet meer af van het toeval of van een autoritaire God. Volgens Bloch moet de religie niet gericht zijn op een Ingebeelde God maar op het menselijk geheim.


Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 5 augustus 1977

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

Bekende marxistische wijsgeer Ernst Bloch gisteren overleden

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 5 augustus 1977

Reformatorisch Dagblad | 18 Pagina's

PDF Bekijken