Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Moebaraks 'mission impossible' bij dwarsligger Hafez al-Assad

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Moebaraks 'mission impossible' bij dwarsligger Hafez al-Assad

President Egypte moet obstakels voor Arabische Top in Irak opruimen

6 minuten leestijd

CAIRO — Kunnen de Arabieren massale joodse immigratie naar Israël voorkomen? Met die vraag en opdracht arriveerde de Egyptische president, Hosni Moebarak, vanmorgen in Damascus bij zijn ambtgenoot Hafez al-Assad.

Nadat Syrië in 1977 de banden met Egypte verbrak, hebben de staatshoofden elkaar niet meer bezocht. Dertien jaren kilte tussen Syrië en Egypte werden vandaag doorbroken, nadat in december de diplomatieke banden al werden hersteld.

De vernieuwing in de relaties tussen twee Arabische hoofdrolspelers in het MiddenOosten is op zich belangrijk genoeg. Maar Moebarak beoogt méér met zijn bezoek aan Hafez al-Assad. Hij heeft een 'mission impossible' te vervullen. Op 15 mei wordt in Bagdad een Arabische Topontmoeting georganiseerd. Twee agendapunten zullen de vergaderingen van de staatshoofden domineren: de gevreesde massale joodse immigratie naar Israël en de westerse campagne tegen Irak.

Scepsis over Top

De Arabische staten zijn serieus benauwd voor de effecten van de verwachte immigratie van Sowjetjoden naar Israël. De Syrische president is net terug uit Moskou, waar hij met Gorbatsjov over dit thema overlegde. Moebarak wil van Assad weten wat hij heeft besproken, omdat hij volgende week zelf ook naar Moskou gaat.

Al maanden wordt vooral door de PLO en Jordanië gepraat over het belang van een extra Top over de verwachte bevolkingsexplosie in Israël. Irak heeft dat idee opgepakt, de Arabische leiders naar Bagdad uitgenodigd en het agendapunt van de westerse campagne tegen Irak toegevoegd.

Egypte, Syrië en Saoedi-Arabië hebben tot nu toe sceptisch gereageerd op het nut van een Topontmoeting van de Arabische Liga. Vijftien andere staatshoofden hebben laten weten naar Bagdad te zullen komen, zo berichten kranten in de Golf.

Egypte en Saoedi-Arabië achten een topontmoeting zinloos als de deelnemers te verdeeld zijn om tot harde besluiten en een krachtige slotverklaring te komen. De grote dwarsligger in de Arabische wereld is de Syrische president en daarom staat of valt de komende Top met de invloed die Moebarak op Hafez al-Assad kan uitoefenen.

Persoonlijke haat

PLO-leider Jasser Arafat was maandag Moebaraks gast in Cairo om de Egyptische president nog eens op het hart te drukken hoe belangrijk het slagen van de Top is. Arafat heeft Moebarak gevraagd alles op alles te zetten om een verzoening tot stand te brengen tussen Assad en het Palestijnse 'staatshoofd'.

Het voornaamste struikelblok tussen Arafat en Assad is dat de Syrische leider zichzelf de ware vertegenwoordiger van de Palestijnen vindt. Ooit werd de naam "Syrië" gebruikt voor het huidige Syrië, Libanon, Palestina en Jordanië samen. Assad gelooft daarom dat hij de juiste leider voor dat hele gebied is.  Assad voegde Arafat eens toe: „Jij vertegenwoordigt de Palestijnen niet meer dan wij. Er bestaat geen Palestijns volk, er is alleen Syrië, en jij bent een onlosmakelijk deel van het Syrische volk en Palestina maakt onverbrekelijk deel uit van Syrië". 

In 1966 liet Assad, toen een jonge minister van defensie van Syrië, Arafat arresteren. De onafhankelijke houding van de leider van Fatah stond hem niet aan. Vanaf die tijd dateert Assads persoonlijke haat tegen dé Palestijnse leider, zegt de Israëlische Syrië-kenner Moshe Maoz.  In de Libanese oorlog kwam deze haat tot volle uitbarsting.

Syrë viel in 1976 Libanon binnen om de troepen van Arafat te verslaan. Het hoogtepunt van de breuk kwam in 1982, toen Arafat de indruk wekte met Jordanië en Egypte op Ronald Reagans vredesplan te willen ingaan. Arafat was dus bereid Israël binnen de grenzen van 1967 te erkennen. 

Dooi in Damascus  

Haféz al-Assad lijkt nu open te staan voor een verzoening met Arafat om het isolement van Damascus onder de Arabieren te doorbreken. Dat verlangen is ingegeven doordat de vroegere hechte banden met Moskou erg zijn aangetast nu de Sowjet-Unie een lege schatkist en handenvol interne problemen heeft.  De hele Arabische wereld heeft bovendien mét Jasser Arafat laten weten dat zij bereid is naar vrede met Israël te zoeken. Hafez al-Assad staat eenzaam aan de zijlijn toe te kijken hoe andere Arabische staatshoofden diplomatieke doelpunten proberen te scoren.  In dat 'spel' kunnen de Arabieren Hafez al-Assad in feite niet missen. Als president van een buurland van Israël is hij een hoofdrolspeler met 'gouden schoenen'. Hij kan niet worden gemist in het team van de Arabische staatshoofden die samen naar vrede zoeken.  De Syrische president heeft de afgelopen weken signalen gegeven dat ook hij met Israël wil onderhandelen. Doel van Assad is de teruggave van de Golan. Israël bezette en annexeerde dat Syrische gebergte na de oorlog van 1967. 

De Syrische bereidheid om in het kader van een algemene vredesconferentie met Israël te gaan praten, is een verzachting van het standpunt van dat land. De gepeperde taal van Damascus werd jarenlang gekenmerkt door de geur van kruit.  Moebarak hoopt de dooi in het Syrische standpunt te gebruiken om Hafez al-Assad op te nemen in de karavaan van gematigde Arabische staatshoofden die via onderhandelingen met Israël tot een omvattende vrede in het Midden-Oosten willen komen. 

Verdacht persoon  

Nadat Moebarak maandag met Arafat sprak, kreeg hij nog een telefoontje uit Bagdad. Ook de Iraakse president, Saddam Hoessein, wilde nog even praten over Moebaraks reis naar Damascus. Saddam Hoessein leeft in grote onmin met Assad. De tegenstelling tussen Irak en Syrië kwam tot uiting in de Golfoorlog. Syrië koos partij voor Iran. Dat was een symptoom van de decennia van spanning tussen Bagdad en Damascus. Zowel Hoessein als Assad wil de eerste viool spelen in de regio en beschouwt zichzelf als de ware vertegenwoordiger van de socialistische Baath Partij. 

Zal Hafez al-Assad bereid zijn naar Bagdad, het hol van de leeuw, te gaan voor een Topontmoeting die de westerse campagne tegen Irak bespreekt? Assad lacht in zijn vuistje om de negatieve pers die Irak momenteel heeft. Assad zelf is juist de gevierde man in het Westen door zijn ijveren voor de vrijlating van enkele gijzelaars uit Libanon.  Na een korte tijd van stilte hebben Irak en Syrië hun smaadcampagne via de media ook weer opgepakt. De Iraakse minister van informatie en cultuur, Latief Nassif Jassem, verklaarde deze week dat de Iraakse regering geen vertrouwen in Hafez al-Assad heeft. „Wij beschouwen hem als een verdacht persoon". Jassem liet ook weten dat zijn regering heeft besloten geen enkele samenwerking met Assad te zoeken.  Moebarak zal dus zijn hele diplomatieke trucendoos moeten gebruiken om Hafez alAssad over twee weken toch nog aan tafel bij Saddam Hoessein te krijgen. De tijd lijkt nog niet rijp voor een echte verzoening tussen de presidenten van Irak en Syrië.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van woensdag 2 mei 1990

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's

Moebaraks 'mission impossible' bij dwarsligger Hafez al-Assad

Bekijk de hele uitgave van woensdag 2 mei 1990

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's

PDF Bekijken