Bekijk het origineel

Rustiger rijgedrag en lagere snelheden urgenter dan ooit

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie

Rustiger rijgedrag en lagere snelheden urgenter dan ooit

4 minuten leestijd

Op snelwegen de 130 km-limiet verlagen, betekent win-win-win voor verkeersveiligheid, milieu en klimaat.

Het advies van de commissie-Remkes over de stikstofmaatregelen voor de korte termijn ontziet de maximumsnelheid niet. Remkes adviseert lagere snelheidslimieten op autowegen rond Natura 2000-gebieden.

Uit de voorgeschiedenis van de huidige limieten en een analyse van wat automobilisten op korte termijn zelf met hun rechtervoet kunnen besparen, zal blijken dat een effectievere keuze gemaakt kan worden. Uitgangspunt is dat benzineauto’s en vooral diesels bij hogere snelheden veel meer stikstofoxiden (NOx) uitstoten dan bij 100 km/uur. Het verschil tussen 100 en 130 km/uur is per auto 15 tot 30 procent stikstofoxiden (en broeikasgassen).

Sinds de oliecrisis van 1973 gold al een 100 km-limiet, om brandstof te besparen. Die limiet is onder druk van de VVD per 1 april 1988 verhoogd naar 120. Op de drukste wegvakken (vooral in de Randstad en langs grote steden) bleef 100 gelden, vanwege milieuredenen en de verkeersveiligheid. Dat stelsel is door drie VVD-ministers (Kroes, Nijpels, Korthals Altes) vastgesteld. Het heeft geleid tot lagere snelheden, minder emissies en veel minder verkeersdoden. Later werd met het oog op de luchtkwaliteit zelfs 80 km/uur de limiet rond enkele grote steden, zoals op de A10-West.

Dat milieuvriendelijke stelsel sneuvelde toen de VVD de verkiezingen van 2010 inging met ”130 km” als centrale verkiezingsstunt en het kabinet-Rutte I vormde. Vanaf 1 september 2012 verhoogde minister Schultz van Infrastructuur en Milieu (!) op zoveel mogelijk autosnelwegen de bestaande limieten naar 120 en 130 km per uur. Op sommige snelwegen bleef 100 overdag de limiet. Met een flinterdunne motivering („lekker doorrijden”, tijdwinst, „de automobilist wil het”), waarbij de negatieve gevolgen voor milieu en veiligheid werden weggeredeneerd, kreeg zij de limietverhoging door de Kamer, nadat D66 zijn verzet daartegen had opgegeven.

Stikstof speelde nog geen rol, alleen geluidhinder, verkeersveiligheid en de NO2-normen zorgden voor uitzonderingen op de 130 km-limiet. Voor Rutte III werd expliciet vastgelegd dat er niet aan de ”130” getornd mocht worden. Het is echter noodzakelijk alsnog te bepalen of de 130 km-besluitvorming zelf in strijd met de Europese stikstofregels en niet-verbindend is.

Diesels zónder stikstofreductie-technologie zorgen voor de hoogste NOx-emissies, die overal vrijkomen, ook bij lagere snelheden en op binnenwegen langs natuurgebieden. Hetzelfde geldt voor alle soorten voertuigen (ook vrachtwagens) als ze rijden met hogere toerentallen.

Gelet op de verkeersveiligheid, de volksgezondheid, het klimaat, de geluidhinder en nu ook de stikstofdepositie is dus verlaging van rijsnelheden, van verkeersdynamiek en van toerentallen noodzakelijk. Dat is snel uitvoerbaar, voor iedere automobilist. Zulke maatregelen golden vanaf 1988 integraal als verkeers- en milieubeleid van VROM en Verkeer en Waterstaat. Ze hebben zowel de CO2- als de NOx-verkeersemissies jarenlang effectief verminderd.

Zuiniger rijgedrag werd door beide ministeries (met steun van ANWB, Shell en de autobranche) vanaf de jaren 90 gepromoot via het gezamenlijke actieprogramma ”Het Nieuwe Rijden” (HNR). Met 7 tot 10 euro per ton CO2 bleek dat de goedkoopste en effectiefste klimaatactie ooit. Het bespaarde automobilisten bovendien veel geld. Echter, ook dat goedlopende gedragsprogramma werd in 2012 door Schultz beëindigd. Zo zette de overheid zelf twee maatregelen stop die CO2 en NOx zeer kosteneffectief beperken, met funeste gevolgen voor milieu, natuur, doorstroming en veiligheid.

Voorlichting

Elke automobilist kan dat effect echter ongedaan maken. Door met minder toeren (dus in de hoogst mogelijke versnelling) te rijden, kun je de eigen stikstofemissie met tientallen procenten verlagen. Hervatting van de HNR-klimaatcampagne staat voor 2020 geboekt.

Actualisering van het tot 2012 geldende systeem betekent 100 km/uur als limiet op langere wegvakken rond natuurgebieden én op de drukste en breedste rijkswegen (zoals A1, A2, A4 en A10). Een algemene 120 km-limiet voor de overige snelwegen vormt een redelijk compromis. Daarnaast moet er met eerlijke voorlichting over de doelen en de wegvakken en met meer trajectcontroles effectief gehandhaafd worden. Dat geldt ook voor de 80 km-limiet voor vrachtwagens.

De auteur is oud-projectleider snelheidslimieten en rijgedrag (VROM/Milieu).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 28 september 2019

Reformatorisch Dagblad | 26 Pagina's

Rustiger rijgedrag en lagere snelheden urgenter dan ooit

Bekijk de hele uitgave van zaterdag 28 september 2019

Reformatorisch Dagblad | 26 Pagina's

PDF Bekijken