Bekijk het origineel

Rijssen op Roemeense rommelmarkt

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Rijssen op Roemeense rommelmarkt

Actie bezorgt Hongaarse kerk sympathie van Roemeense zijde

6 minuten leestijd

BIHARIA - Honderd leesbrillen van Het Kruidvat verkocht de Ryssense Oost-Europa Commissie (ROEC) op twee rommelmarkten in Roemenië. Hus honderd kuub aan andere goederen. De opbrengst was bestemd voor de plaatselijke Hongaarse Gereformeerde Kerk. De Rijssenaren zijn zeer te spreken over het resultaat van de actie, die naar ze hopen navolging vindt bij andere commissies.

De ROEC verzorgt al jaren hulptransporten naar landen in het voormalige Oostblok. Samen met de hervormde gemeenten van Hengel o (Gld.), Bussum, Zwolle, Scherpenzeel en Nijkerk hebben de Rijssenaren alvele kubieke meters goederen naar het Oosten vervoerd. „We proberen dat heel bewust te doen”, zegt Gert Rohaan. „Zomaar ergens goederen dumpen heeft niet zoveel zin. Mijn broer uit Zwolle brengt regelmatig een oriëntatiebezoek aan een Oost-Europees land om de nood wat in kaart te brengen”.

Startkapitaal

Vorig jaar nam de ROEC een proef met het organiseren van een rommelmarkt in een Roemeens dorp. Deze had succes en kreeg van de zomer een vervolg. In het dorp Biharia liep ds. B. Csemak van de Hongaarse Gereformeerde Kerk met plannen rond om een bejaardencentrum te bouwen. De grond was al aangekocht, maar om een vergunning te krijgen had de kerkelijke gemeente een startkapitaal nodig van 12 miljoen lej, omgerekend ruim 3000 gulden. In Satu Mare ontstond door de arbeid van ds. K. Boyga een gemeente, die gaandeweg groeide. Een kerkgebouw was er niet, zodat de gemeente in de openlucht samenkwam. Ook’s winters. Inmiddels verrijst een kerkgebouw in Satu Mare. Een kelder is gereed, de muren worden opgetrokken. Zonder bouwkraan. De stenen worden met emmers naar boven gehesen. Aan moed ontbreekt het niet in Satu Mare. Wel aan geld.

150 liter ranja

Achter de rommelmarkt zit een duidelijke filosofie. De Hongaars gereformeerde minderheid maakte er een positief gebaar mee richting de Roemenen, legt Gert Rohaan uit. „Roemenen zijn soms jaloers als de Hongaren telkens hulpgoederen ontvangen. Dit keer verkocht de Hongaarse kerk goederen voor zeer lage prijzen. Het feest was helemaal compleet toen bleek dat we gratis sleutelhangers en plastic tassen uitdeelden. Ook hebben we 150 hter ranja geschonken. Zelfs in een Roemeense krant stond een positief verhaal over de Hongaarse kerk”.

We schakelden ook gemeenteleden in om de rommel markt op poten te zetten, voegt Janna Vrugteveen toe. „Zo konden ze zich inzetten voor hun eigen kerk. En dat doen ze graag. We staan telkens weer versteld van hun grote betrokkenheid bij het kerkelijk leven. Gemeenteleden bekommeren zich vaak meer om een mooi kerkgebouw dan om hun eigen huis. Door een symbolisch bedrag voor hulpgoederen te moet en betalen, beseffen Roemenen ook dat hulp niet altijd vanzelf komt. En de kerk kreeg door de actie een groot bedrag in handen om haar bouwplannen uit te voeren”.

Het idee van een rommel markt sloeg aan. Tientallen Rijssenaren hielden grote schoonmaak. Ze sleepten 80 kubieke meter goederen naar de opslagruimte aan de Bleekstraat. Het actiecomité in Scherpenzeel, waarmee Rijssen nauw samenwerkt, voegde 20 kuub toe. Kleding, wekpotten, elektrische apparaten en schoenen stroomden binnen. Het Rijssense comité kocht zelf honderd leesbrillen bij Het Kruidvatè 1,99. Voor een Nederlander een pietluttig bedrag, voor een Roemeen een rijk bezit.

Enthousiast over het overweldigende succes kwamen de dertien Rijssenaren onlangs terug uit Roemenië. Eigenlijk liep alles goed, verzekert Alie Rohaan. Tegenvallers waren er nauwelijks. Wel maakten de Nederlanders bij de grens met Roemenië kennis met argwanende douaneambtenaren. Volgens üun berekening waren de Kruidvat-brillen per stuk 30. 000 lej waard. De invoerrechten kwamen uit op ruim 150 gulden. OnderhandeUngen brachten het invoertarief op vijf leesbrillen.

Stofwolk

De rommel markt zou’s morgens om negen uur beginnen. Toen de Rijssena-’ren om half acht bij het schoolgebouw arriveerden, stonden daar ruim honderd kooplustige Roemenen te wachten. De menigte groeide maar aan en was alsnel niet meer te houden. „Toen we de hekken openden”, vertelt Rohaan. „ontstond er een onvergetelijk tafereel. Binnen de kortste tijd hing er boven het schoolplein een grote stofwolk. Overal liepen en renden de mensen door elkaar heen om toch maar zo veel mogelijk te kunnen kopen”.

’t Was een groot feest voor de Roemenen, vult zijn vrouw aan. „Vooral toen de vlaggetjes en ballonnen voor de dag kwamen. Zelfs bejaarde mensen zag jeermee lopen”. Het raden van de naam van een popliep op niets uit. De Roemenen snapten de spelregels niet. Bovendien bleek de pop na vijf minuten al te zijn verkocht.

Trieste gevallen

De Rijssenaren hadden hun handen vol om de verkoop in goede banen te leiden. Van diefstal hebben ze weinig gemerkt. Wel kwamen ze een handelaar op het spoor die op alle goederen wel iets had aan te merken, zodat de prijs moest zakken. „Gelukkig waren er Roemeense helpers”, zegt Janna Vrugteveen. „Die herkennen zulke handelaren wel “.

De Nederlandse verkopers kwamen ook trieste gevallen tegen. Het gastgezin waar het echtpaar Dommerholt verbleef, moest rondkomen van een aow van ruim 20 gulden per maand. „Soms zochten mensen op de rommel marktiets uit, maar moesten ze bekennen dat ze geen geld genoeg hadden. Een vrouw zocht in haar portemonnee en begonte huilen. Er zat niet genoeg geld in. Dan stopten we spullen in een tas, met daaraan een kaartje:gratis”.

De tweede rommelmarkt, in Satu, liet dezelfde taferelen zien. Het verschil was dat de markt niet in de openlucht plaatsvond - dat mocht niet van de burgemeest ermaar in de kerk in aanbouw. Omdat het gebouw niet kon worden afgesloten, hepen j ongeren uit Scherpenzeel die juist in die tijd in Roemenië verbleven, ’s nacht wacht. Tijdens de markt liet de pohtie telkens een groep mensen binnen. Als die waren uitgekocht, mocht een volgende groep de kerk in.

Psalm 42

Bijna 25 miljoen lej bracht de markt in Biharia op. Satu was goed voor 29 miljoen. Bij de overdracht van het geld aan de plaatselijke predikant begonnen gemeenteleden spontaan Psalm 42 te zingen: „Maar de Heer’ zal uitkomst geven”.

De ROEC hoopt in een volgend jaar weer een rommel markt te organiseren. Het is zeer arbeidsintensief, zegt Gert Rohaan, maar de moeite wordt rijk beloond. Hopelijk nemen andere comités het idee over. „Al was de volgende rommel markt over een week, toch ging ik direct weer, naar Roemenië”, laat Alie Rohaan weten.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van maandag 25 augustus 1997

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

Rijssen op Roemeense rommelmarkt

Bekijk de hele uitgave van maandag 25 augustus 1997

Reformatorisch Dagblad | 14 Pagina's

PDF Bekijken