Bekijk het origineel

Oom Desi, de ongekroonde koning van Suriname

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Oom Desi, de ongekroonde koning van Suriname

Vogelvrij verklaarde ex-legerleider Bouterse is in eigen land mateloos populair

8 minuten leestijd

Desi Bouterse is vogelvrij verklaard nu Interpol op verzoek van Nederland naar hem op zoek is. De voormalig couppleger en legerleider uit Suriname zit volgens de Nederlandse Justitie tot over zijn oren in de drugshandel, reden dat men hem achter slot en grendel wil zien.

De kans dat Bouterse zich ook daadwer? keiijk laat vangen is erg klein. Hij is slim genoeg om zich niet te wagen in landen waar de kans groot is dat hij zal worden opgepakt en bevriende staten, zoals Brazilië en landen in het Verre Oosten, zullen het wel uit hun hoofd laten om hem in de kraag te vatten.

Dus reist de adviseur van staat, zoals zijn huidige functie plechtig luidt, volgende maand in de naam van partijgenoot en president Jules Wijdenbosch via een omweg naar China, waar de autoriteiten hem met alle egards zullen ontvangen.

Varkens fokken

In Suriname zelf laat men de laatste ontwikkelingen gelaten over zich heenkomen. Bouterse wordt door velen nog op handen gedragen en gezien als de ongekroonde koning van het land, staand op een voetstuk en onaantastbaar.

Iedereen in Suriname weet het. Of denkt het in ieder geval te weten: de wijze waarop Desi Bouterse aan zijn vermogen is gekomen is geen zuivere koffie. Want anders zou heel Suriname wel varkens zijn gaan fokken, de manier waarop Bouterse zelf zegt aan zijn kapitaal te zijn gekomen dat hem tot de rijkste mannen van het land heeft gemaakt. Maar hardop zeggen dat je dénkt dat de ex-dictator zijri’ geld heeft verdiend met de handel in cocaïne, is uit den boze. Want Suriname is een klein land en Bouterse en zijn vrienden kun je altijd wel eens nodig hebben.

De schijn tegen

Bouterse zelf heeft altijd met klem ontkend ook maar iets met de cocaïnehandel te maken te hebben gehad. Maar hij heeft de schijn wel erg tegen zich. Sinds hij met vijftien companen in februari 1980 een einde maakte aan de democratie in “Switi Sranan” (mooi Suriname), zoals de inwoners hun geliefde vaderland plachten te noemen, is het Surinaamse leger vergeven van de drugs.

Bouterse is door getuigen meer dan eens gesignaleerd in het gezelschap van Colombiaanse drugsbaronnen, en zijn rechterhand Etienne Boeren veen werd eindjaren tachtig door de Amerikaanse drugsbestrijdingsdienst DEA in Miami opgepakt op het moment dat hij een omvangrijke cocaïnedeal wilde afsluiten. Wijlen Pablo Escobar, tot voor enkele jaren de machtigste cocaïnebaas ter wereld, was in diezelfde periode, toen de grond hem in Colombia te heet onder te voeten werd, een tijd lang de gast van het regimeBouterse.

Doorvoerhaven

Suriname heeft voor de Colombiaanse drugshandelaren een uitstekende ligging. Als doorvoerhaven van cocaïne kan het prima dienst doen: in het Amazone-regenwoud kunnen vliegtuigjes uit Colombia ongemerkt landen en de uitvoer vanuit de haven richting Europa of de Verenigde Staten verloopt vlekkeloos omdat er van controle nauwelijks sprake is en slechtbetaalde douaneambtenaren zich maar al te graag laten omkopen om een oogje dicht te knijpen.

Dus toen de Surinaamse militairen kort na de staatsgreep,van 1980 de schatkist hadden geplunderd en op zoek waren naar nieuwe geldbronnen, zagen de Colombianen hun kans schoon en wisten van Suriname een voorbeeldige doorvoerhaven te maken.

Alleen al aan de eerste smokkelvlucht via Suriname zouden Bouterse en zijn companen ruim één miljoen gulden hebben overgehouden. En sindsdien vliegen vanuit Colombia, meestal via Venezuela of Brazilië, de Cessna-toestellen af en aan.

Bouterses zoon

Met de terugkeer naar de democratie in het begin van de jaren negentig en het gedwongen vertrek van Bouterse als leger leider, moesten de drugshandelaren iets omzichtiger te werk gaan. Van tijd tot tijd werd een vliegtuigje onderschept met een forse partij drugs, maar justitie stond verder machteloos.

En sinds Jules Wijdenbosch eind vorig jaar op papier de sterkste man van het land werd, met Bouterse als gangmaker, hebben de Colombianen en de Surinaamse drugshandelaren weer de vrije hand. Alle sleutelposten binnen het Nationale Leger en op andere cruciale posten in het land zijn weer bezet door partijgenoten en sympathisanten van Bouterse. Zelfs op buitenlandse diplomatieke posten zijn dubieuze functionarissen gestationeerd.

Vooral op de Surinaamse ambassade in de Braziliaanse hoofdstad Brasilia lijken minder frisse praktijken voor de hand te liggen, nu oud-militair Ruper Christopher daar tot ambassadeur is benoemd. Christopher was jarenlang de rechterhand van Bouterse en is door Nederland op de zwarte lijst gezet in verband met zijn mogelijke betrokkenheid bij de drugshandel.

Ook Bouterses zoon Dino heeft zich onlangs bij het ambassadepersoneel in Brazilië gevoegd. Hij zat twee jaar geleden enkele maanden in de cel in verband met zijn betrokkenheid bij een cocaïnedeal.

Optrekjes

Het Interpol-arrestatiebevel brengt Suriname in een lastig parket. Enerzijds is Bouterse de onbetwiste leider in het land, die achter de schermen de touwtjes stevig in handen heeft, aan de andere kant zit men niet te wachten op een internationa’ Ie boycot, omdat men de naam draagt een soort vrijplaats te zijn voor drugsboeven.

Maar Bouterse, die als adviseur van staat de diplomatieke status heeft gekregen van Wijdenbosch, zegt zelf nergens van wakker te liggen. Hij liet eerder deze week weten het arrestatiebevel te zien als een „nieuwe actie van Nederland om Suriname in een kwaad daglicht te stellen”. In zijn luxe villa in de buitenwijk Leonsberg van de hoofdstad Paramaribo leeft Bouterse als een vorst, omgeven door schotelantennes, bewakers én een kleine privédierentuin met vooral apen. De woning aan de ‘Suriname-rivier, niet ver van de monding bij de Atlantische Oceaan, is omgeven door hoge muren. Pottenkijkers zijn niet welkom en worden door lijfwachten tot doorrijden gemaand op last van „meneer Bouterse”.

Het is een van devele optrekjes van de 51-jarige ex-dictator. Toen hij het nog in militair uniform en met de wapens in de hand voor het zeggen had in het land, vertoefde hij nooit langer dan een paar nachten achter elkaar in hetzelfde huis, om het zijn tegenstanders zo moeilijk mogelijk te maken een eventuele aanslag op hem te plegen.

Populair

Bij buitenstaanders moet het vreemd overkomen dat een man die zeer waarschijnlijk bloed aan zijn handen heeft en van wie het overduidelijk lijkt te zijn dat hij zich op het criminele pad bevindt, zo door zijn landgenoten op handen wordt gedragen.

Immers, de Decembermoorden van 1982, waarbij vijftien tegenstanders van de dictatuur door de militairen koelbloedig werden gemarteld en vervolgens uit de weg werden geruimd, ligt menigeen nog vers in het geheugen. Maar Surinamers vergeten kennelijk snel en de roep om een onderzoek naar wat zich in die bewuste decembernacht heeft afgespeeld en wie de trekker heeft overgehaald, wordt steeds minder luid en lijkt alleen in Nederland zo nu en dan nog in het openbaar hoorbaar. Dat Bouterse zo waanzinnig populair is in eigen land heeft hij voor een groot deel te danken aan de huidige generatie politici, die er in de afgelopen jaren niet in zijn geslaagd de economische crisis in de voormalige kolonie de kop in te drukken.

Onder president Ronald Venetiaan, die van 1991 tot een jaar geleden leiding gaf aan de uit vier partijen bestaande NieuwFrontcoalitie, hielden politici, zich meer bezig met elkaar in de haren te vliegen dan zich druk te maken over de noden van het volk. Bouterse kon daar slim op inspelen met zijn Nationale Democratische Partij (NDP), die in 1987 werd opgericht als politieke arm van de toen nog zittende militaire machthebbers.

Volksfeesten

Nadat Bouterse zijn militaire uniform had verruild voor een driedelig maatkostuum, ontpopte hij zich tot de man die het beste met het volk voorheeft, die vooral in de armere wijken van Paramaribo en het allesbehalve welvarende binnenland op een enorme aanhang kan rekenen. „Wat hij in het verleden heeft gedaan is niet zo van belang. Natuurlijk heeft hij zijn fouten gemaakt, maar daarvoor is hij mens. Bouterse is met zijn NDP de enige die echt om’ het volk geeft, die weet waar de problemen liggen”, zegt Marcha Labadie, die in een armzalige woning in de volkswijk Latour woont.

Zelf zegt de verpleegster het sinds het aantreden van de regering van Bouterses partijgenoot Jules Wijdenbosch beter te hebben gekregen. „We hebben een forse salarisverhoging gekregen, al is het nog steeds niet genoeg om van rond te komen”, aldus Labadie, die maandelijks ongeveer 350 Nederlandse guldens verdient. Partijbijeenkomsten van Bouterse, zoals onlangs ter gelegenheid van het tienjarig bestaan van de NDP, ontaarden meestal in volksfeesten in het NDP-thuishonk OCER, niet ver van het centrum van de stad. De ook in Nederland populaire Surinaamse hond Reinforcement is daar steevast van de partij om de vele duizenden gasten te vermaken.

Hét moment van de bijeenkomst is echter altijd de toespraak van oom Desi of Bouta, zoals Bouterse liefkozend wordt genoemd. Want voor een groot deel van het Surinaamse volk is Bouterse de onbetwiste, onbekroonde koning van het land.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 9 augustus 1997

Reformatorisch Dagblad | 22 Pagina's

Oom Desi, de ongekroonde koning van Suriname

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 9 augustus 1997

Reformatorisch Dagblad | 22 Pagina's

PDF Bekijken