Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Portfolio populair

Bekijk het origineel

+ Meer informatie

Portfolio populair

4 minuten leestijd Arcering uitzetten

Er was onlangs een themadag over "Portfolio en EVC" (erkenning eerder verworven competenties) in Ede. Mijn belangstelling ging met name uit naar het begrip portfolio. Al een aantal jaren kom je dat toverwoord in het onderwijs tegen en ik wilde wel eens precies weten wat het inhoudt en waar het goed voor is. Dus op naar de Reehorst.

Gelukkig blijk ik niet de enige analfabeet op dit gebied. "Portfolio is hot", betoogt een van de sprekers. "Binnen nu en tien jaar voegt u geen curriculum vitae meer bij een sollicitatiebrief maar een portfolio." Het blijkt dat een verzameling werkjes van een peuter of kleuter ook een portfolio genoemd kan worden, evenals een poëziealbum en een examendossier uit het studiehuis. Een portfolio gaat zorgen voor een "warme overdracht van leerlingen van het vmbo naar het mbo." Volgens een brochure van de Stichting Leerplan Ontwikkeling kan een portfolio binnen het onderwijs als volgt worden gedefinieerd: "Een portfolio is een door de persoon aangelegd dossier waarin tastbare bewijzen van kunnen zijn opgenomen."

Bij het samenstellen van een portfolio heeft de leerling dus een actieve rol. De criteria die gelden voor de inhoud zijn erin opgenomen, evenals de beoordelingscriteria van het door de leerling geleverde werk. Ook de zelfreflectie van de leerling op de inhoud van zijn/haar (groeiende) portfolio vormt een belangrijk onderdeel. Het gaat hierbij niet alleen om de registratie van prestaties op kennisgebied, maar ook om eigen ervaringen, gevoelens, wensen, opvattingen, houdingen en ambities van de leerling. Een portfolio is dus een waardevol middel om een professionele houding te ontwikkelen ten aanzien van levenslang leren. En om mee te kunnen draaien in een maatschappij waar naast vakinhoudelijke kennis vooral persoonlijke en maatschappelijke competenties worden gevraagd.

Onderzoek heeft aangetoond dat in het huidige onderwijs 50 tot 60 procent van de tijd besteed wordt aan het bijbrengen van kennis, 30 tot 40 procent aan het aanleren van ambachtelijke vaardigheden en 10 procent aan de ontwikkeling van persoonlijke kwaliteiten. In de huidige en toekomstige maatschappij moet echter 50 tot 70 procent besteed worden aan de ontwikkeling van persoonlijke kwaliteiten, 20 tot 30 procent aan ambachtelijke vaardigheden en slechts 10 tot 20 procent aan directe kennisoverdracht. Er moet niet geleerd worden voor 2002, maar voor 2010, 2020 en 2030.

Over tien à vijftien jaar zal 60 procent van de huidige beroepen niet meer bestaan. Het mbo is dan ook druk in de weer om verlost te raken van de ongeveer 700 verschillende specifieke opleidingen met bijbehorende diploma's. Men wil terug naar ongeveer 120 globale diploma's, waaraan portfolio's gekoppeld worden die inzicht geven in de individuele competenties van de leerlingen en hun vermogen tot levenslang leren.

Op deze themadag werd ik weer met mijn neus op de feiten gedrukt dat ons onderwijs vanwege de snelle ontwikkelingen in het bedrijfsleven en in de rest van de maatschappij, en vanwege de vragen die daarbij aan (toekomstige) participanten gesteld worden, om een andere, individuelere invulling vraagt. En dat de inzet van portfolio's een waardevol hulpmiddel is bij de voorbereiding op deelname aan die maatschappij. Dat vraagt wel om een gemeenschappelijke onderwijskundige visie van een docententeam. Voor de leerling en voor de docent betekent het portfolio een nieuwe opgave, die van de onderwijsgevende belangrijke vaardigheden vraagt op het gebied van individuele gesprekstechnieken en begeleidingsvaardigheden. Daar is de docent vaak niet voor opgeleid, dus staat hij er huiverig tegenover. Maar ook docenten moeten beseffen dat voor hen levenslang leren net zo goed geldt als voor de rest van de maatschappij.

Het lijkt me een goede start als docenten eerst hun eigen portfolio leren ontwikkelen, gekoppeld aan hun persoonlijk ontwikkelingsplan. Wanneer ze daar de zin van ontdekken, zal de invoering in het onderwijsleerproces een stuk gemakkelijker verlopen.

Drs. G. Bergacker, lid centrale directie Hoornbeeck College

Dit artikel werd u aangeboden door: Reformatorisch Dagblad

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 10 mei 2002

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's

Portfolio populair

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 10 mei 2002

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's