Bekijk het origineel

Taalsnippers

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Taalsnippers

3 minuten leestijd

Welke taal sprak Jezus?

De vier evangelieën zijn geschreven in het Grieks, de wereldtaal van die tijd. Betekent dit dat Jezus tijdens Zijn verblijf op aarde ook Grieks sprak? Dat is niet heel waarschijnlijk. Jezus groeide op in Nazareth in Galilea en daar was het Aramees –een zustertaal van het Hebreeuws– de omgangstaal. Uit de Bijbel wordt duidelijk dat Jezus een breed publiek bereikte en ook veel eenvoudige mensen onder Zijn gehoor had. Ook met Zijn discipelen zal Hij in deze taal hebben gesproken. De evangelist Markus citeert Jezus enkele keren in het Aramees. Toen Jezus het dochtertje van Jaïrus uit de dood opwekte, deed Hij dat met de Aramese woorden: „Talitha kumi” (Gij dochtertje, sta op). Ook aan het kruis gebruikte Jezus het Aramees, toen Hij uitriep: „Eloï, Eloï, Lamma Sabachtani” (Mijn God, Mijn God! Waarom hebt Gij Mij verlaten?). Overigens is het heel goed mogelijk dat Jezus ook het Grieks beheerste. Hij zou dat bijvoorbeeld gesproken kunnen hebben tijdens de verhoren door Pilatus. In de gesprekken met de joodse schriftgeleerden in Jeruzalem bediende Jezus Zich vermoedelijk van het Hebreeuws. (Rudy Ligtenberg)


Hebban olla vogala

”Hebben olla vogala nestas hagunnan hinase hic anda thu, wat unbidan we nu”. Makkelijk zichtbaar is het niet, maar het betekent: ”Zijn alle vogels een nest begonnen, behalve jij en ik, waar wachten we op?” Met dat zinnetje, vermoedelijk rond het jaar 1100 door een Vlaamse monnik neergekrabbeld in de kantlijn van een in het Latijn geschreven boek, begint menige versie van de Nederlandse literatuurgeschiedenis. Leerlingen hebben het in de vierde klas van de middelbare school uit het hoofd moeten leren als ”de oudste Nederlandse tekst”. Maar dat is inmiddels achterhaalde informatie. Veel oudere teksten blijken óók al geschreven te zijn in vroege varianten of dialecten van het Nederlands. Het alleroudste zinnetje stamt uit de zesde-eeuwse Salische Wet: ”Maltho thi afrio litho” (”Ik zeg je: ik maak je vrij, halfvrije”), maar dat is voor leken moeilijk te zien en te begrijpen. De Oudsaksiche doopgelofte uit het eind van de achtste eeuw is evenwel goed te herkennen, zeker voor wie de apostolische geloofsbelijdenis kent: ”Gelobistu in got alamehtigan fadaer” (”Geloof je in God, de almachtige Vader?”). (Enny de Bruijn)

Verwarrende woorden

Is er verschil tussen afgunst en jaloezie? Tussen mul en rul? Hoe zit het met halsreikend en reikhalzend? Het Nederlands kent flink wat woorden en constructies die misschien wel op elkaar lijken maar niet altijd inwisselbaar zijn. In het online Verwarwoordenboek op schrijfwijzer.nl staan ze op een rijtje, met hun betekenissen en de manier waarop je ze kunt gebruiken. ”Helaas” en ”jammer” kun je prima door elkaar gebruiken, maar er is een subtiel betekenisverschil. Het eerste woord gaat iets meer richting „het is niet anders”, terwijl bij het tweede het gevoel van teleurstelling vooropstaat.

Ook een leuke: het duo kosten en onkosten. Het woord ”kosten” wijst op de prijs van iets, ”onkosten” zijn de bijkomende of onvoorziene kosten. Normaalgesproken zou het voorvoegsel ”on” de betekenis tegenovergesteld maken (denk aan prettig en onprettig). Hier niet. Taal is immers niet logisch, aldus het Verwarwoordenboek. Dat blijkt maar weer bij ”guur” en ”onguur”. Guur weer is weinig aangenaam. Een ”onguur” persoon is misschien nog wel erger – het voorvoegsel ten spijt. (Mariëlle Oussoren)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 29 maart 2019

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's

Taalsnippers

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 29 maart 2019

Reformatorisch Dagblad | 24 Pagina's

PDF Bekijken