Het klikt tussen Bush en Poetin

Dit bleek na afloop van de topontmoeting tussen de Russische president Vladimir Poetin en zijn Amerikaanse ambtgenoot George W. Bush in Slovenië afgelopen zaterdag. Deze eerste kennismaking tussen beide wereldleiders is in de Russische media als groot succes afgeschilderd, ondanks het feit dat er eigenlijk geen enkel concreet resultaat is bereikt.

Ook aan de maandenlange agitatie van de Russische pers tegen de Amerikaanse plannen voor een raketschild lijkt in een keer een einde te zijn gekomen. Het feit dat het tussen Poetin en Bush zaterdag persoonlijk goed klikte -ze spraken zelfs over hun dochters en schoonmoeders- is voor de Russen het signaal dat er een einde is gekomen aan de periode van afgekoelde betrekkingen tussen beide landen.

Onverwachts

Dit is des te opvallender aangezien aan de vooravond van de topontmoeting veel Russische commentatoren nog meenden dat een persoonlijke ontmoeting van een paar uur er nooit toe zouden kunnen leiden dat de betrekkingen tussen beide landen weer genormaliseerd kunnen worden.

En die waren eigenlijk al sinds het aantreden van Bush begin dit jaar aan het verslechteren, ondanks de aanvankelijke verwachtingen in Rusland dat een Republikeinse president juist beter zou zijn voor de Russisch-Amerikaanse betrekkingen.

De belangrijkste gebeurtenissen die deze verwachtingen niet deden uitkomen, waren de grootschalige spionnenuitwijzing uit de VS na de arrestatie van de geheim agent Hanssen en de aankondiging van Bush om eenzijdig een antiraketschild op te bouwen en daarvoor het ABM-verdrag, de hoeksteen van alle internationale veiligheidsverdragen sinds 1972, op te zeggen.

Vooral de wijze waarop Bush over Rusland sprak -feitelijk negeerde hij de afgelopen maanden vrijwel geheel het bestaan van het land- veroorzaakte veel kwaad bloed onder de Russen. Uit enquêtes blijkt dat de anti-Amerikaanse stemming het afgelopen half jaar flink is toegenomen en dat meer dan eenderde van de bevolking de VS als belangrijkste bedreiging voor de Russische nationale veiligheid ervaart. Andere als bedreigend ervaren landen voor Rusland komen niet eens boven de vijf procent uit.

Dit was uiteraard koren op de molen van de militaire haviken die de verslechterende betrekkingen van de afgelopen maanden aanwendden om te pleiten zich definitief van de VS af te wenden. Zij herinnerden eraan dat de wapenwedloop begin jaren tachtig ten tijde van Ronald Reagan -met Star Wars als belangrijk onderdeel- tot het einde van de Sovjet-Unie hebben geleid.

Zij herhaalden ook niet overtuigd te zijn van de Amerikaanse oprechtheid bij de pogingen langdurig met de Russen militair samen te willen werken. Bovendien wezen ze op de grote nadelen van een dergelijke samenwerking, namelijk het op termijn opdrogen van de miljardenverkopen van Russische nucleaire technologie aan landen als China en Iran.

China

Zij juichten ook het recente bezoek van Poetin aan China toe aan de vooravond van de topontmoeting met Bush. De Russische president sprak daar onder meer over strategische samenwerking tussen Rusland en China als tegenwicht tegen de "groeiende Amerikaanse invloed" in de wereld. Ook bracht hij daar samen met de Chinese leider Jiang Zemin een verklaring naar buiten waarin hij de Amerikaanse plannen voor een raketschild scherp veroordeelde.

Maar Poetin volgt een hele andere tactiek dan de haviken. Hij lijkt het zoveel mogelijk landen naar de zin te willen maken, waarbij voor Rusland de economische belangen voorop staan. Zo is China al jarenlang de grootste afnemer van Russische wapens en de vraag hiernaar van Chinese zijde neemt alleen maar toe.

Maar de Verenigde Staten is op zijn beurt weer veruit de grootste investeerder in Rusland. En aangezien Poetin ernaar streeft de buitenlandse investeringen in zijn land aanzienlijk te vergroten is hem er alles aan gelegen het de Amerikanen nog aantrekkelijker te maken hun geld in Rusland te investeren. Goede politieke betrekkingen zijn daarbij essentieel.

De ontmoeting tussen Poetin en Bush zaterdag leidde er volgens de Russische president toe dat Rusland en de Verenigde Staten een goede basis hebben gevonden om hun samenwerking te versterken. Ook benadrukte Poetin dat Rusland de NAVO niet meer als bedreiging beschouwt en herhaalde hij dat zijn land op termijn zelfs lid van het westerse bondgenootschap zou kunnen worden

NAVO

De ogenschijnlijke halsstarrige opstelling van de Russen lijkt dan ook alleen maar als doel te hebben om de Amerikanen tot meer compensatie te dwingen voor hun raketschildplannen, onder meer in de vorm van technische hoogwaardige samenwerkingsprogramma's met de Russen. Poetin zou zich namelijk allang hebben neergelegd bij Bush' raketschild.

In die zin kan de top in Slovenië worden uitgelegd als een Russisch diplomatiek succes. De Amerikanen waren immers bereid om "te spreken, te horen en te luisteren" naar de Russen, aldus Poetin. En dat betekent dus dat ze Rusland nog steeds beschouwen als een grote mogendheid waar rekening mee gehouden dient te worden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen