De nieuwe droom: een uniek missiehuis

De vrijstaande woning aan een doodlopend straatje bij Teuge ligt ingeklemd tussen een oude boerderij en een kassencomplex. Vanuit Nabire, een stadje aan de Paradijsvogelbaai in West-Papoea, streken Pieter (44) en Anja van Dijk (46) een jaar geleden met hun zes kinderen neer in het Gelderse dorp. De zoveelste verhuizing in hun bestaan. Nu vanwege de toekomst van de kinderen en de komst van de kleine Yuda. „Een toegift.”

In zijn jonge jaren had Pieter al het verlangen om als zendingspiloot dienstbaar te zijn in Gods Koninkrijk. Het leek een utopie, zeker nadat hij in het huwelijk was getreden. Hoe zou hij ooit het kostbare opleidingstraject kunnen betalen? Hij werd biologiedocent, maar de droom liet zich niet verdringen. Op 25-jarige leeftijd nam hij op advies van Anja, die zich ook voor zendingswerk geroepen wist, de sprong in het duister. In het vertrouwen dat God de weg zou banen.

CRASH

Aanvankelijk zag de Mission Aviation Fellow ship (MAF) weinig in de Zeeuwse docent die zich had aangemeld. Na een derde poging besloot de organisatie hem toch een kans te geven.

Financieel kwam er ruimte door Mission Pro Deo. Deze stichting bekostigde voor een deel de opleiding aan Bijbelschool De Wittenberg, een stage in Zuid-Afrika en vanaf 2003 de monteurs- en pilotenopleiding in Amerika.

In juli van 2007 vertrok het echtpaar met vier kinderen naar het Indonesische Bandung, voor taal- en cultuurstudie. Het jaar daarop verhuisden ze met z’n allen naar Papoea.

„Je kunt daar als piloot veel betekenen voor de mensen in afgelegen gebieden”, zegt Pieter, „en de natuur is overweldigend mooi.” Tegelijk was hij zich bewust van het gevaar dat aan het werk is verbonden. Verschillende piloten kwamen in de loop der jaren door een ongeluk om het leven. Zelf bleven zowel hij als de passagiers wonderlijk gespaard bij een crash waardoor de hoofdwielen van het toestel braken. „Zo’n moment vergeet je nooit meer.”

Naast zijn werk als piloot was hij betrokken bij de ondersteuning van lokale kerken. Anja was druk met thuisonderwijs aan de kinderen, de zorg voor gasten, de dagelijkse bezigheden in huis en ideële projecten, waaronder het opzetten van een praktijkschool voor kinderen met een beperking.

CULTUURSCHOK

De cultuurschok tijdens de opleiding in Amerika ervoeren ze als groter dan die in Papoea. „Je verwacht dat Amerikanen min of meer hetzelfde zijn als jij”, licht Anja toe. „Dat is absoluut niet zo. Ga je naar Indonesië en vervolgens naar Papoea, dat weet je dat die cultuur totaal anders is. Dat maakte de overgang gemakkelijker.”

Opvallend was voor Pieter de overeenkomst in humor tussen Papoea’s en Nederlanders. „Bij elke vlucht is er een lokale agent die de tickets controleert, mensen in de gordel helpt, uitleg geeft en de deuren sluit. Toen ik een keer cementzakken moest vervoeren, vroeg ik na het inladen aan de agent: „Geef je nog even de instructies?” Een Amerikaanse collega keek me aan of ik gek was geworden, maar die Papoea begon met een stalen gezicht zijn verhaal af te steken tegen de zakken.”

Het weer ingroeien in Nederland is een moeizaam proces. „Anja en ik gingen terug naar een cultuur die we nog enigszins kenden; voor onze kinderen was de overgang een enorme schok. Ze zien er uit als Nederlanders, maar denken en doen als Papoea’s, waardoor ze met heel veel vragen zitten. „Moet je op een verjaardag mensen een hand geven of drie kussen?” „Hoe houd ik een feestje voor mijn vrienden?” Zeker in het begin hadden ze het behoorlijk taai.”

DUIDELIJK DOEL

Zelf moest hij zijn kijk op de toekomst weer scherp zien te krijgen. „Als je naar het buitenland gaat, heb je een duidelijk doel. In mijn geval het vervoeren van mensen en materialen, zendingswerk, evangelisatiewerk, kerkenwerk…

Dan kom je naar Nederland en sta je ineens aan de zijlijn. Je moet leren hoe een huurcontract in elkaar steekt, hoe een verzekering werkt, hoe je kinderbijslag aanvraagt.”

Omdat zijn Amerikaanse papieren in Europa niet worden erkend, zit hij een groot deel van de week te blokken voor de opleiding tot vlieginstructeur bij MATC, het Mission Aviation Training Center. Van een professional degradeerde hij tot een beginneling, afgezien van de twee maanden per jaar waarin hij nog als piloot werkzaam is in Papoea. Tot zijn grote teleurstelling moest hij de derde periode vervroegd afbreken, mede vanwege de uitbraak van het coronavirus. „Zodra ik in Papoea ben, voel ik me weer in mijn element. Niet alleen door het werk, ik weet ook meteen wat iedereen bedoelt. Door wat mensen zeggen of niet zeggen, hun lichaamshouding… Na de trips kwam ik uitgerust thuis. Je gaat even terug naar je gewone leven.”

SUPERMARKT

Anja pakte de draad in Nederland vrij soepel weer op. „Ik ben een flexibel mens. Als ik mijn gezin maar om me heen heb, voel ik me overal thuis. Ik vind het wel lastig om me in te leven in sommige problemen van de kinderen.”

De Nederlandse samenleving ervaart het gezin als overgeorganiseerd en luxe. Zijn eerste bezoek aan een drogist zal Pieter niet snel vergeten. „Ik moest shampoo halen voor Anja. De vertrouwde shampoo was er niet meer, wel honderd andere soorten. Ik ben zonder iets naar huis gegaan, omdat ik geen keus kon maken.”

Anja heeft hetzelfde in kledingzaken. „Daarom gaan we nu naar de kringloopwinkel, daar hebben ze een overzichtelijk assortiment. We hebben zo ons best gedaan om de Indonesische cultuur te leren kennen dat onze eigen cultuur op de achtergrond is geraakt. Het zal een paar jaar duren eer we die ons weer eigen hebben gemaakt.”

Intussen hebben ze al wel een nieuw doel voor ogen. Een tweede droom, te realiseren in Nederland. Een uniek zendingshuis. Aanvankelijk dachten ze er een halfjaar voor nodig te hebben. „In Papoea bedenk je iets, je werkt het plan uit en je gaat ermee aan de slag. Dat werkt hier toch wat anders.”

SNELLE ROULATIE

Bij het Mission Aviation Training Center in Teuge worden momenteel zo’n 25 toekomstige piloten opgeleid. Boven de vliegschool bij het kleine Gelderse vliegveld zijn een paar simpele slaapkamers, een keuken en een douchegelegenheid gerealiseerd voor studenten van buiten Nederland. De vraag naar piloten is nog altijd groter dan het aanbod, weet Pieter. „Op Papoea zouden we er zo vijf kunnen gebruiken, door het komen en gaan van gezinnen. De tijd dat zendingsmensen min of meer voor het leven worden uitgezonden, is voorbij. Ook bij de MAF.”

De snelle roulatie zet niet alleen de kwaliteit en de continuïteit van het werk onder druk, maar zorgt ook voor een enorme kapitaalvernietiging. Omdat het rendement van de opleidingskosten relatief beperkt is. „Vandaar dat wij ervoor pleiten om jonge Papoea’s hier tot piloot op te leiden. Dat is een onderdeel van onze visie voor het zendingshuis. Het zou mooi zou als de helft van het MAF-team op Papoea uit lokale jongens en meiden bestond. We hebben overigens niet de illusie dat elke opgeleide Papoea naar het vaderland terugkeert. Het is aantrekkelijk om voor een westerse onderneming te gaan vliegen.”

Mocht het zendingshuis er komen, een royaal pand met een vijftal studio’s naast de woonruimte van het gezin Van Dijk, dan is het de bedoeling dat de maximaal twee studenten uit Papoea zo veel mogelijk in het gezin meedraaien. Om hun motivatie voor het zendingswerk levend te houden. De overige studio’s zijn bestemd voor gezinnen die zich voorbereiden op zendingswerk, repatrianten en verlofgangers. Van allerlei zendingsorganisaties. Ze zullen samen een leefgemeenschap vormen, met betrokkenheid op elkaar en gevoel van verantwoordelijkheid voor de instandhouding van het zendingshuis.

Pieter en Anja zullen als beheerdersechtpaar en coach fungeren. „Mensen die zich voorbereiden, kunnen we vanuit onze ervaring toerusten en praktische vaardigheden aan leren. Bijvoorbeeld het verwerken van een stuk koe tot plakjes vlees, soepvlees en gehakt. Anja kan uitleg geven over thuisonderwijs en de vrouwen leren hoe ze brood kunnen bakken of yoghurt maken. De paren en gezinnen leren bovendien van elkaar.”

Het wordt geen luxe vakantieoord. „De accommodatie moet representatief zijn voor het leven op een zendingsbasis. Eén wasmachine voor twee gezinnen, om maar wat te noemen. Het onderhoud aan de gebouwen doen we samen met degenen die op dat moment in het zendingshuis wonen. Daarnaast krijgt ieder zijn eigen corveetaak. We hebben te veel gezien dat zendingsgezinnen met onrealistische verwachtingen naar het veld kwamen. We hopen dat het verblijf in het zendingshuis de juiste mentaliteit geeft voor het participeren in een andere cultuur.

Met inlevingsvermogen en verantwoordelijkheidsgevoel.”

KONINKRIJKSRENDEMENT

De achterliggende maanden waren ze aan het speuren naar een geschikt pand nabij vliegveld Teuge. En christelijke organisaties of gegoede christenen die bereid zijn financieel bij te dragen aan het project, begroot op 1,5 miljoen euro. „De zendingsorganisaties waarmee we overleg hebben gehad, vinden het een goed plan maar ze zien het niet als hun taak om er geld in te steken. Christelijke investeerders komen ons tegemoet door in plaats van 15 procent 7 procent rente te vragen, maar dat rendement kunnen we nooit garanderen.”

Er is al wel een interkerkelijke thuisfront-commissie gevormd, met deskundigen op allerlei gebied. „De financiële wereld, de communicatiewereld, de ontwikkelingswereld, de bouw…” Daarnaast werd onlangs stichting PerMISI opgericht. „We zijn nu op zoek naar investeerders die Koninkrijksrendement belangrijker vinden dan financieel rendement.

Ik vond het eerst nogal teleurstellend dat ook christelijke zakenmensen zo sterk in geld denken. Zeker in een tijd waarin de gewone man niets voor zijn spaargeld krijgt. Nu zie ik het als een nieuwe uitdaging.” Bovendien is er de ervaring van de achterliggende jaren. „In 2002 kreeg ik voor het laatst salaris, sindsdien leven we van giften. We hebben de Heere God al die jaren aan het werk gezien, ook voor ons gezin. Voor Hem is dat geld geen probleem.”

REGELAAR

Ze weten zich ook onderwezen door de Papoea’s met wie ze zo lang optrokken. „Een Nederlander is een regelaar”, zegt Anja. „Daar ben ik best trots op, maar de Papoea’s zijn veel sterker in het leven bij de dag en het moed houden in hopeloze situaties. De God Die een Papoea in barre omstandigheden in leven kan houden, zorgt met hetzelfde gemak voor het geld waarmee we dat huis kunnen bekostigen. Met vallen en opstaan hebben we dat geleerd. Niet al te bezorgd zijn, niet alles zelf willen regelen, maar het oog omhoog houden.”

„Gisteren lazen we Spreuken 3”, vult Pieter aan. „Ken Hem in al uw wegen en Hij zal uw paden recht maken. Die tekst komt steeds bij me terug. Soms heb ik de neiging om met alles te stoppen, maar meestal is er het vertrouwen dat God zal voorzien in wat nodig is. Het is niet onze zaak. Het gaan om Zíjn Koninkrijk.”

De diepe recessie die op de coronacrisis zal volgen, maakt het perspectief menselijk bezien niet gunstiger. „Maar zulke omstandigheden maken voor God niet uit”, verzekert Anja. „Ook na de crisis van 2008 heeft het ons nooit aan iets ontbroken. En voor hetzelfde geld is dat hele zendingshuis niet meer nodig, omdat de Heere Jezus terugkomt. Dat zou nog het mooiste zijn. Ja, toch?”

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen