Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

(Laster)campagne tegen Litouwen

Bekijk het origineel

+ Meer informatie

(Laster)campagne tegen Litouwen

Militairen doen steeds venijniger aanvallen op perestrojka

4 minuten leestijd Arcering uitzetten

VILNIUS — Was het recente optreden van het Sowjetleger in Litouwen deel van een zorgvuldig doorgesproken draaiboek, of begon het leger op het laatst eigenmachtig optreden te vertonen? Het was de afgelopen dagen even onduidelijk.

Zelfs Gorbatsjovs ideologische rechterhand Wadim Medwedev wist volgens de leider van de Litouwse (onafhankelijke) communisten niets af van het feit dat de militairen waren begonnen met de „herovering van gebouwen van de communistische partij van de Sowjet-Unie".

Het legeroptreden doet sterk denken aan eerdere acties in met name Oost-Europa. Het was even alsof de klok zo'n tien jaar werd teruggedraaid. Legergeneraal Warennikov, de bevelhebber van de Sowjetlandstrijdkrachten en als zodanig al enige tijd aanwezig in Litouwen om de situatie persoonlijk te coördineren, rechtvaardigde het optreden van zijn troepen met het feit dat ze handelden „op verzoek van de Litouwse communistische partij". Om precies te zijn: op verzoek van de aan Moskou trouw gebleven communisten „op het platform van de CPSU", zoals ze officieel heten. Anderen hadden zich na de „onwettige" onafhankelijkheidsverklaring meester gemaakt van die gebouwen, aldus Warennikov en dat was ontoelaatbaar. De geharde Afghanistan-veteraan (hij heeft, in tegenstelling tot vele collega-generaals, daar persoonlijk met het wapen in de hand meegevochten) verklaarde in een interview met het conservatieve Russische dagblad "Sowjetskaja Rossia" dat „lang niet het hele Litouwse volk het eens is met de huidige koers van de Litouwse regering. Ik heb me er van overtuigcf, in de stad (Vilnius) en de republiek zijn er nog krachten, van alle nationaliteiten, die onze Unie, onze gezamenlijke zaak zijn toegedaan".

Grommend ..& >

Duidelijk is dat het leger de gebeurtenissen in het Sowjetrijk al lang grommend van ongenoegen aanziet. Het moest eerst toestaan door Gorbatsjov te worden kaalgeplukt, dat het zonder veel ceremonieel uit Oost-Europa wordt gebonjourd en dan beginnen ze binnen de eigen Sowjetgrenzen ook nog eens. Rekruten uit verschillende republieken komen niet meer opdagen, militairen deserteren, universiteitsstudenten hoeven niet meer in het leger, intellectuelen hakken ongestoord in op de militairen en dan worden de bewakers van het vaderland ook nog eens aangepakt op hun meest tere plek —hele republieken scheiden zich af.

De militairen hebben zich, op een enkele uitzondering na, in reactie op dit alles teruggetrokken in de meest conservatieve Russisch- of Sowjet-nationalistische hoek, en doen van daaruit steeds venijniger aanvallen op de perestrojka. Hun spreekbuizen zijn de legerkrant De Rode Ster, het Russische dagblad Sowjet-Rusland en een hele reeks behoudende week- en maandbladen.

Hoewel het leger zich volgens Warennikov in Litouwen nog erg terughoudend heeft opgesteld, is duidelijk dat het uit het gebeuren toch zoveel mogelijk munt wil slaan. Men wil zich profileren als de verdedigers van het vaderland bij uitstek, zijn onmisbaarheid nog eens duidelijk onderstrepen. Zo wees generaal-luitenant Gaponenko, de commandant van het Baltische militaire district, in een ander interview op het gevaar voor de staat als zij, de militairen, er niet meer zouden zijn om de grenzen te verdedigen. Militairen uit zijn district zouden reeds oorlogsschepen van de NAVO, schijnbaar met duistere bedoelingen, voor de Litouwse kust hebben gesignaleerd. Maar hij verzekerde het volk ervan dat zijn ondergeschikten, alleen in' Litouwen al ruim 50.000 man, de situatie volledig onder controle hebben.

Banden met Duitsers

Een en ander wordt vqoral in "Krasnaja Zwezda" en de "Sowjetskaja Rossia" breed uitgemeten, maar ook de meeste andere Sowjetmedia doen mee aan de stemmingmakerij tegen "Sajoedis". Het lijkt ook wat dit betreft weer in alles op de oude georkestreerde acties van voor de perstrojka. De "Sowjetskaja Rossija" meent dat de Opperste Sowjet van Litouwen nu reeds actie onderneemt tegen „andersdenkenden".

Soms ontaardt het verbale geweld van de Russische pers in een persoonlijke lastercampagne. Zo wordt president' Landsbergis er van beschuldigd vroeger, in de jaren van de Duitse bezetting, intieme banden te hebben onderhouden met de Duitsers.

Al die publiciteit tegen het onafhankelijke Litouwen en tegen "Sajoedis" maakt deel uit van een bewuste campagne om de druk op Vilnius te vergroten (de conservatieve media hoeven echter al nauwelijks aangespoord worden), maar het gevaar is wel dat Moskou bij overreactie haar doel gemakkelijk voorbijschiet. De regering wil praten met Vilnius, maar door vooral op de bezwaren van de Russische en andere minderheden in te spelen, zet ze zelf aan tot nog meer spanning.

Dit artikel werd u aangeboden door: Reformatorisch Dagblad

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 30 maart 1990

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's

(Laster)campagne tegen Litouwen

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 30 maart 1990

Reformatorisch Dagblad | 32 Pagina's