Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Baldakijnorgel

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Baldakijnorgel

3 minuten leestijd

Kerk-, koor-, kist- en (huis)kamerorgels kennen we, maar niet ieder zal direct weten wat hij zich bij een baldakijnorgel moet voorstellen. Een koororgeltje met afdakje erboven, als een hemelbed? Het tekstboekje bij de zeer welluidende cd "Die Baldachinorgel - Roland Götz spiek aus Renaissance und Frühbarock" licht ons in. Het is een 16e-eeuws tafelorgeltje, met handbediende blaasbalgen aan de achterzijde. Het pijpenmateriaal is opgeborgen in een baldakijnachtig kastje van open houtsnijwerk, waartegen kostbare zijde. Die naam "baldakijn" betekent oorspronkelijk: zijde uit Bagdad.

Er zijn nog enkele 16e-eeuwse baldakijnorgeltjes bewaard, zoals in Hohenems, op de Churburcht en in het Escorial te Madrid (alleen de kast, uit de tijd van De Cabezón, plm. 15001566). Nu bespeelt Roland Götz, met Irene Götz aan de windvoorziening, een kopie van zo'n orgeltje, op een cd dié vorig jaar digitaal is opgenomen in het koor van de kloosterkerk van Blaubeuren. Het orgeltje is in 1986 door Johannes Rohlf voor Götz gebouwd. De organist wil het instrument —dat in de Renaissance vooral aan de hoven dienst deed bij dans- en schranspartijen... — presenteren met muziek uit het Alpengebied, Spanje en MiddenDuitsland, maar ook Engelse, Franse en Poolse composities weerklinken, De cd telt 18 nummers en de klank doet soms denken aan een instrument tussen koor- en kistorgel in. Götz kiest uit wereldlijke en geestelijke muziek, van "Ballo Lombardo" (Antonio Valente) en "Een Pavane" (Meester Newman) tot "Uss tieffer nodt schry ich zü dir" Qohannes Kotter, overleden 1541) en "Salvator with a meane" (John Redford, 1480-1547).

Spanje is aanwezig via Antonio de Cabezón, Venetië met Hieronimo Cavazzoni. Interessant is ook de muziek van Samuel Scheidt uit Halle ("Bruynsmedelijn"), de Poolse "Tabulatuur van Johannes van Lublin" (1540), de anonieme "Greensleeves" en "The Nightingale" en de Franse "Quatorze Gaillardes" uit 1531. Het tekstboekje verschaft summier informatie over de blinde organisten Valente en De Cabezón, over Scheidt en de orgelbouwers Compenius, de Engelse hoforganist dr. John Buil (sic!), die als balling in België stierf. 

N.a.v. "Die Baldachinorgel — Roland Götz spielt aus Renaissance und Frühbarock", FSM Studio XVII Augsburg, Ned. vert. Dureco Weesp

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 27 mei 1988

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's

Baldakijnorgel

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 27 mei 1988

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's

PDF Bekijken