Digibron cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Digibron te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Digibron.

Bekijk het origineel

Een kasteel in de achtertuin

Bekijk het origineel

+ Meer informatie

Een kasteel in de achtertuin

Dappere en ondeugende Blesdijker bouwt aan zijn jongensdroom

5 minuten leestijd Arcering uitzetten

De Markeweg in Blesdijke, een dorp ten zuiden van Wolvega is een typische plattelandsweg met huizen in lintbebouwing. Niks bijzonders op het eerste oog. Maar wie goed kijkt, ziet op een gegeven moment een kasteelruïne tussen de bosschages opdoemen. Wie de moeite neemt om het modderpad op te rijden, ziet dat het niet gaat om een burcht uit een ver verleden, maar om een kasteel in wording. Gregorius Halman (56) bouwt in zijn achtertuin aan zijn jongensdroom.

Rondom het kasteel staan steigers gemaakt van ruwe boomstammen. Drieënhalve verdieping heeft Gregorius Halman inmiddels voltooid. In het midden een vierkante ruimte met vier torens aan de uiteinden. Een dak zit er nog niet op.

Hij geeft een rondleiding: "We beginnen onderin, daar ben ik tien jaar geleden ook begonnen." Hij loopt via een trap een donkere kelder in. In de hoek staan oude wijnvaten en aan de muren hangen maskers. Het ruikt hier oud. Dat komt door de gebruikte bouwmaterialen die hij verwerkt. Hij wijst op dikke draagbalken in het plafond: "Die komen uit een boerderij uit 1600. Het gaat mij om de sfeer, dat is het allerbelangrijkste."

De kasteelheer noemt zijn burcht "Olt Stoutenburgh", vernoemd naar het kasteel "Toutenburg" van de bisschop van Munster dat in de zestiende eeuw 30 kilometer verderop stond. "Stout betekent niet alleen ondeugend", verklaart Gregorius de naam. "Het betekent ook dapper. Je moet dapper en ondeugend zijn voor een project zoals dit."

Olt Stoutenburgh is gebaseerd op de dertiende-eeuwse bouwkunst. "Toen bouwden ze nog puur; steen, ijzer en hout, meer materialen gebruikten ze niet. Geen tierelantijnen en andere poespas", vindt hij. Olt Stoutenburgh is geen replica van een bestaand gebouw. Het is een samenraapsel van herinneringen aan kastelen, kerken en kathedralen die Gregorius Halman bezocht tijdens reizen.

Boven heeft Halman een soort ridderzaal gemaakt compleet met nissen, doorkijkjes, glas-in-loodramen en een altaar. In een van de torens in de hoek zit een wenteltrap naar de volgende verdiepingen. Daar stuiten we op een massief houten deur met prachtig ijzerbeslag. "Die komt uit een verzorgingstehuis in Den Haag dat moest wijken voor de uitbreiding van de Tweede Kamer", vertelt Halman trots.

Emotie

Tekeningen van zijn kasteel heeft hij niet. Hij doet alles uit het hoofd. "Ik scharrel en sjacher eerst het materiaal bijeen en daaromheen bouw ik de muren." De bakstenen zijn ook allemaal oude stenen. De buitenmuren maakt hij van oude straatklinkers. "Die stenen hebben heel wat meegemaakt. Dat kan liefde zijn, maar ook ellende. Die emotie, dat zoek ik." De bouwer wil er nog één verdieping bovenop zetten: "Om over de velden te kunnen kijken om de vijand aan te zien komen."

Zijn bouwstijl omschrijft hij als "pure fantasie" en als "gregoriaans", naar zijn eigen voornaam. Gregorius heeft leren bouwen toen hij als negentienjarige rondtrok door voormalig Joegoslavië. Daar kwam hij aan de kost door te werken voor lokale aannemers. Verder heeft hij zichzelf alles aangeleerd door het af te kijken van vakmensen.

Halman wil verder werken, dus gaat hij weer aan de slag. Op dit moment maakt hij een tunnel van zijn woonhuis, dat ernaast staat, naar de burcht. Zijn oudere broer Henk is vandaag langsgekomen om te helpen. Verder doet hij alles zelf. Hij is al vier weken bezig met de gang naar zijn huis. "Niet elke dag, want ik moet ook geld verdienen", vertelt hij, terwijl hij verder metselt. Halman heeft een kostuumverhuurbedrijf in Zwolle. Hij laat historische kleding namaken van afbeeldingen uit oude boeken en prenten. Die verhuurt hij aan historische verenigingen, filmmaatschappijen, fotografen en anderen die een kostuum nodig hebben uit een bepaalde periode. Rijk is hij niet: "Ik kan geen gekke dingen doen. Maar dit is een hobby en alle hobby's kosten geld."

Vergunning

Door ruimtegebrek binnen zijn bedrijf is het idee van de burcht ontstaan. Hij wilde eerst een loods in de tuin neerzetten voor was- en strijkwerkzaamheden en om kleding op te slaan. Door zijn afkeer van moderne architectuur stapte hij daar al snel weer van af. Halman besloot een kasteel te bouwen in de stijl van zijn kostuums. Het heeft twee jaar geduurd voordat de bouwvergunning rond was.

Het Blesdijkse bouwwerk is vooral een protest tegen de hedendaagse architectuur, die Halman verafschuwt. "Tegenwoordig kunnen ze niet meer bouwen. Kijk maar eens naar een nieuwbouwwijk. Dat is vaak een ratjetoe van bouwstijlen en er is altijd wat mis met die huizen. Ze bouwen heel groot, want mensen hebben tegenwoordig een computerkamer en een gastenverblijf nodig. Maar dan maken ze de plafonds veel te laag, waardoor het helemaal niks meer is", zegt hij stellig. Zelf had hij ook liever in de dertiende eeuw geleefd. "Het leven is nu veel te jachtig met al die computers en toestanden. Vroeger keken ze meer naar schoonheid dan naar snelheid", vindt hij. "Ik wil de rust terug uit die tijd. De wereld was veel kleiner. Veel mensen kwamen hun hele leven niet verder dan 20 kilometer van hun erf."

Toch heeft hij water en elektriciteit in zijn kunstwerk aangelegd en op de bovenverdiepingen komt ook vloerverwarming. Als hij daarop gewezen wordt, benadrukt Halman nogmaals dat het vooral om de sfeer van de Middeleeuwen gaat en niet om authenticiteit.

Feesten

Bezoekers weert de kasteelheer liever van zijn terrein. Ze schijnen met bussen langs te komen en er liggen al verschillende aanvragen voor feesten. "Als ik daar aan begin, krijg ik dit nooit af." Wanneer zijn kasteel is voltooid, kan Halman niet zeggen. "Ik verlang helemaal niet naar de dag dat het klaar is. Wat moet ik dan?"

Dit artikel werd u aangeboden door: Reformatorisch Dagblad

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 25 september 2004

Reformatorisch Dagblad | 36 Pagina's

Een kasteel in de achtertuin

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 25 september 2004

Reformatorisch Dagblad | 36 Pagina's