Zwingli beïnvloedde de Barmer Thesen

Na het Lutherjaar- herdenkt- het protestantisme dit jaar de Barmer 'fheseri, die inéde onder invloed van Karl Barth tot stand kwamen, alsmede de 500e geboortedag van de reformator, die wegens zijn haarkleur „Der rote Uli" genoemd werd. De hervorming van de kerk, die Zwingli in Zurich op gang bracht betekent het begin van het gereformeerde of hervormde protestantisme.

Eind deze maand is er een herdenking in de Grossmünster van Zurich, waar Zwingli werkte, alsmede in zijn geboorteplaats Wildhaus in het kanton Sankt Gallen. In maart zullen kerkhistorici op een congres te Hüningen zich over de betekenis van Zwingli buigen. Verder organiseren de Zwitserse kerken „disputaties", gesprekken over de rol van het geloof in deze tijd.

Eigen reformatie

In 1523 overtuigde Zwingli het stadsbestuur van Zurich ervan dat het met Rome moest breken. Hij heeft zijn doel niet bereikt: een eigen reformatie, die na Zurich, Bern, St. Gallen, Bazel en Schaffhausen ook in de rest van het eedgenootschap zou slagen. Op 11 oktober 1531 viel hij op het slagveld bij Kappeln in een strijd van het kanton Zurich tegen vijf roomskatholieke kantons. Als ketter werd Zwingli terechtgesteld: op de brandstapel, waarna zijn lijk werd gevierendeeld.

Het behoeft niet te verbazen dat van Zwingli de belangrijkste stelling van de Barmer Thesen (de kerk mag geen openbaring erkennen buiten Jezus Christus, het woord van de Schrift) afkomstig is. Voor de Zwitserse'reformator was de Bijbel, en niet de paus in Rome, de enige bron voor het christelijk gezag. Hij keerde zich dan ook tegen de rol van de priesters bij de bemiddeling van het heil. Veel van het latere puritanisme in het gereformeerde protestantisme is tot Zwingli te herleiden.

Afkeer

Luther en Zwingli waren het theologisch in veel opzichten eens. Zij deelden ook de afkeer van de radicaal-revolutionaire linker vleugel van de reformatie. Als afsplitsing van het Zwinglianisme ontstond juisf in Zurich de doperse reformatie, die niet alleen een nieuwe kerk, maar ook een nieuwe maatschappij wilde.

De invloed van Zwingli is vooral waarneembaar bij de kerken in Engeland en Amerika. Zijn opvattingen over een gedecentraliseerde kerk waar de gemeenten autonoom zijn, is te vergelijken met een politiek systeem dat gebaseerd is op lokale democratie.

Op een plaats waar Zwingli van 1516 tot 1518 als priester werkte, wordt dit jaar slechts amper aandacht aan zijn geboortedag besteed: het bedevaartsoord Einsiedlen, dat nooit het rooms-katholieke voor het protestantse geloof heeft verruild. Dit jaar juni hoopt Einsiedlen zijn belangrijkste pelgrim te begroeten: paus Johannes Paulus II.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen