Bekijk het origineel

Verdieping

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Verdieping

4 minuten leestijd

"Of wat vrouw, hebbende tien penningen, indien zij één penning verliest, ontsteekt niet een kaars, en keert het huis met bezemen, en zoekt naarstiglijk, totdat zij dien vindt? En als zij dien gevonden heeft, roept zij de vriendinnen en de geburinnen samen, zeggende: Weest blijde met mij; want ik heb den penning gevonden, dien ik verloren had. Alzo, zeg Ik ulieden, is er blijdschap voor de engelen Gods over één zondaar, die zich bekeert."Lukas 15:8-10

Bij de eerste aanblik zijn de gelijkenissen van de verloren penning en van het verloren schaap aan elkaar gelijk. De decors mogen verschillen, de acties zijn gelijk: verloren, gezocht en gevonden. Met grote blijdschap tot gevolg.

Dat beide gelijkenissen nauw op elkaar aansluiten, blijkt ook uit het woordje "of", waarmee vers 8 begint. Toch is er geen sprake van onnodige herhaling, wel van verdieping in wat Christus Farizeeën en Schriftgeleerden wil leren. Aan hen zijn de drie gelijkenissen vooral geadresseerd, om hun het misplaatste van hun reactie (vers 2) te laten zien.

Wie zal morren tegen een arts die niet zijn gezonde, maar wel zijn zieke patiënten bezoekt? In die lijn ligt immers de reactie van Israëls geestelijke leidslieden. Over hun hoofden heen mogen tollenaars en zondaars zich echter door Jezus' woorden bemoedigd en getroost weten. "Hij kwam voor hen die zich zo diep verloren en zo naamloos arm weten, dat ze aan Jezus niet meer voorbij kunnen gaan" (dr. H. F. Kohlbrugge).

De verdieping die Jezus aanbrengt in de gelijkenis van de verloren penning komt tot uiting in de mate van ver¡lorenheid, de intensiteit van het zoeken en de grenzeloze (immers hemelse) vreugde om het vinden.

Het is goed te weten dat "verloren zijn" naar de betekenis van het Griekse woord inhoudt: omkomen, te gronde gericht worden. Dat is erger dan iets verliezen dat slechts ligt te wachten totdat het gevonden wordt. De christenjood Da Costa vergelijkt in zijn Bijbellezingen over Lukas 15 het verloren zijn van de penning met die van het schaap. Beide zijn verloren in de diepe betekenis van het Griekse woord. Als het schaap niet gevonden wordt, komt het om. Als de penning niet gevonden wordt, beantwoordt hij niet aan zijn doel.

Het gaat echter om wat Jezus bedoelt. Hij wil in de tweede gelijkenis het verloren zijn nog sterker benadrukken. In dat verband (en we beseffen dat het om menselijke vergelijkingen gaat, maar die zeggen wel iets) stelt Da Costa dat het schaap nog kon blaten, maar dat de penning niets kon doen.

Meer nog dan het verloren schaap drukt de verloren penning ¾nze naamloos diepe verlorenheid uit. Niets kunnen (en willen) we doen aan ons behoud. Hopeloos verloren zijn wij als God er niet aan te pas komt. Maar God steekt Zijn hand uit!

Dat wordt in de gelijkenis van de verloren penning op een nog heerlijker en indringender manier door Jezus getekend dan in die van het verloren schaap. Menig verteller laat de mens uit vers 4 afdalen in diepe ravijnen en hem een weg banen door stekelige struiken. Daarvan maakt de gelijkenis echter geen melding.

De tweede gelijkenis benadrukt wél hoe intensief het zoeken van de vrouw is. Zij steekt haar lamp aan en keert het huis met bezemen: het onderste komt boven. Alle nadruk ligt op haar nauwkeurig en zorgvuldig zoeken. Geen plekje slaat ze over. Ze kruipt als het ware over de grond en speurt in alle hoeken en gaten.

Zien we daarin niet de gang van Jezus uitgebeeld, Die alles opzijzette om verloren zondaren te zoeken? Bij zo'n verloren zijn en zo'n intensieve speurtocht is de vreugde om het vinden mateloos, immers hemels.

De vraag is of wij weten van wat Jezus aan de Farizeeën en Schrift¡geleerden tot hun beschaming en aan de tollenaars en zondaars tot hun bemoediging heeft willen leren. Dan zijn ook onze tranen van oprecht berouw wijn voor de engelen (Bernardus van Clairvaux).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van donderdag 17 september 2009

Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's

Verdieping

Bekijk de hele uitgave van donderdag 17 september 2009

Reformatorisch Dagblad | 20 Pagina's

PDF Bekijken