Bekijk het origineel

Een westerling leert China en bewoners kennen (II)

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Een westerling leert China en bewoners kennen (II)

5 minuten leestijd

CHINA — Op bijna 3000 meter hoogte dreunt het vliegtuig boven Guanxi. Ons doel is Guilin, veaarvan de schoonheid mij door vele foto's en verhalen al bekend was. Ik wist dat het land heel lang geleden onder water lag, en ik kende het Chinese spreekwoord: In Guilin vindt men het mooiste landschap onder de wolken.

Maar wat zijn oude gezegdes, wat foto's tegen deze werkelijkheid. Dan vliegen we boven een schaakbord, met enkel en alleen torens, dan boven een labyrint van rivieren en meren. Dan groeperen zich de met groen begroeide bergzuilen tot een ondoordringbaar massief, dan verheft zich een enkele van deze formaties als een kathedraal boven de vlakte.

In het vliegtuig is het stil geworden, heeft de gelukkige, die aan het raam zit, voor zijn buurman plaats gemaakt, zodat ook die aan het schouwspel deel kan nemen.

Veel te kort duurt het, en toch zijn we zo overweldigd, dat we nauwelijks oog voor de stad hebben, die onder ons is opgedoken. 300.000 inwoners tellend, diende Guilin in de Tweede Wereldoorlog voor de Amerikaanse luchtmacht als steunpunt. Voordat de stad in Japanse handen viel, werd zij gebombardeerd. Nu zou Guilin een stad geweest zijn zoals andere, ware het niet, dat ze midden in dit landschap en aan de beroemde rivier de Li ligt.

Op de rivier

Zes uur duurt de volgende dag de boottocht van Guilin naar Yangshuo, waarvan de dichter schreef: Guilin heeft niet zijn gelijke, maar zijn mooiste is Yangshuo: Rivier en berg, aan pracht wedijverend, aangewezen op elkaar.

Voorbij gaat de reis langs kleine dorpen en alleenstaande hutten. Vissers staan met hun net in de rivier, jonken drijven langzaam mee met de stroming. Van de oever wenken kinderen en volwassenen", al lang gewend aan de aanblik van ononderbroken fotograferende toeristen. Soms verheffen zich de groene bergtorens, dan weer treden ze terug en vormen ze een bizarre coulisse in een schilderij vol vrede en harmonie. Bijna storend is de verklaring van de reisleider, dat tijdens de Chinees-Japanse oorlog de soldaten van Mao zich in holen verstopt hadden. Ze zijn nog steeds niet teruggevonden.

Aan het einde van de reis legt de boot iniYangshuo aan, een klein dorp, waarin de handelaars de voordelen van het toerisme ontdekt hebben: Hoe men snel aan geld komt. Een weegschaal voor opium kost 30 yuan — voor ons toeristen een goedkoop souvenir, voor Chinese verhoudingen meer dan een half maandsalaris. In Yangshuo komen dagelijks boten met toeristen aan, en niemand verlaat de plaats zonder wat verhandeld te hebben.

Profiteren

Ik was naar China gekomen in de veronderstelling, dat er hier geen bedelaars zijn. Al in Kanton volgde een vrouw in gescheurde kleren mij en hield haar handen naar mij uitgestrekt. En ook hier in Yangshuo bekeek ik, hoe een oude Chinees mijn half leeg gedronken blikje coca cola (in het Chinees: Ke Ke Kou Le) nam, leeg dronk en op straat gooide.

Niet iedereen hier in Yangshuo schijnt van de nieuwe rijkdom te profiteren. Dat mag bij 1,1 miljoen toeristen niet verwonderlijk zijn. Maar worden hier niet verlangens opgewekt, die nauwelijks bevredigd kunnen worden? Ontstaat hier niet, zoals in andere ontwikkelingslanden, een neiuwe economische sector, die nieuwe sociale verschillen tussen de bevolking onderling schept? Tussen 1954 en 1978 waren tenslotte slechts 124.000 toeristen naar China gereisd.

Geboorteplaats

In de afgelopen drie jaar heeft het land 122 steden voor het toerisme opengesteld, steeds erop bedacht, de gast iets bijzonders te bieden. Zoals de industriestad Changsha, die tot het reisprogramma hoort, niet alleen omdat hier enige jaren geleden graven uit de Hantijd gevonden werden maar ook, omdat Changsha in de provincie Hunan ligt.

Slechts 40 kilometer van de stad verwijderd, in Shaoshan, werd Mao geboren. Het huis waar hij geboren is, staat als vast punt op het programma van elke groep. Ook al is de historische betekenis van deze revolutionair inmiddels wat afgenomen, in Shoashan is daarvan niets te merken. Noch voor zijn geboortehuis, waar bij onze aankomst juist een compagnie van het volksbevrijdingsleger in groene uniformen is aangetreden, noch in het museum, waar de grootse levens-' loop van de grote voorzitter in woord en beeld te volgen is. Bijna liefdevol ook de rondleidster in het museum, die Mao als een proletariër schildert, ofschoon zich toch iedereen herinnert, dat zijn vader een gegoede boer was.

Het mag een teleurstelling zijn, maar hier in de geboorteprovincie van Mao, dat ook het arbeidsveld van zijn opvolger Hua Guofeng was, heb ik de indruk van meer welstand. Dat ligt niet alleen aan het moderne irrigatiesysteem, wat het werk van Hua is — ook de huizen links en rechts van de autobaanachtige weg maken een nieuwere, grotere indruk. Vooral: zij zijn overwegend van bakstenen gebouwd, terwijl anders leem gebruikt wordt. Vele hebben stroom.

Langneuzen

Als buitenlander is men in China nog steeds een bezienswaardigheid. Dat merk ik in Changsha, waar mij bij een wandeling door de straten onmiddellijk een groep Chinezen omringt, zonder opdringerig te zijn. Of in een klein dorp in de buurt van het vliegtuig kort voor ons vertrek naar Hangzhou, onze volgende halte.

Het kleine meisje, dat mij hier voor de voeten loopt, grijpt me .giechelend bij mijn neus en roept: Meiguoren! Meiguoren! Meiguo, mooi land, is in het Chinees Amerika, ren zijn heel eenvoudige mensen. Voor het kleine meisje kwam ik dus uit Amerika, en de greep naar mijn neus, wees mij als langneus uit: Zo worden blanken in China vandaag nog steeds genoemd, wat in ieder geval vriendelijker klinkt dan ,,barbaren" of ,,witte duivels".

Als ik het kleine kind probeer duidelijk te maken, dat ik uit Deguo, het land van de deugd kom, zoals Duitsland hier omschreven wordt, kijkt ze mij met een vragend gezicht aan. Van Deguo heeft ze nog nooit gehoord, voor haar en vele andere kinderen zijn alle langneuzen

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 29 augustus 1981

Reformatorisch Dagblad | 16 Pagina's

Een westerling leert China en bewoners kennen (II)

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 29 augustus 1981

Reformatorisch Dagblad | 16 Pagina's

PDF Bekijken